Αναβρασμός επικρατεί σε πολλούς κλάδους εργασίας και οικονομίας στη χώρα μας, λόγω του πολέμου στον Περσικό κόλπο και στη Μέση Ανατολή. Αυτό που κυριαρχεί είναι η αβεβαιότητα, ενώ ξεκινάει, ουσιαστικά, η νέα σεζόν για τον τουρισμό, με απαρχή το Πάσχα. Κάτι που αφορά και τα μέρη μας.

Όπως σας αναφέραμε με σχετικό θέμα, ένας πόλεμος έχει μόνο καταστροφικά αποτελέσματα. Με τη συγκεκριμένη σύρραξη να έχει οικονομικό, ενεργειακό και εμπορικό «χρώμα».

Για τη νέα τουριστική περίοδο υπάρχει προβληματισμός και αυτός εστιάζεται κυρίως σε δύο άξονες: στην ψυχολογία των ταξιδιωτών και στο κόστος μεταφορών. Καταγράφεται στάση αναμονής για το καλοκαίρι, σύμφωνα με στοιχεία από τις κρατήσεις, συγκρατημένα είναι τα πράγματα και για το Πάσχα, με παραδείγματα και από τα μέρη μας.

Να υπογραμμίσουμε ότι πολλές εταιρείες από χώρες του Κόλπου «παίρνουν πίσω» επενδύσεις λόγω των κινδύνων που έχουν «γεννηθεί», αλλά και λόγω της αβεβαιότητας. Χώρες του Κόλπου τα είχαν βάλει και με τις ΗΠΑ, αναφέροντας: «Δεν μας ενημέρωσαν για την επίθεση στο Ιράν, αγνόησαν τις προειδοποιήσεις μας»

Με την ακρίβεια να… καλπάζει, υπάρχει τις τελευταίες ημέρες στασιμότητα σε διάφορους κλάδους, όπως ο κατασκευαστικός τομέας, κάτι που παίζει ρόλο και στο real estate. Θα μπορούσε να πει κάποιος ότι εδώ και κάποιους μήνες υπάρχουν τομείς που ακολουθούν και τον δρόμο των «συμμάχων» της χώρας, βλέπετε, δουλειές… κλείνονται και ετοιμάζονται με Αμερικάνους, Ισραηλινούς και Ουκρανούς.

Είναι χαρακτηριστικό ότι στον τομέα των κατασκευών, υπάρχουν έργα που σταμάτησαν, άλλα δεν ξεκίνησαν την προγραμματισμένη στιγμή. Βλέπετε, έχουν αλλάξει οι τιμές στα υλικά και έπρεπε να γίνει νέος προγραμματισμός. Υπάρχει εταιρεία που ενημερώθηκε ότι έχει σημειωθεί αύξηση κοντά στο 18% σε οτιδήποτε αφορά το αλουμίνιο.

Πάσχα: Στο 70% η πληρότητα στις Σπέτσες, επιβράδυνση από την αμερικανική αγορά – Όσα ανέφερε ο πρόεδρος των ξενοδόχων του νησιού

Για την εικόνα της τουριστικής κίνησης ενόψει Πάσχα στις Σπέτσες αναφέρθηκε ο Χρήστος Ορλώφ, πρόεδρος των ξενοδόχων του νησιού, μιλώντας την Παρασκευή (27/03) στα «Παραπολιτικά 90,1», στην εκπομπή «Πρωινή Αφετηρία», με τη δημοσιογράφο Έρη Πανάγου. Όπως ανέφερε, η πρώτη εικόνα για τις κρατήσεις στο νησί είναι θετική, αλλά καταγράφεται επιβράδυνση από την αμερικανική αγορά, την ώρα που η συνολική πληρότητα στο νησί έχει ήδη φτάσει περίπου στο 70%. Τόνισε, ακόμα, ότι υπάρχει στασιμότητα εν όψει του καλοκαιριού.

Στο 70% η πληρότητα για το Πάσχα στις Σπέτσες: Επιβράδυνση από την αμερικανική αγορά

«Υπάρχουν κάποιες ακυρώσεις, κυρίως από Αμερικανούς επισκέπτες, ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά εκδηλώσεις που είχαν προγραμματιστεί. Είναι μικρές απώλειες, αλλά μας επηρεάζουν», επεσήμανε, εξηγώντας ότι η διεθνής συγκυρία δημιουργεί επιφυλακτικότητα σε ταξιδιώτες από μακρινές αγορές. Παράλληλα, σημείωσε ότι η γεωγραφική αντίληψη της περιοχής επηρεάζει τις αποφάσεις. Όπως είπε: «Για ορισμένους επισκέπτες από άλλες ηπείρους, η περιοχή μας θεωρείται κοντά σε εστίες έντασης, γεγονός που τους οδηγεί σε αναμονή ή επιλογή άλλων προορισμών».

Παρά τις πιέσεις, η εικόνα για το Πάσχα παραμένει θετική, με τον κ. Ορλώφ να επισημαίνει: «Βρισκόμαστε ήδη πάνω από το 70% σε πληρότητα, ενώ υπάρχουν ακόμη διαθέσιμα δωμάτια. Πολλοί περιμένουν την εξέλιξη του καιρού για να προχωρήσουν σε κρατήσεις της τελευταίας στιγμής». Όπως εξήγησε, το Πάσχα αποτελεί την ανεπίσημη έναρξη της σεζόν, με τον ίδιο να τονίζει: «Για εμάς είναι η prova generale. Όλοι ετοιμαζόμαστε πυρετωδώς και θα είμαστε έτοιμοι τη Μεγάλη Εβδομάδα να υποδεχτούμε τους επισκέπτες».

Στάση αναμονής για το καλοκαίρι

Σε ό,τι αφορά τη θερινή περίοδο, παρατηρείται μια συγκράτηση στις προκρατήσεις. Ο πρόεδρος των ξενοδόχων Σπετσών ανέφερε ότι: «Ένα μεγάλο μέρος των ταξιδιωτών κλείνει διακοπές αυτή την περίοδο. Φέτος βλέπουμε μια επιβράδυνση και μετατόπιση αποφάσεων». Η ευρωπαϊκή αγορά συνεχίζει, ωστόσο, δυναμικά λέγοντας: «Οι Ευρωπαίοι γνωρίζουν καλά τη γεωγραφία και δεν εμφανίζουν την ίδια επιφυλακτικότητα. Συνεχίζουν κανονικά τις κρατήσεις τους».

Ενισχύεται το last minute

Ο πρόεδρος των ξενοδόχων υπογράμμισε και τη σταθερή ενίσχυση των κρατήσεων της τελευταίας στιγμής: «Το last minute έχει καθιερωθεί πλέον διεθνώς. Οι ταξιδιώτες επιλέγουν μεγαλύτερη ευελιξία και συχνά κλείνουν ακόμη και την τελευταία ημέρα». Κλείνοντας, ο κ. Ορλώφ εμφανίστηκε συγκρατημένα αισιόδοξος για την εξέλιξη της χρονιάς, αφού όπως είπε: «Ο τουρισμός λειτουργεί σαν συγκοινωνούντα δοχεία. Κάποιοι προορισμοί επηρεάζονται, άλλοι ενισχύονται. Το σημαντικό είναι να υπάρξει σταθεροποίηση της κατάστασης τους επόμενους μήνες».

Ελληνικός τουρισμός: Συγκρατημένη αισιοδοξία εν μέσω γεωπολιτικής αβεβαιότητας στη Μέση Ανατολή

Η νέα περίοδος έντασης στη Μέση Ανατολή και ειδικά στο Ιράν επαναφέρει εύλογες ανησυχίες για τον αντίκτυπο που μπορεί να έχουν οι γεωπολιτικές εξελίξεις σε έναν από τους πλέον ευαίσθητους και εξωστρεφείς κλάδους της ελληνικής οικονομίας: τον τουρισμό.

Οι πρώτες αντιδράσεις της αγοράς και οι εκτιμήσεις των φορέων του κλάδου χαρακτηρίζονται από συγκρατημένη αισιοδοξία, με το επιχείρημα ότι ο ελληνικός τουρισμός έχει πλέον αποκτήσει σημαντική ανθεκτικότητα απέναντι σε εξωγενείς κρίσεις. Η εμπειρία της πανδημίας, αλλά και προηγούμενων περιφερειακών εντάσεων, οδήγησε σε καλύτερη διαχείριση κινδύνου, μεγαλύτερη διασπορά αγορών και ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ πολιτείας, αεροπορικών εταιρειών και ξενοδοχειακών ομίλων.

Η συγκρατημένη αισιοδοξία, ωστόσο, δεν σημαίνει εφησυχασμό. Ο προβληματισμός εστιάζεται κυρίως σε δύο άξονες: στην ψυχολογία των ταξιδιωτών και στο κόστος μεταφορών. Ο κλάδος γνωρίζει καλά ότι η ψυχολογία μπορεί να μεταβληθεί ταχύτατα, ιδίως εάν η ένταση αποκτήσει διάρκεια ή επηρεάσει ευρύτερα τις διεθνείς μεταφορές. Παράλληλα, τυχόν παρατεταμένη άνοδος των τιμών των καυσίμων θα μπορούσε να επηρεάσει το κόστος των αεροπορικών εισιτηρίων, άρα και την τελική τιμή των τουριστικών πακέτων.

«Η κλιμάκωση της σύγκρουσης μεταξύ Ισραήλ-ΗΠΑ και Ιράν, δημιουργεί ένα περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας στις διεθνείς αγορές, το οποίο ενδέχεται να επηρεάσει άμεσα και έμμεσα την παγκόσμια - και κατ' επέκταση την ελληνική - τουριστική δραστηριότητα», επισημαίνει μιλώντας στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο Γιώργος Βεϊνόγλου, Επικεφαλής Real Estate & Hospitality της EY-Parthenon|Senior Manager, EY Ελλάδος.

Όπως αναφέρει ο ίδιος, η δυναμική αυτή συνδέεται με τρεις κύριους άξονες επιπτώσεων: το ενεργειακό κόστος, τη λειτουργική πίεση στις επιχειρήσεις και τη μεταβολή της ταξιδιωτικής συμπεριφοράς. Πρώτον, οι εντάσεις στη Μέση Ανατολή αναμένεται να ασκήσουν ανοδικές πιέσεις στις τιμές ενέργειας σε διεθνές επίπεδο, ενισχύοντας πληθωριστικές τάσεις. Η αύξηση του ενεργειακού κόστους περιορίζει την αγοραστική δύναμη των ταξιδιωτών και επηρεάζει τον προϋπολογισμό που διαθέτουν για διακοπές.

Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε συντομότερη διάρκεια ταξιδιών, αυξημένη ευαισθησία στις τιμές και, σε ορισμένες αγορές, σε μετατόπιση προτιμήσεων από διεθνή σε εγχώρια ταξίδια. Δεύτερον, η άνοδος του ενεργειακού κόστους επηρεάζει και τις τουριστικές επιχειρήσεις της Ελλάδας, αυξάνοντας τα λειτουργικά έξοδα και συμπιέζοντας τα περιθώρια κέρδους. Τα ξενοδοχεία ενδέχεται να χρειαστεί να προχωρήσουν σε ανατιμολογήσεις, ενώ οι μεταφορές -αεροπορικές και ακτοπλοϊκές- πιθανόν να αντιμετωπίσουν αντίστοιχες ανατιμήσεις λόγω αυξημένων τιμών καυσίμων, επιβαρύνοντας το συνολικό κόστος πακέτου για τον ταξιδιώτη.

Τρίτον, η γεωπολιτική αβεβαιότητα μπορεί να μειώσει τη διάθεση για ταξίδια και να ενισχύσει τάσεις αποταμίευσης, ιδιαίτερα σε αγορές που αντιδρούν έντονα σε περίοδο κρίσης. Σε άμεσο επίπεδο, οι ροές από τις εμπλεκόμενες χώρες δύναται να περιοριστούν, ενώ έμμεσες επιδράσεις ενδέχεται να προκύψουν και σε αγορές που επηρεάζονται οικονομικά ή ψυχολογικά από τη σύγκρουση.

Επιπλέον, σύμφωνα με τον κ. Βεϊνόγλου, η γεωγραφική θέση της Ελλάδας στην Ανατολική Μεσόγειο αποτελεί τόσο πλεονέκτημα όσο και δυνητική πηγή έκθεσης. Από τη μία πλευρά, η εγγύτητα σε περιοχές έντασης μπορεί να εντείνει τις αντιλήψεις κινδύνου για ορισμένους ταξιδιώτες. Από την άλλη, η Ελλάδα εξακολουθεί να θεωρείται σημαντικά ασφαλέστερη από γειτονικές χώρες, στοιχείο που ενισχύει τη συγκριτική της θέση ως προορισμός της περιοχής.

«Η έκταση των επιπτώσεων θα εξαρτηθεί από την ένταση, τη διάρκεια και τη γεωγραφική διάσταση των εξελίξεων, καθώς και από τις επιπτώσεις τους στις διεθνείς ενεργειακές αγορές και στη ζήτηση από τις βασικές ευρωπαϊκές πηγές επισκεπτών» τονίζει ο κ. Βεϊνόγλου. Συμπληρώνει, ωστόσο, ότι «η Ελλάδα διαθέτει σημαντικούς αντισταθμιστικούς παράγοντες που ενισχύουν την ανθεκτικότητα του τουριστικού τομέα. Η υψηλή αναγνωρισιμότητα της χώρας, η ισχυρή εικόνα της ως ασφαλούς και σταθερού προορισμού και η συνεχώς αναβαθμιζόμενη ποιότητα των τουριστικών υπηρεσιών, λειτουργούν ως αντιστάθμισμα έναντι της αβεβαιότητας, περιορίζοντας ενδεχόμενες αρνητικές επιπτώσεις και διατηρώντας τη θέση της Ελλάδας ως έναν από τους πλέον αξιόπιστους και ελκυστικούς προορισμούς της Μεσογείου. Φυσικά, όλα τα παραπάνω θα εξαρτηθούν από την έκταση, την ένταση και τη διάρκεια του πολέμου».

Στάση αναμονής και επαγρύπνησης

Το μήνυμα που εκπέμπεται από την αγορά είναι σαφές: οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή παρακολουθούνται στενά, αλλά δεν έχουν-τουλάχιστον προς το παρόν- μεταβάλει τη δυναμική της φετινής σεζόν.

Στο πλαίσιο αυτό, η υπουργός Τουρισμού Όλγα Κεφαλογιάννη είχε πρόσφατα διαδικτυακή συνάντηση με τους CEO των τουριστικών οργανισμών «TUI Group» και «Jet2 Holidays» για την αποτίμηση της μέχρι τώρα πορείας των κρατήσεων για το 2026. Κατά τη συνάντηση με την «TUI Group» επιβεβαιώθηκε η ιδιαίτερα θετική πορεία της Ελλάδας στο χαρτοφυλάκιο του Ομίλου, με τα ανώτατα στελέχη να επισημαίνουν ότι η Ελλάδα καταγράφει εξαιρετικές επιδόσεις και ισχυρή ζήτηση για την επόμενη τουριστική περίοδο.

Κατά τη συνάντηση με την «Jet2» επιβεβαιώθηκε η ισχυρή δυναμική της ζήτησης για την Ελλάδα, καθώς μάλιστα ο βρετανικός «tour operator» αυξάνει την διαθεσιμότητα θέσεων κατά 15% για το 2026, σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος. Αναφορά έγινε, επίσης, στις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και στις πιθανές επιπτώσεις τους στον παγκόσμιο τουρισμό, με όλες τις πλευρές να συμφωνούν ότι χρειάζεται χρόνος για να γίνει μια πρώτη αποτίμηση των τυχόν επιπτώσεων της γεωπολιτικής κατάστασης. Η κυρία Κεφαλογιάννη τόνισε την ανθεκτικότητα που έχει επιδείξει ο ελληνικός τουρισμός σε διαδοχικές κρίσεις, καθώς και την ασφάλεια που προσφέρει η Ελλάδα σε όλους τους επισκέπτες.

Η υφυπουργός Τουρισμού Άννα Καραμανλή κατά την διάρκεια της 60ης Διεθνούς Έκθεσης Τουρισμού ITB που πραγματοποιήθηκε 4-6 Μαρτίου στο Βερολίνο είχε σειρά επαφών με σημαντικούς εκπροσώπους της γερμανικής και της διεθνούς τουριστικής αγοράς. Όπως επισημαίνεται σε σχετική ανακοίνωση του υπουργείου «οι γεωπολιτικές εξελίξεις σύμφωνα με εκτιμήσεις των εκπροσώπων των διεθνών τουριστικών επιχειρήσεων δε φαίνεται, προς το παρόν, να επηρεάζουν τη ζήτηση προς την Ελλάδα».

Η κ Καραμανλή διαβεβαίωσε τους συνομιλητές της ότι «το υπουργείο Τουρισμού εξετάζει τις εξελίξεις με ψυχραιμία και θα διατηρεί άμεση και σταθερή συνεργασία με τους διεθνείς εταίρους του ελληνικού τουρισμού». Υπενθύμισε δε, ότι «ο ελληνικός τουρισμός έχει επιδείξει αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα σε ένα διεθνές περιβάλλον πολλαπλών κρίσεων και γρήγορα αντανακλαστικά σε περιόδους κρίσης».

Η Χριστίνα Τετράδη, πρόεδρος του Ινστιτούτου Τουριστικών Ερευνών και Προβλέψεων και πρόεδρος των Ξενοδόχων Ζακύνθου, μιλώντας στο Αθηναϊκό Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων (ΑΠΕ-ΜΠΕ) σχετικά με τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, τόνισε ότι δεν μπορεί ακόμη να εξαχθεί ασφαλές συμπέρασμα. Τα πρώτα μηνύματα, όπως προκύπτουν και από τη μεγάλη διεθνή τουριστική έκθεση ITB στο Βερολίνο, δείχνουν πως η ζήτηση παραμένει σταθερή. «Οι αγορές παρακολουθούν με ψυχραιμία, βρισκόμενες σε στάση αναμονής» επεσήμανε η κυρία Τετράδη προσθέτοντας ότι «σημασία έχει η ένταση και ο χρόνος».

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στο γεγονός ότι η Ελλάδα έχει αποδείξει ότι σε περιόδους κρίσεων επιδεικνύει ψυχραιμία και εμπνέει εμπιστοσύνη. «Η εμπειρία της πανδημίας έδειξε ότι η χώρα μας μπορεί να χειριστεί με ασφάλεια δύσκολες καταστάσεις» υπογράμμισε η κυρία Τετράδη.

Αξίζει να σημειωθεί ότι το ΙΤΕΠ, για λογαριασμό του Ξενοδοχειακού Επιμελητηρίου Ελλάδας, υλοποιεί στοχευμένη έρευνα που αποτυπώνει την τρέχουσα κατάσταση και τις επιπτώσεις της στην τουριστική δραστηριότητα. Η έρευνα θα καταγράφει εβδομαδιαία τη ροή κρατήσεων και ακυρώσεων ανά αγορά, προσφέροντας συνεχή εικόνα των εξελίξεων.

«Το ΙΤΕΠ πιστεύει ότι σε περιόδους κρίσεων, όπως και η παρούσα, η έγκαιρη τεκμηριωμένη και αξιόπιστη πληροφόρηση αποτελεί ένα πολύ σημαντικό και κρίσιμο εργαλείο για την διαμόρφωση της στρατηγικής τόσο για τις ίδιες τις επιχειρήσεις όσο και για την πολιτεία» τόνισε η κυρία Τετράδη και συμπλήρωσε: «με αυτή την έρευνα επιδιώκουμε να αποτυπώσουμε την εβδομαδιαία ροή κρατήσεων και ακυρώσεων. Σκοπός είναι να καταγράψουμε τη δυναμική της αγοράς ώστε να εξαχθούν έγκυρα συμπεράσματα που θα στηρίξουν τον κλάδο».

Σε δήλωσή του στο Αθηναϊκό Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων (ΑΠΕ-ΜΠΕ) από την έκθεση τουρισμού ITB στο Βερολίνο ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ξενοδόχων (ΠΟΞ), Γιάννης Χατζής ανέφερε ότι προς το παρόν «η ζήτηση φαίνεται σταθερή αλλά αυτό που έχει σημασία είναι η αποτύπωση των δεδομένων με νηφαλιότητα, ένα σταθερό μήνυμα αξιοπιστίας προς τις αγορές και οργανωμένη ετοιμότητα προσαρμογής ανάλογα με την εξέλιξη της κατάστασης».

Κληθείς να σχολιάσει τις εξελίξεις στο Ιράν και τη Μέση Ανατολή σημείωσε: «Η Ουκρανία βρίσκεται, με γεωγραφικούς όρους, πιο κοντά στην Ελλάδα απ' ό,τι το Ιράν. Παρ' όλα αυτά, στη σημερινή πραγματικότητα η "εγγύτητα" δεν αποτυπώνεται μόνο σε χιλιόμετρα, αλλά και στο πλέγμα οικονομικών και γεωπολιτικών διασυνδέσεων. Τέτοιες εξελίξεις τείνουν να επηρεάζουν το διεθνές αίσθημα ασφάλειας, τις ενεργειακές τιμές, τις μεταφορές και συνολικά το κλίμα εμπιστοσύνης σε αγορές και ταξιδιώτες.

Πέρα από τις γεωπολιτικές και οικονομικές αναλύσεις, προτεραιότητα οφείλει να παραμένει, ωστόσο, η ανθρώπινη διάσταση της κρίσης. Η προστασία της ζωής και η ασφάλεια των αμάχων αποτελεί θεμελιώδη αρχή, που υπερβαίνει κάθε συζήτηση για αγορές, κόστη ή στρατηγικές ισορροπίες. Η ανθρωπιστική ευθύνη προηγείται και καθορίζει το πλαίσιο μέσα στο οποίο αξιολογούνται όλες οι υπόλοιπες παράμετροι».

Στο ίδιο μήκος κύματος, ο πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Αθηνών - Αττικής & Αργοσαρωνικού Ευγένιος Βασιλικός δήλωσε πρόσφατα ότι ο τουριστικός κλάδος παρακολουθεί τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή με στάση αναμονής και επαγρύπνησης, τονίζοντας ότι είναι εξαιρετικά πρόωρη οποιαδήποτε ασφαλής εκτίμηση. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι επόμενες ημέρες θα καθορίσουν το εύρος των επιπτώσεων στον διεθνή τουρισμό και ειδικότερα στους προορισμούς της Ανατολικής Μεσογείου.

Παγκόσμιος τουρισμός σε σοκ – Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή αποκαλύπτει την εύθραυστη εξάρτηση των οικονομιών

Η παγκόσμια τουριστική βιομηχανία, μόλις λίγα χρόνια μετά την πανδημία του Covid-19, βρίσκεται ξανά αντιμέτωπη με ένα σοκ που απειλεί να ανατρέψει τη δυναμική της. Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή και η κλιμάκωση της έντασης στον Περσικό Κόλπο επαναφέρουν ένα γνώριμο σκηνικό: ακυρώσεις ταξιδιών, κλειστοί αεροπορικοί διάδρομοι, φόβος και ανακατεύθυνση των τουριστικών ροών. Ένα «déjà vu» που αποκαλύπτει πόσο ευάλωτη παραμένει η παγκόσμια οικονομία απέναντι σε εξωγενείς κρίσεις και πόσο άνισα κατανέμεται η εξάρτηση από τον τουρισμό. Σχετικό θέμα φιλοξένησε το «water24.gr»...

Χρονιά-ορόσημο

Το 2025 αποτέλεσε χρονιά-ορόσημο, με 1,52 δισεκατομμύρια διεθνείς αφίξεις – το υψηλότερο επίπεδο στην ιστορία. Η ανάκαμψη μετά την πανδημία ξεπέρασε κάθε προσδοκία, με την τουριστική δραστηριότητα να ανακτά όχι μόνο τα επίπεδα του 2019, αλλά και να τα υπερβαίνει. Οι προβλέψεις για το 2026 ήταν εξίσου αισιόδοξες, με εκτιμώμενη αύξηση 3% έως 4%. Η νέα γεωπολιτική κρίση ήρθε, ωστόσο, να διαταράξει αυτό το momentum, αναδεικνύοντας για ακόμη μία φορά ότι ο τουρισμός είναι από τους πρώτους κλάδους που πλήττονται όταν η ασφάλεια τίθεται υπό αμφισβήτηση.

Η Μέση Ανατολή, που τα τελευταία χρόνια είχε επενδύσει στρατηγικά στον τουρισμό, βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο των επιπτώσεων. Το 2025 η περιοχή είχε καταγράψει αύξηση αφίξεων κατά 3%, φτάνοντας τα 100 εκατομμύρια επισκέπτες. Χώρες όπως η Σαουδική Αραβία, το Κατάρ, η Ιορδανία και το Μπαχρέιν είχαν θέσει φιλόδοξους στόχους, επιδιώκοντας να μετατρέψουν τον τουρισμό σε βασικό πυλώνα ανάπτυξης. Η Σαουδική Αραβία, για παράδειγμα, είχε ήδη φτάσει τα 120 εκατομμύρια επισκέπτες και στόχευε στα 150 εκατομμύρια έως το 2030. Η εξάρτηση από τον τουρισμό αποδεικνύεται, όμως, δίκοπο μαχαίρι. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η συμβολή του κλάδου στο ΑΕΠ αγγίζει το 17%, ενώ σε άλλες οικονομίες διεθνώς ξεπερνά ακόμη και το 70%.

Δομικό το πρόβλημα

Το πρόβλημα δεν είναι μόνο ποσοτικό, αλλά και δομικό. Οι χώρες που βασίζονται υπέρμετρα στον τουρισμό είναι συχνά μικρές ή αναπτυσσόμενες οικονομίες, με περιορισμένη διαφοροποίηση. Το παράδειγμα του Μακάο είναι χαρακτηριστικό: πάνω από το 70% του ΑΕΠ του προέρχεται από τον τουρισμό, με τον κλάδο των καζίνο να αποτελεί σχεδόν τη μισή οικονομική δραστηριότητα. Παρόμοια εικόνα εμφανίζουν η Αρούμπα και οι Μαλδίβες, όπου ο τουρισμός αντιστοιχεί σε περίπου 70% του ΑΕΠ. Αυτές οι οικονομίες είναι εξαιρετικά ευάλωτες σε εξωτερικά σοκ, είτε πρόκειται για πανδημίες είτε για γεωπολιτικές εντάσεις.

Η τρέχουσα κρίση στη Μέση Ανατολή επιβεβαιώνει αυτή την ευαλωτότητα με τον πιο σκληρό τρόπο. Τα αεροδρόμια-κόμβοι, όπως το Ντουμπάι, η Ντόχα και το Άμπου Ντάμπι, που λειτουργούν ως βασικές πύλες σύνδεσης μεταξύ Ευρώπης, Ασίας και Αφρικής, επηρεάζονται άμεσα. Η διακοπή ή ο περιορισμός των πτήσεων δημιουργεί αλυσιδωτές επιπτώσεις σε ολόκληρη την παγκόσμια τουριστική αλυσίδα. Οι εκτιμήσεις κάνουν λόγο για απώλειες που φτάνουν τα 600 εκατομμύρια δολάρια ημερησίως για την περιοχή, ένα ποσό που υπογραμμίζει το μέγεθος της κρίσης.

Υπάρχουν και νικητές

Την ίδια στιγμή, η κρίση δημιουργεί και νικητές. Η ανασφάλεια σε συγκεκριμένες περιοχές οδηγεί σε ανακατεύθυνση των τουριστικών ροών προς πιο «ασφαλείς» προορισμούς. Η Ευρώπη, και ιδιαίτερα χώρες όπως η Ισπανία και η Ελλάδα, βρίσκονται σε πλεονεκτική θέση. Η Ισπανία, δεύτερη πιο επισκέψιμη χώρα στον κόσμο, επωφελείται άμεσα από τη μετατόπιση της ζήτησης, ενώ η Ελλάδα, με ισχυρό brand στον τουρισμό, αναμένεται επίσης να δει αυξημένες ροές.

Σε αντίθεση με μικρότερες οικονομίες, οι μεγάλες ευρωπαϊκές χώρες δεν εξαρτώνται, ωστόσο, μονοδιάστατα από τον τουρισμό. Στην Ισπανία, ο κλάδος αντιστοιχεί σε περίπου 6% του ΑΕΠ, ενώ σε χώρες όπως η Γαλλία τα ποσοστά είναι παρόμοια. Αυτό σημαίνει ότι, αν και ο τουρισμός αποτελεί σημαντική πηγή εσόδων και απασχόλησης, δεν καθορίζει απόλυτα τη συνολική οικονομική σταθερότητα. Η διαφοροποίηση των οικονομιών λειτουργεί ως «ασπίδα» απέναντι στις κρίσεις.

Το μεγάλο δίλημμα

Η παρούσα συγκυρία αναδεικνύει ένα κρίσιμο δίλημμα για το μέλλον του τουρισμού. Από τη μία πλευρά, πρόκειται για έναν κλάδο που δημιουργεί τεράστια αξία, με συνολική συμβολή άνω των 11,7 τρισεκατομμυρίων δολαρίων στο παγκόσμιο ΑΕΠ. Από την άλλη, η εξάρτηση από αυτόν μπορεί να καταστεί επικίνδυνη όταν δεν συνοδεύεται από οικονομική ποικιλομορφία και ανθεκτικές υποδομές.

Το μάθημα της πανδημίας φαίνεται ότι δεν έχει πλήρως εμπεδωθεί. Η νέα κρίση υπενθυμίζει ότι ο τουρισμός είναι ένας κλάδος ευαίσθητος σε εξωγενείς παράγοντες, όπου η ζήτηση μπορεί να καταρρεύσει μέσα σε λίγες ημέρες. Για τις χώρες που βασίζονται υπέρμετρα σε αυτόν, η ανάγκη για διαφοροποίηση καθίσταται επιτακτική. Για τις υπόλοιπες, η πρόκληση είναι διαφορετική: πώς να αξιοποιήσουν την αυξημένη ζήτηση χωρίς να δημιουργήσουν νέες μορφές εξάρτησης.

Σε κάθε περίπτωση, το παγκόσμιο τουριστικό τοπίο εισέρχεται ξανά σε μια περίοδο αβεβαιότητας. Και όπως έχει αποδείξει η πρόσφατη ιστορία, η ικανότητα προσαρμογής θα είναι ο καθοριστικός παράγοντας για το ποιοι θα αντέξουν και ποιοι θα πληγούν περισσότερο.

Οι χώρες του Κόλπου «παίρνουν πίσω» επενδύσεις λόγω του κινδύνου

Η πίεση που δέχονται οι οικονομίες των χωρών του Περσικού Κόλπου από τον πόλεμο οδηγεί ορισμένες από τις πλουσιότερες ενεργειακές οικονομίες του κόσμου σε επανεξέταση των επενδύσεών τους στο εξωτερικό.

Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλούνται οι «Financial Times», από τις τέσσερις μεγάλες οικονομίες της περιοχής (Σαουδική Αραβία, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, Κουβέιτ και Κατάρ), οι τρεις συζήτησαν από κοινού για τις οικονομικές πιέσεις που προκαλεί η σύγκρουση και εξετάζουν μέτρα για να περιορίσουν τις δημοσιονομικές επιπτώσεις, όπως μπορούσε να διαβάσει κάποιος και στο «kathimerini.gr».

Ανώτερος αξιωματούχος κράτους του Κόλπου δήλωσε ότι βρίσκεται σε εξέλιξη εσωτερική αξιολόγηση για το κατά πόσο μπορούν να ενεργοποιηθούν ρήτρες ανωτέρας βίας σε υφιστάμενα συμβόλαια, αλλά και για το αν θα πρέπει να επανεξεταστούν υφιστάμενες και μελλοντικές επενδυτικές δεσμεύσεις.

«Ορισμένες χώρες του Κόλπου έχουν αρχίσει εσωτερική αναθεώρηση για να διαπιστώσουν αν μπορούν να ενεργοποιηθούν ρήτρες force majeure (ανωτέρας βίας) σε τρέχοντα συμβόλαια, ενώ παράλληλα εξετάζονται οι σημερινές και μελλοντικές επενδυτικές δεσμεύσεις ώστε να μειωθεί η οικονομική πίεση από τον πόλεμο», δήλωσε ο αξιωματούχος. Η διαδικασία αυτή αποτελεί προληπτικό μέτρο, «ιδίως αν ο πόλεμος και οι σχετικές δαπάνες συνεχιστούν με τον ίδιο ρυθμό».

Η πίεση στα δημόσια οικονομικά των χωρών της περιοχής προκύπτει από πολλούς παράγοντες: τη μείωση των εσόδων από την ενέργεια λόγω επιβράδυνσης της παραγωγής ή δυσκολιών στις εξαγωγές, τη σημαντική πτώση στον τουρισμό και τις αερομεταφορές, αλλά και την αύξηση των αμυντικών δαπανών.

Οι χώρες του Κόλπου διαχειρίζονται ορισμένα από τα μεγαλύτερα κρατικά επενδυτικά ταμεία στον κόσμο. Σαουδική Αραβία, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και Κατάρ είχαν δεσμευθεί πέρυσι να επενδύσουν εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια στις ΗΠΑ μετά την επίσκεψη Τραμπ στην περιοχή. Επίσης, τα κράτη αυτά  αποτελούν σημαντικούς χρηματοδότες διεθνών αθλητικών διοργανώσεων και έχουν επενδύσει μεγάλα κεφάλαια στην ανάπτυξη των οικονομιών τους, με στόχο τη διαφοροποίηση πέρα από την εξάρτηση από το πετρέλαιο.

Η πιθανότητα αναθεώρησης των επενδυτικών σχεδίων των κρατών του Κόλπου έχει ήδη τραβήξει την προσοχή του Λευκού Οίκου, σύμφωνα με σύμβουλο κυβέρνησης της περιοχής. Τυχόν περιορισμός επενδύσεων στις ΗΠΑ ή σε άλλες δυτικές οικονομίες θα μπορούσε να αυξήσει την πίεση προς την Ουάσιγκτον να αναζητήσει διπλωματική διέξοδο για τον τερματισμό της σύγκρουσης.

Οι συγκρούσεις έχουν παραλύσει σε μεγάλο βαθμό τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ, από όπου διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας διακίνησης πετρελαίου και φυσικού αερίου. Τουλάχιστον δέκα δεξαμενόπλοια έχουν πληγεί στον Περσικό Κόλπο. Το Κατάρ, ο δεύτερος μεγαλύτερος παραγωγός υγροποιημένου φυσικού αερίου στον κόσμο, αναγκάστηκε να επικαλεστεί ρήτρα ανωτέρας βίας αυτή την εβδομάδα όταν ανέστειλε την παραγωγή έπειτα από επίθεση drone στην κύρια εγκατάσταση LNG της χώρας.

Παράλληλα, ένα από τα μεγαλύτερα διυλιστήρια πετρελαίου της Σαουδικής Αραβίας έχει δεχθεί πλήγμα, ενώ το Ιράν έχει εξαπολύσει επιθέσεις και κατά αμερικανικών βάσεων και πρεσβειών στην περιοχή. Στόχοι των επιθέσεων υπήρξαν επίσης αεροδρόμια, ξενοδοχεία και κατοικίες, γεγονός που έχει διαταράξει σοβαρά τις αεροπορικές μεταφορές και τον τουρισμό. Οι χώρες του Κόλπου είχαν πιέσει τον Τραμπ να αποφύγει στρατιωτική σύγκρουση και να επιδιώξει διπλωματική λύση με το Ιράν. Παρ’ όλα αυτά, βρίσκονται τώρα στην πρώτη γραμμή των αντιποίνων της Τεχεράνης.

Την αυξανόμενη δυσαρέσκεια στην περιοχή εξέφρασε δημόσια και ο γνωστός επιχειρηματίας από τα ΗΑΕ Χαλάφ αλ Χαμπτούρ, ο οποίος σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης απευθύνθηκε στον αμερικανό πρόεδρο. «Μια άμεση ερώτηση: Ποιος σας έδωσε την εξουσία να σύρετε την περιοχή μας σε πόλεμο με το Ιράν; Και με ποια βάση πήρατε αυτή την επικίνδυνη απόφαση;», έγραψε και συνέχισε: «Υπολογίσατε τις παράπλευρες απώλειες πριν πατήσετε τη σκανδάλη;».

Πληροφορίες από: parapolitika.gr, ΑΠΕ ΜΠΕ, kathimerini.gr, water24.gr

Αυξήθηκε ο κατώτατος μισθός, όπως είχε αποφασιστεί και είχε ψηφιστεί στον προϋπολογισμό εν μέσω μεγάλης οικονομικής κρίσης, λόγω και του πολέμου στη Μέση Ανατολή.

«Ο κατώτατος μισθός των 920€ ενισχύει το εισόδημα των εργαζομένων», είπε, μάλιστα, η Υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Νίκη Κεραμέως. «Ο κόσμος θα δει σημαντική βελτίωση», ανέφερε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης. Μάλιστα… Όλα αυτά εν μέσω επιδομάτων για καύσιμα, σούπερ μάρκετ, μπορεί να ακολουθήσει και η ενέργεια. Και να σας αναφέρουμε ότι στόχος της κυβέρνησης είναι τα 950 ευρώ το 2027. Πάντα τηρώντας συγκεκριμένα δημοσιονομικά κριτήρια.

Η κυβέρνηση υπερηφανεύεται για την οικονομική πορεία της χώρας, υπογραμμίζει ότι η απασχόληση και η ανάπτυξη τρέχουν με πολύ καλούς ρυθμούς.

Την ίδια ώρα, διαβάζουμε ότι η φτώχεια έφτασε στο 27,5% του πληθυσμού της χώρας, ποσοστό ίδιο με το 2019 που η Ελλάδα προσπαθούσε να βρει από τα μνημόνια…

Την ίδια ώρα, οι δείκτες της ΕΛΣΤΑΤ δείχνουν ότι η κατάσταση για μεγάλο τμήμα του πληθυσμού της χώρας παραμένει στα δυστοπικά μνημονιακά χρόνια.

Την ίδια ώρα, η Ελλάδα τοποθετείται στο χαμηλότερο επίπεδο της ευρωπαϊκής κατάταξης μαζί με τη Βουλγαρία, στον δείκτη κατά κεφαλήν ΑΕΠ σε μονάδες αγοραστικής δύναμης, σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Eurostat.

Σύμφωνα με το σχετικό γράφημα, ο δείκτης για την Ελλάδα διαμορφώνεται στις 68 μονάδες, όταν ο μέσος όρος της ΕΕ ορίζεται στις 100. Η συγκεκριμένη μέτρηση θεωρείται ενδεικτική του πραγματικού επιπέδου διαβίωσης, καθώς αποτυπώνει την οικονομική δυνατότητα των πολιτών να αγοράζουν αγαθά και υπηρεσίες σε σύγκριση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Την ίδια ώρα, χώρες της δυτικής και βόρειας Ευρώπης εμφανίζουν σαφώς καλύτερες επιδόσεις. Ξεχωρίζουν κράτη όπως το Λουξεμβούργο, η Ιρλανδία και οι Κάτω Χώρες, που καταγράφουν πολύ υψηλότερους δείκτες, επιβεβαιώνοντας το χάσμα στο εσωτερικό της ΕΕ.

Για πολλούς αναλυτές, το στοιχείο που προκαλεί τη μεγαλύτερη ανησυχία δεν είναι μόνο η χαμηλή θέση της Ελλάδας, αλλά το ότι η αγοραστική δύναμη παραμένει σε τόσο ασθενές επίπεδο σε σχέση με τους ευρωπαίους εταίρους της. Παρά τις επιμέρους θετικές ενδείξεις στην οικονομία, η Ελλάδα εξακολουθεί να απέχει κατά πολύ από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και αυτό να αποτυπώνεται στην καθημερινή ζωή των πολιτών.

Αυτή η εικόνα δεν έχει αλλάξει τα τελευταία έξι χρόνια, μέσα σε πολέμους συνέχεια ακούμε ότι η κρίση έρχεται από… έξω! Σε μια χώρα που ο πληθωρισμός πάντα... καλπάζει! Περιμένετε να δείτε πότε θα πέσει η τιμή της βενζίνης.

Μας έχουν… δέσει «χειροπόδαρα» από τότε που ξεκίνησε η κρίση και μπήκαμε στα μνημόνια, αλλά δεν μας τα έχουν εξηγήσει όλα…

«Καλό κουράγιο». Το ακούσαμε τον Μάρτιο του 2010! Συγκεκριμένα, με αυτή τη φράση, διατυπωμένη στα ελληνικά και όχι στα αγγλικά, έκλεισε τη συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε τότε ο κοινοτικός επίτροπος για τις Οικονομικές και Νομισματικές Υποθέσεις Όλι Ρεν, στέλνοντας σαφές μήνυμα για το τι θα βιώσει η χώρα μετά την ανακοίνωση των νέων μέτρων από την κυβέρνηση.

Ο Όλι Ρεν στις δηλώσεις του δεν άφησε κανένα περιθώριο στην κυβέρνηση να καθυστερήσει τη λήψη των επιπλέον μέτρων και, χωρίς να δώσει κάποιες λεπτομέρειες για το σχέδιο διάσωσης της χώρας, υποστήριξε ότι εφόσον η Ελλάδα κάνει ό,τι είναι απαραίτητο, η Ευρωζώνη έχει τους μηχανισμούς να διασφαλίσει την οικονομική σταθερότητα.

Τότε, ο υπογράφων είχε απευθυνθεί σε γνωστό οικονομολόγο για να του εξηγήσει τι σημαίνουν αυτά τα λόγια με την Ελλάδα να… διανύει τα πρώτα «χιλιόμετρα» σε επίπεδο… μνημονίων! «Το "καλό κουράγιο"… μεταφράζεται σε υπομονή και μάχη για τα επόμενα τουλάχιστον 30 με 35 χρόνια. Τόσα θα είναι τα χρόνια που λογικά η χώρα θα επανέλθει σε κανονικούς ρυθμούς, εφόσον υλοποιηθούν όλα όσα έχουν σχεδιασθεί, μετά τη χρεωκοπία μας», ήταν τα λόγια του.

Από τότε έχουν περάσει 16 χρόνια και έχουμε δρόμο μπροστά μας, διάστημα στο οποίο αντιμετωπίσαμε πολλά, ζήσαμε πολλά, με τη λέξη «κρίση» να αποτελεί τον «εφιάλτη» μας. Υπάρχουν γενιές πολιτών που καταστράφηκαν, ειδικά αυτές που ήταν πάνω στα πιο παραγωγικά χρόνια…

Από την ημέρα που βγήκαμε από τα μνημόνια, δεν σημαίνει ότι είμαστε και «ελεύθεροι» οικονομικά… Δεν μπορούμε να φτάσουμε άλλες χώρες και γι’ αυτό φταίμε όλοι μας, αλλά περισσότερο οι πολιτικές που ακολουθούνται. Για να είστε ενήμεροι, όποιο μέτρο ανακοινώνεται και εμπεριέχει κάποια διευκόλυνση, όποιες δεσμεύσεις από την εποχή των μνημονίων αίρονται, αυτό δεν είναι αποκλειστικά επιτυχία της εκάστοτε κυβέρνησης, καθώς απαιτείται και η γνώμη των δανειστών μας, αυτών που μας… έσωσαν. Γι’ αυτό κυνηγάμε υπερπλεονάσματα (τέτοια μπορεί να χαρακτηριστεί και το «μαξιλάρι» που άφησε ο ΣΥΡΙΖΑ το 2019) με το «κουπί» να το τραβάνε οι πολίτες… Δείτε για παράδειγμα σε πόσες υπηρεσίες που πληρώνουμε ποιες είναι οι πραγματικές τιμές αυτών που απολαμβάνουμε και ποια είναι τα «λοιπά» και τα «επιπλέον» που πληρώνουμε…

Ήρθαν και έρχονται, επίσης, πολλά κονδύλια, οικονομικές ενισχύσεις, και την Ευρώπη, όπως το περίφημο «Ταμείο Ανάκαμψης», που αποφασίστηκε λόγω και της πανδημίας, κυρίως από Γερμανία και Γαλλία, εμείς έχουμε, όμως, και τα «σκάνδαλα». Με πολλά χρήματα να πηγαίνουν στους… δικούς μας, θα επαναλάβουμε ότι αποτελούν μεγάλη «πληγή», μαζί με τις όποιες διευκολύνσεις παρέχουν, οι απευθείας αναθέσεις, σε όλα τα επίπεδα διοίκησης. Δεν θα επεκταθούμε περισσότερο, τα έχουμε αναφέρει και στο παρελθόν.

Και διαβάζουμε, για παράδειγμα, ότι νέο σκάνδαλο προέκυψε με τα ευρωπαϊκά κονδύλια κατάρτισης. Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία κάνει λόγο για απάτη δείχνοντας για ακόμη μία φορά και την κυβέρνηση.

Εξαπατούσαν τον ΕΦΚΑ για οκτώ, τον χρέωσαν για πάνω από 30 εκατομμύρια ευρώ, και έκαναν χλιδάτη ζωή. Κατασχέθηκαν πολυτελή αυτοκίνητα, πλάκες χρυσού και πανάκριβα ρολόγια.

Και ρωτάει κάποιος: «Καλέ συμβαίνουν όλα αυτά στην Ελλάδα;».

Ποτέ… Πάλι πέσαμε από τα σύννεφα! «Καλό κουράγιο»… 

Έχουμε δρόμο ακόμα. Και μπορεί αυτός ο δρόμος να μακραίνει, με τις πολιτικές που ακολουθούνται και με τα σκάνδαλα που πάντα... ταλανίζουν αυτή τη χώρα.

Δουλειά έχει πιάσει εδώ και λίγες ημέρες η νέα υπηρεσία της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) μετά και την πλήρη ενσωμάτωση του ΣΔΟΕ. Πρόκειται για τη Γενική Διεύθυνση Δυνάμεων Ελέγχου Οικονομικών Συναλλαγών, γνωστή ως «ΔΕΟΣ», η οποία «μάχεται» κάθε μορφή οικονομικού εγκλήματος. Αυτή η νέα δύναμη της ΑΑΔΕ θα έχει πρόσβαση στα πάντα…

Βασικός στόχος η καταπολέμηση του λαθρεμπορίου, της δασμοφοροδιαφυγής, της φοροδιαφυγής και ο έλεγχος κίνησης κεφαλαίων.

Στο στόχαστρο επίσης είναι η παράνομη διακίνηση ναρκωτικών και ψυχοτρόπων ουσιών, προδρόμων ουσιών, όπλων, πυρομαχικών και εκρηκτικών αλλά και η παράνομη διακίνηση αρχαιοτήτων, μνημείων, κειμηλίων και έργων τέχνης, καθώς και θησαυρών της εθνικής πολιτιστικής κληρονομιάς.

Στις αρμοδιότητες της νέας ελεγκτικής υπηρεσίας περιλαμβάνεται και ο εντοπισμός αδήλωτης εργασίας και εν γένει παραβάσεων της ασφαλιστικής νομοθεσίας με αντίστοιχη ενημέρωση της Επιθεώρησης Εργασίας.

Οι πληροφορίες για ύποπτες οικονομικές συναλλαγές, αντλούνται από κάθε πηγή, όπως το Taxis, τον ΕΦΚΑ, το ΓΕΜΗ, τις τράπεζες, καθώς επίσης και από καταγγελίες ή από δημοσιεύματα στον Τύπο και αναρτήσεις στα social media.

Στους στόχους της «ΔΕΟΣ» περιλαμβάνονται οι έρευνες και οι έλεγχοι πρόληψης για την εξακρίβωση της ορθής εφαρμογής της φορολογικής νομοθεσίας, η αποκάλυψη και η καταπολέμηση της φοροδιαφυγής και της φοροαποφυγής, μέσω της διαπίστωσης και της αντιμετώπισης κάθε μορφής απάτης σε βάρος των δημοσίων εσόδων. Παρακολουθεί, παράλληλα, την εξέλιξη της φορολογικής απάτης προκειμένου να αντιμετωπίζει σύγχρονες μεθόδους απόκρυψης φορολογητέας ύλης.

Στις αρμοδιότητες της «ΔΕΟΣ» περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, οι:

• έρευνα, αποκάλυψη και καταπολέμηση της φοροδιαφυγής, μέσω της χρήσης ηλεκτρονικών μέσων, του διαδικτύου και των νέων τεχνολογιών
• δέσμευση τραπεζικών λογαριασμών και περιουσιακών στοιχείων, σε ειδικές περιπτώσεις διασφάλισης συμφερόντων του Δημοσίου ή σε περιπτώσεις μεγάλης έκτασης φοροδιαφυγής
• διενέργεια ερευνών για την καταπολέμηση περιπτώσεων απάτης στον ενδοκοινοτικό ΦΠΑ σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα ή σε κάθε είδους νομικές οντότητες σε όλη την επικράτεια, με έμφαση στον εντοπισμό και στην απενεργοποίηση του ενδοκοινοτικού ΑΦΜ εξαφανισμένων εμπόρων, καθώς και τον εντοπισμό και την
• εξάρθρωση κυκλωμάτων κυκλικής απάτης (carousel fraud)
• υποβολή μηνυτήριων αναφορών στον αρμόδιο Εισαγγελέα για υποθέσεις φοροδιαφυγής που έχουν ολοκληρωθεί
• διενέργεια φορολογικών ελέγχων στη διακίνηση, στη διαμετακόμιση, στις εισαγωγές και στις εξαγωγές, στον εφοδιασμό και στη διάθεση των προϊόντων που υπόκεινται σε Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης (ΕΦΚ)

Συνεργασίες

Η «ΔΕΟΣ» συνεργάζεται με OLAF, INTERPOL και EUROPOL ενώ ειδικό τμήμα λειτουργεί ως Εθνικό Γραφείο Ανάκτησης περιουσιακών στοιχείων από εγκληματικές δραστηριότητες (ARO Greece), διευκολύνοντας την αμοιβαία διοικητική συνεργασία μέσω διεθνών δικτύων όπως το CARIN.

Τα επιχειρησιακά κλιμάκια της «ΔΕΟΣ» διαθέτουν drones, φορητές κάμερες, ειδικά οχήματα, σκάφη και μέσα ατομικής προστασίας. Η σύνδεση με το κέντρο επιχειρήσεων της ΑΑΔΕ εξασφαλίζει καθοδήγηση σε πραγματικό χρόνο, ενισχύοντας την αποτελεσματικότητα των ελέγχων.

Για λόγους ασφαλείας, τα στελέχη φέρουν όπλα και αλεξίσφαιρα γιλέκα, ενώ θα εκπαιδεύονται στη δίωξη ναρκωτικών, σε σκοποβολή και τεχνικές μάχης «σώμα με σώμα», ώστε να μπορούν να αντιμετωπίζουν επικίνδυνες καταστάσεις.

Πηγή: naftemporiki.gr

Ένα φιλόδοξο πακέτο παρεμβάσεων μαμούθ, ύψους 5,3 δισεκατομμυρίων ευρώ, έθεσε σε εφαρμογή η κυβέρνηση, με στόχο τη ριζική αναδιαμόρφωση του ενεργειακού χάρτη της χώρας. Το πλάνο παρουσιάστηκε από κοινού από τον Αντιπρόεδρο της Κυβέρνησης, Κωστή Χατζηδάκη, τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρο Παπασταύρου, και τον Αναπληρωτή Υπουργό Εθνικής Οικονομίας, Νίκο Παπαθανάση και θα σας το παρουσιάσουμε μέσω του «e-howto.gr», καθώς ενδιαφέρει πολλούς πολίτες μας.

Η παρέμβαση αυτή δεν είναι απλώς μια οικονομική ενίσχυση, αλλά μια δομική αλλαγή που στοχεύει στην προστασία 1,5 εκατομμυρίου ευάλωτων νοικοκυριών και 70.000 πολύ μικρών επιχειρήσεων από το αυξημένο κόστος ζωής.

Η κυβέρνηση προσδοκά ότι οι δράσεις αυτές θα αλλάξουν οριστικά το ενεργειακό προφίλ της Ελλάδας, μετατρέποντας τα σπίτια και τις μικρές επιχειρήσεις σε πιο αποδοτικές και οικονομικές μονάδες. Η οικονομική ανακούφιση που θα προκύψει από τη μόνιμη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας θεωρείται το πιο αποτελεσματικό μέσο απέναντι στον πληθωρισμό.

Νέο «εξοικονομώ» για νοικοκυριά (1.200 εκατ. €)

Το δημοφιλές πρόγραμμα επιστρέφει με ένα νέο, απλούστερο μοντέλο υλοποίησης, προκειμένου να αποφευχθούν οι γραφειοκρατικές καθυστερήσεις του παρελθόντος.

• Στόχος: Η ενεργειακή αναβάθμιση 62.000 κατοικιών.
• Τι καλύπτει: Τα νοικοκυριά θα έχουν την απόλυτη ελευθερία να επιλέξουν τις παρεμβάσεις που ταιριάζουν στις ανάγκες τους, όπως μονώσεις ταράτσας, θερμοπροσόψεις, συστήματα σκίασης (τέντες/περσίδες) και αντικατάσταση παλαιών κουφωμάτων.
• Ποσοστά Ενίσχυσης: Η επιδότηση μπορεί να ξεπεράσει το 80%, καλύπτοντας ακόμα και τον ΦΠΑ, μειώνοντας δραματικά την ίδια συμμετοχή.
• Χαρακτηριστικό Παράδειγμα: Ένα νοικοκυριό που αποφασίζει να προχωρήσει σε εργασίες αξίας 24.800€ (με ΦΠΑ), θα λάβει ως επιδότηση 19.800€. Αυτό σημαίνει ότι ο ιδιοκτήτης θα χρειαστεί να καταβάλει μόλις 5.000€, αναβαθμίζοντας ριζικά την αξία και την ενεργειακή κλάση του ακινήτου του.

Αντλίες θερμότητας και ηλιακοί θερμοσίφωνες (930 εκατ. €)

Πρόκειται για μια από τις μεγαλύτερες επιδοτήσεις για την οριστική απεξάρτηση από το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο.

• Δικαιούχοι: Τουλάχιστον 170.000 νοικοκυριά για αντλίες θερμότητας και 110.000 για ηλιακούς θερμοσίφωνες.
• Ευελιξία: Παρέχεται η δυνατότητα επιλογής μίας εκ των δύο συσκευών ή και των δύο συνδυαστικά. Σημαντικό είναι ότι η ενίσχυση δεν αφορά μόνο την αγορά του μηχανήματος, αλλά και το κόστος των εργασιών εγκατάστασης.
• Ενίσχυση: Τα ποσοστά φθάνουν έως το 80%.
• Χαρακτηριστικό Παράδειγμα: Ένα σπίτι που προμηθεύεται αντλία θερμότητας (κόστους 6.200€ με επιδότηση 80%) και ηλιακό θερμοσίφωνα (κόστους 1.240€ με επιδότηση 40%), θα λάβει συνολική κρατική αρωγή 5.450€. Το νοικοκυριό θα πληρώσει από την τσέπη του μόνο 2.000€.

Έξτρα επίδομα θέρμανσης (340 εκατ. €)

Για την περίοδο 2027-2032, προβλέπεται μια σταθερή ενίσχυση για την απορρόφηση των κραδασμών από τις διεθνείς τιμές ενέργειας.

• Ωφελούμενοι: Περίπου 780.000 νοικοκυριά που ήδη λαμβάνουν το κλασικό επίδομα θέρμανσης.
• Ποσό: Θα δίνεται μια επιπλέον ενίσχυση ύψους περίπου 100 ευρώ το χρόνο.
• Σκοπός: Η κάλυψη της επιβάρυνσης που προκύπτει από τη χρήση πετρελαίου, φυσικού αερίου και υγραερίου, λειτουργώντας ως “ασπίδα” προστασίας για τα χαμηλά εισοδήματα.

Δωρεάν ενεργειακά πιστοποιητικά (40 εκατ. €)

Για πρώτη φορά, η πολιτεία χρηματοδοτεί την έκδοση 200.000 Πιστοποιητικών Ενεργειακής Απόδοσης (ΠΕΑ) ως αυτόνομη δράση.

• Καινοτομία: Δεν απαιτείται πλέον η ένταξη σε κάποιο πρόγραμμα ανακαίνισης (όπως το Εξοικονομώ) για να λάβει κάποιος την επιδότηση.
• Οφέλη: Το ΠΕΑ θα είναι εντελώς δωρεάν για τα ευάλωτα νοικοκυριά, επιτρέποντάς τους να γνωρίζουν ακριβώς από πού χάνουν ενέργεια και ποιες στοχευμένες παρεμβάσεις πρέπει να κάνουν στο μέλλον.

Ψηφιακό μητρώο και «κάρτα ευάλωτου»

Για την απλούστευση όλων των παραπάνω, το Υπουργείο Περιβάλλοντος προχωρά στη σύσταση ενός Ηλεκτρονικού Μητρώου Ενεργειακής Στήριξης.

• Πώς λειτουργεί: Όλα τα νοικοκυριά που πληρούν τα κριτήρια του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου θα εγγράφονται αυτόματα.
• Η Κάρτα: Οι δικαιούχοι θα εφοδιάζονται με την «ειδική κάρτα ευάλωτου». Με την επίδειξη της κάρτας, οι πολίτες θα έχουν άμεση πρόσβαση σε όλες τις επιδοτήσεις και τις δράσεις χωρίς να χρειάζεται να προσκομίζουν κάθε φορά δεκάδες δικαιολογητικά, επιταχύνοντας τις διαδικασίες εκταμίευσης.

Διαβάστε ακόμα:

Τι πρέπει να σκεφτείς πολύ καλά πριν εγκαταστήσεις αντλία θερμότητας

Επίδομα θέρμανσης 2026: Πότε έρχεται η επόμενη δόση

Πηγή: e-howto.gr

Με τους πολίτες να επιλέγουν τον «κανένα» για πρωθυπουργό και ενίοτε το χάος παρά τη σημερινή κυβέρνηση, με τη φτώχεια να καλπάζει και την έλλειψη εμπιστοσύνης στους θεσμούς να παγιώνεται, με τη συντριπτική πλειοψηφία να πιστεύει ότι ζει σε μια διεφθαρμένη χώρα, η Ελλάδα μοιάζει να… κρατάει την ανάσα της λίγο πριν από μια μεγάλη έκρηξη.

Και είναι καλό να βλέπουμε κάποια στοιχεία, σχετικά με την κατάσταση στη χώρα, η οποία έχει πολλά χρόνια για να διανύσει, ώστε να βρεθεί σε καλύτερο βιοτικό επίπεδο η ζωή των πολιτών, μαζί με την οικονομική σταθερότητα που επικαλούνται οι πολιτικοί μας και η κυβέρνηση… Κάτι που σας έχει αναφέρει και ο «Πολίτης Αργολίδας».

Το «Ευρωβαρόμετρο 2025» αναφέρει:

• 97% των Ελλήνων πιστεύουν η διαφθορά στη χώρα είναι ένα πολύ διαδεδομένο φαινόμενο – 69% των πολιτών στην ΕΕ συνολικά έχουν ίδια πεποίθηση.
• 43% των πολιτών στην Ελλάδα πιστεύουν «η καταγγελία θα ήταν άσκοπη γιατί οι υπεύθυνοι δεν θα τιμωρηθούν» – 27% είναι το αντίστοιχο ποσοστό στην ΕΕ.

Από τα πολιτικά κόμματα μέχρι το προσωπικό των κρατικών μηχανισμών, από τις φορολογικές αρχές μέχρι την αστυνομία και τις δικαστικές αρχές, σύμφωνα με τα ευρήματα της έρευνας, οι πολίτες έχουν την αίσθηση ότι ζουν σε μια χώρα που τους αδικεί βαθιά – και όχι άδικα.

Έλληνες που ζουν εδώ κι άλλοι που έφυγαν στα χρόνια της οικονομικής κρίσης, νέοι άνθρωποι που θέλουν να φύγουν από τη χώρα κι άλλοι που έφυγαν και την νοσταλγούν αλλά νοιώθουν πως η Ελλάδα εξακολουθεί να τους απωθεί. Στις φράσεις όλων των πολιτών με τους οποίους κουβεντιάσαμε μια λέξη επαναλαμβανόταν συνεχώς: «σάπιο». «Η Ελλάδα ποτέ δεν πεθαίνει, αλλά σαπίζει». «Τι να ελπίζω; Όλα είναι σάπια». «Φυσικά και φοβάμαι που ζω εδώ, σαπίλα». Πώς η διαφθορά επηρεάζει τη ζωή, την αντίληψη, την πολιτική μας στάση, τα συναισθήματα και τον ψυχισμό μας;

«Τα δεδομένα προσφέρουν σημαντικές ενδείξεις ότι τα ζητήματα που ακουμπούν άμεσα ή έμμεσα τον ευρύ χώρο της διαφάνειας, της διαφθοράς και της δικαιοσύνης διαδραματίζουν ολοένα και σημαντικότερο ρόλο στην διαμόρφωση της πολιτικής σκέψης και ενδεχομένως και της εκλογικής συμπεριφοράς», τονίζει ο επιστημονικός Διευθυντής της «Prorata», Άγγελος Σεριάτος.

«Η αντίληψη των πολιτών περί διαφθοράς, η διάβρωση του κράτους δικαίου, η αίσθηση ότι δεν είμαστε όλοι ως πολίτες ίσοι και ίσες απέναντι στον νόμο είναι το δηλητήριο της δημοκρατίας», εξηγεί η πολιτική επιστήμονας, Δανάη Κολτσίδα. «Αν και δεν πρόκειται αποκλειστικά για ελληνικό φαινόμενο, η Ελλάδα έρχεται πρώτη ως προς το ποσοστό των πολιτών που θεωρούν ότι η διαφθορά είναι πολύ διαδεδομένη στη χώρα τους. Και ξεχωρίζει - κάτι που αποτελεί σημαντική διαφοροποίηση από την υπόλοιπη Ευρώπη - στο ότι οι Έλληνες πολίτες δεν πιστεύουν ότι έχει νόημα να καταγγείλουν φαινόμενα διαφθοράς».

Ήδη από την «λαμπερή» δεκαετία της «ισχυρής Ελλάδας» οι Έλληνες πίστευαν πως η διαφθορά στη χώρα είναι διαδεδομένη, ωστόσο τα ποσοστά κυμαίνονταν χαμηλότερα, αν και πάλι έφερναν τη χώρα ψηλά στο… κλαμπ των διεφθαρμένων, όπως μας εξηγεί ο Σεριάτος. Ωστόσο, η κατάσταση – ή η αντίληψή μας για αυτή – επιδεινώνεται.

• 66% των Ελλήνων εκτιμά ότι το φαινόμενο της διαφθοράς επηρεάζει άμεσα την καθημερινή του ζωή, – μόλις 30% των πολιτών στην ΕΕ εκτιμούν κάτι ανάλογο
• 30% δηλώνει πως γνωρίζει προσωπικά κάποιο άτομο που έχει δωροδοκηθεί – το αντίστοιχο ποσοστό στην ΕΕ είναι 9%

Σύμφωνα με τα ευρήματα του σφυγμού της «Prorata», από το 2016 έως και τα τέλη του 2021 τα ζητήματα διαφθοράς και διαφάνειας ιεραρχούνταν σχετικά χαμηλά στη λίστα των σημαντικότερων προβλημάτων που αντιμετωπίζει η χώρα, αλλά μετά το ξέσπασμα του σκανδάλου των υποκλοπών αυτό άλλαξε. «Σταδιακά αυξάνεται η σημαντικότητα τέτοιων θεμάτων στις ιεραρχήσεις των πολιτών, φθάνοντας μάλιστα κατά την περίοδο του δυστυχήματος των Τεμπών να «ανταγωνίζεται» τα ζητήματα ακρίβειας για την πρώτη θέση στη σχετική λίστα, αναφέρει ο Σεριάτος, εξηγώντας πως μέχρι και σήμερα θέματα όπως η έλλειψη διαφάνειας, η διαφθορά και δικαιοσύνη, όπως και η ακρίβεια συνδιαμορφώνουν την πολιτική σκέψη της κοινωνικής πλειοψηφίας.

Η Κολτσίδα επικαλείται το δείκτη CPI (Corruption Perception Index) της Διεθνούς Διαφάνειας, ο οποίος δείχνει ότι η κατάσταση επιδεινώθηκε μετά το 2022-23. «Η οργάνωση συνδέει ευθέως – και σωστά – την επιδείνωση της επίδοσης της χώρας μας στην αντίληψη περί ύπαρξης διαφθοράς με την πρόσφατη κρίση του κράτους δικαίου, λόγω των υποκλοπών, των επιθέσεων στην ελευθερία του Τύπου και στην ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης».

Με δεδομένο ότι η πολιτική σκέψη διαμορφώνεται και από το συναίσθημα, πως άραγε αυτή η αίσθηση της «σάπιας χώρας» εγγράφεται σε ψυχικό επίπεδο πριν γίνει πολιτικός λόγος και πράξη; Άραγε η διαφθορά αγγίζει τους ανθρώπους σε ένα επίπεδο βαθύτερο από το πολιτικό και το ιδεολογικό; Έχουν επίγνωση ότι τα αποτελέσματά της επηρεάζουν διαβρωτικά την καθημερινότητά τους; Και, εντέλει, πόσο τα φαινόμενα διαφθοράς «γράφουν» στον ψυχισμό τους; Η λαμογιά βρίσκει χώρο στο «ντιβάνι» της ψυχοθεραπείας; Η Αγγελική Μενεδιάτου είναι κλινική ψυχολόγος με δεκαετίες εμπειρίας. ψυχολόγος - και μας ξαφνιάζει ήδη από τις πρώτες της κουβέντες.

«Υπάρχουν έρευνες που συσχετίζουν τη διαφθορά με την ψυχική υγεία», λέει η Μενεδιάτου παραπέμποντας σε μελέτες που έγιναν στην Ασία και την Αφρική, με πρώτες χώρες το Βιετνάμ και την Γκάνα. «Τα τελευταία χρόνια ωστόσο το φαινόμενο μελετάται και στην Ευρώπη. Έχει αποδειχθεί ότι η αντίληψη που έχουν οι πολίτες για το κατά πόσο διεφθαρμένη είναι η χώρα τους επηρεάζει την ψυχική τους υγεία και μπορεί να πυροδοτήσει από αγχώδεις διαταραχές έως κατάθλιψη».

Η διαφθορά, όπως εξηγεί η κλινική ψυχολόγος, σημαίνει αδικία σε κοινωνικό και οικονομικό επίπεδο. Όταν οι άνθρωποι νιώθουν αδικημένοι συλλογικά, χάνουν την εμπιστοσύνη τους στους θεσμούς, οι οποίοι κανονικά θέτουν κανόνες και διασφαλίζουν την τήρησή τους. Κι ίσως ο σημαντικότερος όλων των θεσμών για την ψυχική υγεία είναι η Δικαιοσύνη, τόσο σημαντικός που, όπως υπογραμμίζει η Μενεδιάτου, ο ψυχίατρος – ειδικός εισηγητής του ΟΗΕ χαρακτηρίζει την ορθή λειτουργία του δικαστικού συστήματος πιο σημαντική για την θεραπεία της κατάθλιψης από τα φάρμακα ή την ψυχοθεραπεία.

«Η εμπιστοσύνη στους θεσμούς συνδέεται με τη βαθιά ανθρώπινη ανάγκη για έλεγχο, όπως και την απαραίτητη αίσθηση ότι ο κόσμος είναι δίκαιος και ασφαλής. Η πίστη συνδέεται με την ελπίδα, αλλά και τη Δικαιοσύνη, η οποία είναι θεμελιώδες προαπαιτούμενο για να νιώθουν οι πολίτες ασφαλείς σε περίπλοκες κοινωνίες. Η Δικαιοσύνη σκοράρει πολύ ψηλά στους δείκτες διαφοράς στην Ελλάδα και βρισκόμαστε σε μια γκρίζα ζώνη: ο θεσμός υφίσταται, αλλά δυσλειτουργεί».

Η Κολτσίδα δίνει ένα παράδειγμα, που τους τελευταίους μήνες κυριαρχεί στη δημόσια σφαίρα: «πώς αισθάνεται άραγε ένας αγρότης που καταστράφηκε από τις πλημμύρες του 2023 στη Θεσσαλία και άργησε δύο χρόνια να αποζημιωθεί, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την επιβίωσή του, όταν έμαθε ότι κάποιοι έπαιρναν παράνομα χιλιάδες ή εκατομμύρια ευρώ επιδοτήσεις από τον ΟΠΕΚΕΠΕ; Το αίσθημα της αδικίας -αν δεν βρει θεσμική και πολιτική διέξοδο και απάντηση - γρήγορα μετατρέπεται σε αίσθημα δυσπιστίας προς τους θεσμούς. Κι έπειτα σε πολιτικό κυνισμό («όλοι ίδιοι είναι», «η πολιτική δεν ενδιαφέρεται για ανθρώπους σαν εμένα» κ.λπ.), σε πολιτική αποστασιοποίηση και αποχή ή, ακόμα, και σε σκεπτικισμό ή ανοιχτή εχθρότητα προς τη δημοκρατία».

Όπως εξηγεί η Μενεδιάτου, «οι άνθρωποι νιώθουν ότι βρίσκονται στο έλεος των συμφερόντων και των πράξεων άλλων. Αυτό προκαλεί θυμό. Κι όταν ο θυμός δεν εκτονώνεται, προκαλεί κατάθλιψη, παράλυση, παθητικότητα ή καθημερινή, μακροχρόνια, διαβρωτική δυσθυμία. Οι άνθρωποι που έρχονται στα γραφεία μας αναζητώντας θεραπεία θα πρέπει να υποστηριχθούν ώστε να θέσουν την ατομική δυσφορία που τους προκαλεί η ζωή σε αυτή τη χώρα στα πλαίσια του κοινωνικού γίγνεσθαι».

Πώς μετουσιώνεται το προσωπικό σε πολιτικό; Πώς το βίωμα του καθενός μας μεταγράφεται σε κοινωνικό επίπεδο; Η Δανάη Κολτσίδα μας εξηγεί: «Υπάρχουν περιπτώσεις που το αίσθημα της αδικίας και το αίτημα της δικαιοσύνης είναι τόσο ισχυρό, που οδηγεί σε εντυπωσιακές κοινωνικές αντιδράσεις, όπως οι μαζικές και με διάρκεια κινητοποιήσεις που βλέπουμε τον τελευταίο χρόνο στη Σερβία ή οι συγκεντρώσεις για τα Τέμπη. Ωστόσο, ακόμα κι όταν οι άνθρωποι δεν βγαίνουν μαζικά στον δρόμο – ή, μάλλον, ιδίως τότε – η αντίληψη περί διαφθοράς και ατιμωρησίας των ισχυρών, η αντίληψη ότι δεν μπορεί ο καθένας σε αυτή τη χώρα να βρει το δίκιο του, η αίσθηση ότι κάποιοι πλουτίζουν παράνομα ανενόχλητοι, ενώ άλλοι αγωνίζονται χωρίς τέλος, σιγά-σιγά διαβρώνει τα θεμέλια της δημοκρατίας».

Πού οδηγούν όλα αυτά; Άγνωστο για την ώρα ωστόσο, όπως θα πει ο Σεριάτος, έχουν ήδη ενεργοποιήσει ένα κοινωνικό ρήγμα. «Το σιδηροδρομικό δυστύχημα των Τεμπών και η διαχείριση του από τους εμπλεκόμενους πολιτικούς και μη θεσμούς, νωρίτερα το ζήτημα των παρακολουθήσεων αλλά και προσφάτως η υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ δείχνουν να ενεργοποιούν ένα κοινωνικό ρήγμα, που παρέμεινε σε σχετική αδράνεια για περίπου μια δεκαετία», μας λέει ο Σεριάτος και συνεχίζει: «Το ρήγμα στον πυρήνα του έχει το περαιτέρω βάθεμα της απόστασης μεταξύ της κοινωνίας και των ελίτ και θυμίζει πάρα πολύ το αντίστοιχο του 2012. Ωστόσο, οι συσχετισμοί δύναμης και το πολιτικό τοπίο συνολικά σήμερα είναι, πολύ διαφορετικά».

Ποιος είναι ο πυρήνας των κοινωνικών ομαδοποιήσεων του ρήγματος; Οι νεότερες και πιο παραγωγικές ηλικίες αλλά και τα άτομα που «δυσκολεύονται να τα βγάλουν πέρα» οικονομικά, όπως τεκμηριώνουν ευρήματα της «Prorata». «Και είναι ακριβώς οι νεότεροι εκλογείς, παραγωγικότερες ηλικίες, άτομα σε κατάσταση υψηλής υλικής αποστέρησης) εντός των οποίων οι δυνάμεις πέραν της ΝΔ σημειώνουν δημοσκοπικά εντυπωσιακές επιδόσεις κατά τα τελευταία τουλάχιστον δυόμισι χρόνια», αναφέρει ο Σεριάτος.

«Σε αυτή τη φάση, τα ευρήματα των μετρήσεων προτείνουν ότι κανένας υφιστάμενος πολιτικός σχηματισμός (με την κλασσική έννοια του πολιτικού κόμματος) δεν μπορεί να συζητήσει, να κατανοήσει και να «οργανώσει» την διευρυμένη κοινωνικά δυσπιστία απέναντι στην λειτουργία θεσμών που αφορούν στη διαφθορά, τη διαφάνεια και τη δικαιοσύνη», μας λέει ο Σεριάτος και συμπληρώνει: «Και τούτο είναι ένα στοιχείο που φαίνεται πως σε σημαντικό βαθμό εξηγεί την ανθεκτικότητα των δυνάμεων της Άκρας Δεξιάς τα τελευταία χρόνια - και - στη χώρα μας».

Η Μαριάννα, που της αφήνουμε τον επίλογο αυτού του ρεπορτάζ, είναι μια νέα γυναίκα 30 χρόνων, που δεν έφυγε και δεν θέλει να φύγει από τη χώρα: «Όταν ακούω τη λέξη διαφθορά, φοβάμαι. Γιατί ξέρουμε πως η διαφθορά σκοτώνει - κυριολεκτικά. Σκοτώνει τα όνειρά μας και σκοτώνει την αξιοπρέπειά μας. Γιατί κάθε μέρα εγώ μετρά και το τελευταίο ευρώ για να βγάλω την βδομάδα μου, ενώ γύρω μου “χορεύουνε” μαύρα δισεκατομμύρια. Και, ειλικρινά, δεν ξέρω τι, αλλά κάτι πρέπει να γίνει. Χτες».

Πηγή: Ευρωβαρόμετρο 2025, dnews.gr