Πολλές αντιδράσεις έχουν επιφέρει οι πληροφορίες που αναφέρουν ότι στόχος του κράτους είναι, άμεσα στο μέλλον, να μπει τέλος στον τενεκέ με το λάδι χωρίς παραστατικά, με αποτέλεσμα να πάρει θέση… καθησυχασμού η κυβέρνηση. «Έρχονται βαριά πρόστιμα για τη διακίνηση χύμα ελαιολάδου. Η διακίνηση με χειρόγραφο δελτίο θα επισύρει, μάλιστα, πρόστιμο 5.000 ευρώ! Θα υπάρχει Ψηφιακό Μητρώο Συσκευαστηρίων και δηλώσεις συγκομιδής», υπογραμμίστηκε χαρακτηριστικά, πριν από μερικές ημέρες.
Η κυβέρνηση, βάσει των όσων έγιναν γνωστά, θέλει να περιορίσει το λαθρεμπόριο στο λάδι, αλλά παραγωγοί βλέπουν ποινικοποίηση της παράδοσης που υπάρχει στη χώρα μας δίνουν λάδι σε φίλους και συγγενείς.
«Δεν μπορώ να πάω στην αδελφή μου ή στο παιδί μου έναν τενεκέ λάδι. Είναι αδιανόητο αυτό», λέει στην κάμερα του «Alpha» παραγωγός από την Κορινθία, ο οποίος αναφέρεται στις πληροφορίες που θέλουν τα υπουργεία Αγροτικής Ανάπτυξης και Οικονομικών να επιβάλουν πρόστιμο 5.000 ευρώ σε όποιον παραγωγό διακινεί λάδι σε τενεκέ.
Το ρεπορτάζ φιλοξενεί δηλώσεις παραγωγών που θεωρούν υπερβολικό ένα τέτοιο μέτρο, καθώς κατ' εκείνους χτυπά τη μακρόχρονη συνήθεια των οικογενειών που έχουν ελαιόδεντρα να μοιράζονται το λάδι της χρονιάς, δίνοντας τενεκέδες σε στενό κύκλο.
«Δεν είναι το μείζον αυτό, να πιάσουμε δέκα ανθρώπους που μεταφέρουν δέκα τενεκέδες λάδι και να τους βάλουμε 5.000 ευρώ πρόστιμο για να πούμε ότι κάνουμε κάτι», λέει στην κάμερα άλλος παραγωγός. «Σε όλα αυτά που τραβούν οι αγρότες, έρχεται και κάτι ακόμα το οποίο θα τους μειώσει το εισόδημα», σημειώνει κάτοικος της περιοχής.
Στο «Best TV» που έχει έδρα στην Καλαμάτα ακούστηκε στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων ότι η κυβέρνηση μοιάζει να έχει εξαπολύσει ένα «κυνήγι μαγισσών», θέλοντας να ρίξει τον πληθωρισμό (;;;), αλλά τελικά βάζει μπροστά φοροεισπρακτικές πρακτικές, φέρνοντας σε απόγνωση τους ελαιοπαραγωγούς. Κάτι τέτοιο θυμίζει το νέο καθεστώς που στοχοποιεί το… τσουβάλι αλλά και τον τενεκέ, με την κυβέρνηση να ανακαλύπτει ως φαίνεται τα πρόστιμα και να ξεκινά το… κυνηγητό του λαδιού από το χωράφι.
Κυνηγητικό με τα… τσουβάλια και τους τενεκέδες!
Ο Νίκος Μπελογιάννης αναρωτήθηκε «πως είναι δυνατόν να κάνουν τα πάντα για να διαλύσουν την επαρχία και τους αγρότες;». Με την τιμή του προϊόντος να παραμένει στα χαμηλά αφού «έχει πάρει την κατηφόρα» μέσα στα υπόλοιπα «βρήκαν κι αυτό το τέχνασμα… Μα καλά δεν έχουν επαφή με την πραγματικότητα;». Με τα ερωτήματα να είναι πολλά την ίδια στιγμή «στο αεροδρόμιο Ελευθέριος Βενιζέλος πωλείται 30 ευρώ το λίτρο!» και τα εμπορικά παιχνίδια συνεχίζονται με τον Διευθυντή της τηλεόρασης «BEST» να σημειώνει δηκτικά «ούτε ο Εσκομπάρ έτσι…», και να προσθέτει την αφωνία των βουλευτών – ειδικά της συμπολίτευσης – που ξέρουν από λάδι και θα έπρεπε κάπως να έχουν αντιδράσει.
Αυτοί που φωνάζουν αναφέρουν ότι η κυβέρνηση παίζει το… παιχνίδι των μεγάλων εταιρειών, τώρα που αυτές βλέπουν μειώσεις στην πώληση και στα έσοδά τους. Υπογραμμίζουν ότι σε άλλους τομείς, όπως στα καύσιμα και στην ενέργεια, η κεντρική εξουσία δεν έχει τα… κότσια να επιβάλει μέτρα που θα επιβαρύνουν τις μεγάλες εταιρείες.
Η οικογενειακή παράδοση και το παρεμπόριο
Αυτοί που θέλουν το μέτρο αναφέρουν, όπως αναφέρει και το «iefimerida.gr» πως είναι κοινό μυστικό ότι πέρα από τη δωρεάν παροχή ελαιολάδου σε στενούς συγγενείς, δεν είναι λίγοι οι παραγωγοί που πωλούν χύμα λάδι σε τενεκέδες, λαμβάνοντας το αντίτιμο σε μετρητά «στο χέρι». Αν αυτό συμβαίνει, μάλιστα, συστηματικά και σε μεγάλες ποσότητες, τα διαφυγόντα έσοδα για το κράτος είναι σημαντικά, ενώ τίθεται φυσικά και ζήτημα αθέμιτου ανταγωνισμού για τους τυπικούς ελαιοπαραγωγούς.
Αυτό είναι άλλωστε και το σκεπτικό του νομοθέτη που έχει προβλέψει ότι διακίνηση ελαιολάδου χωρίς παραστατικά μπορεί να γίνεται με δοχεία έως 3 λίτρα – τις γνωστές νταμιτζάνες – και όχι μεγαλύτερα. Ουσιαστικά, το πρόστιμο των 5.000 ευρώ, εφόσον τελικά προχωρήσει, θα αποτελέσει μέσο πίεσης για την εφαρμογή του ήδη ισχύοντος νόμου.
«Πρόκειται σαφώς για μια προσπάθεια "νοικοκυρέματος" στην παραγωγή του ελαιολάδου, που στόχο έχει τον περιορισμό του λαθρεμπορίου και κατ' επέκταση των ελληνοποιήσεων ελαιολάδων αμφισβητούμενης προέλευσης», υπογραμμίζεται...
Οι νέες διαδικασίες, βάσει των όσων σχεδιάζονται, υπόσχονται, με βάση τα κυβερνητικά στελέχη:
- Αξιόπιστη αποτύπωση της παραγωγής ανά περιοχή, διευκολύνοντας κρατικές παρεμβάσεις σε περιπτώσεις ζημιών από φυσικά φαινόμενα.
- Αποτελεσματικό έλεγχο στη διακίνηση, περιορίζοντας τη δράση του ανώνυμου τενεκέ.
- Δημιουργία ισοζυγίου πωλήσεων και αποθεμάτων, δίνοντας διαφάνεια στις συναλλαγές, κατά το πρότυπο χωρών όπως η Ισπανία και η Ιταλία.
Οι αλλαγές αναμένεται να τεθούν σε πλήρη εφαρμογή από την επόμενη ελαιοκομική περίοδο, το 2025/26, με στόχο την ενίσχυση του ελληνικού ελαιολάδου στην εγχώρια και διεθνή αγορά.
Τι προβλέπεται
Σύμφωνα με όσα έχουν γίνει γνωστά, η ΑΑΔΕ, τα Υπουργεία Αγροτικής Ανάπτυξης, Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών θέλουν να φέρουν ριζικές αλλαγές στον ελαιοκομικό τομέα, επιδιώκοντας τη διαφάνεια στη διακίνηση ελαιολάδου. Στο επίκεντρο βρίσκονται μέτρα που βάζουν τέλος στη διακίνηση του ανώνυμου 17κιλου τενεκέ, προωθώντας το τυποποιημένο προϊόν, καθώς έτσι τονίζουν ότι ενισχύοντας τις εξαγωγές.
Με τα νέα μέτρα, κάθε παραγωγός θα υποχρεούται να δηλώνει την παραγωγή του μέσω ψηφιακών δελτίων αποστολής και δηλώσεων συγκομιδής, επιτρέποντας την ακριβή καταγραφή του παραγόμενου ελαιοκάρπου και ελαιολάδου. Η ηλεκτρονική διαδικασία θα περιλαμβάνει και το ψηφιακό μητρώο συσκευαστηρίων, με αλφαριθμητικούς κωδικούς έγκρισης για κάθε μονάδα. Η διακίνηση με χειρόγραφο δελτίο θα επισύρει πρόστιμο 5.000 ευρώ.
Αναλυτικά, τα μέτρα που φαίνεται να εξετάζει η κυβέρνηση είναι τα εξής:
- Σε πρώτο χρόνο οι παραγωγοί θα οφείλουν να συμπληρώνουν ψηφιακό δελτίο αποστολής
- Σε δεύτερο χρόνο θα πρέπει να υποβάλουν δήλωση συγκομιδής, ώστε να υπάρχει σαφής εικόνα για τα κιλά ελαιοκάρπου που φεύγουν από τον ελαιώνα και τα λίτρα ελαιολάδου που παίρνει ο αγρότης από το ελαιοτριβείο.
- Σχεδιάζεται η υλοποίηση ψηφιακής δήλωσης παραγωγής και τυποποίησης ελαιολάδου και ελιάς που θα αφορά στα ελαιοτριβεία, τα τυποποιητήρια και τα συσκευαστήρια της χώρας.
Ανατροπή με το ελαιόλαδο σε τενεκέ και η θέση της κυβέρνησης
Από το υπουργείο Οικονομικών οι τόνοι που εκπέμπονται για το ζήτημα είναι καθησυχαστικοί, όπως φάνηκε τη Δευτέρα (13/01). Ο θόρυβος για τη διακίνηση ελαιόλαδου ξεκίνησε μετά τις πληροφορίες ότι θα κατατεθεί τροπολογία για πρόστιμο έως και 5.000 ευρώ σε όσους μεταφέρουν ελαιόλαδο με τον τενεκέ των 17 λίτρων, δίχως παραστατικά και έτσι η κυβέρνηση πήρε θέση.
«Δεν έχουμε σχεδιάσει κάποια αλλαγή σε αυτό. Όσα ακούγονται τις τελευταίες μέρες δεν ισχύουν», τόνισε το πρωί της Δευτέρας (13/01) ο υφυπουργός Οικονομίας και Οικονομικών, Χρίστος Δήμας μιλώντας στην «ΕΡΤ». Ειδικότερα, όπως τόνισε, «το θεσμικό πλαίσιο που ρυθμίζει τη μεταφορά του ελαιόλαδου ισχύει από το 2017» διευκρινίζοντας ότι δεν υπάρχει καμία πρόθεση αλλαγής στο σημερινό καθεστώς. «Η μεταφορά μικρών ποσοτήτων ελαιολάδου μεταξύ φίλων και συγγενών συνεχίζεται άτυπα, χωρίς να τίθεται ζήτημα παραβάσεων», υπογράμμισε. Όπως είπε χαρακτηριστικά ο κ. Δήμας, «αυτό το θέμα πήρε μεγαλύτερη διάσταση απ’ ό,τι έπρεπε. Θέλω να καθησυχάσω τους πολίτες: δεν προχωράμε σε αλλαγές».
Στόχος η τυποποίηση και η καταπολέμηση της φοροδιαφυγής
Ο κ. Δήμας αναφέρθηκε και στη στρατηγική της κυβέρνησης για την τυποποίηση του ελληνικού ελαιόλαδου. «Η προώθηση της τυποποίησης αποτελεί προτεραιότητα. Στόχος είναι να εξάγουμε ελληνικό ελαιόλαδο τυποποιημένο, αυξάνοντας τον πλούτο που παράγει ο κλάδος», δήλωσε ο υφυπουργός Οικονομίας και Οικονομικών.
Όσον αφορά στην αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής, σημείωσε τη σημασία των ηλεκτρονικών βιβλίων μέσω της ΑΑΔΕ. «Από την 1η Μαΐου 2025, οι επιχειρήσεις οφείλουν να έχουν μηδενική απόκλιση στα ηλεκτρονικά τους βιβλία. Είναι ένα σημαντικό εργαλείο που βοηθά στην καταπολέμηση της φοροδιαφυγής», ανέφερε.
«Για το θέμα του ελαιόλαδου και ειδικότερα για τον κλάδο αυτό ήδη από το περασμένο έτος, από το 2024 έχει υπογραφεί μια παράταση. Άρα δεν αλλάζει κάτι σε σχέση με το σημερινό status quo και αυτό είναι το ζητούμενο», πρόσθεσε ο κ. Δήμας.
«Δεν θέλουμε να έχουμε τη μεγάλη διακίνηση χύμα ελαιόλαδου ή ακόμη και την πώληση του ελληνικού ελαιόλαδου σε ξένες χώρες όπου το τυποποιούν και έχουν πολύ μεγαλύτερο πλούτο», συμπλήρωσε ο υφυπουργός. Θέλοντας να ξεκαθαρίσει την κατάσταση είπε χαρακτηριστικά: «Η μεταφορά μικρών ποσοτήτων συμβαίνει άτυπα στην ελληνική πραγματικότητα. Για όσους θέλουν να είναι απολύτως νομότυποι, μπορούν να χρησιμοποιούν μικρότερες συσκευασίες των 5 λίτρων».
Διαβάστε ακόμα:
