Οι πυρκαγιές αποτελούν έναν μεγάλο εχθρό και για τη χώρα μας τα καλοκαίρια και το σίγουρο είναι ότι κάτι δεν… πάει καλά, ώστε να μην έχουμε καταστροφικά αποτελέσματα, θρηνώντας και απώλειες ανθρώπινων ζωών, όπως συνέβη πρόσφατα πάνω στη μάχη της πυρόσβεσης.  

Μιλάμε για ένα πολύ σοβαρό θέμα που έχει πολλές προεκτάσεις, για τις οποίες έχουμε πολύ… δρόμο, με διορθώσεις, να διανύσουμε, ώστε η χώρα μας να μην «κλαίει» κάθε χρόνο πάνω από τα αποκαΐδια μεγάλων εκτάσεων, με ανθρώπους να χάνουν τις περιουσίες τους, με το περιβάλλον και τη φύση να καταστρέφονται, γεγονός που έχει μόνο αρνητικές επιπτώσεις για όλους μας. 

Ένα κομμάτι είναι η πρόληψη, εμείς πιστεύουμε ότι πρέπει να ξεκινάει από τα σχολεία, από την παιδική ηλικία, για να διαμορφώνεται στον πολίτη περιβαλλοντική συνείδηση. Ένας τομέας είναι και το να σταματήσει ο άνθρωπος να αποτελεί την αιτία πρόκλησης της φωτιάς. Διότι, κακά τα ψέματα, οι φωτιές στη συντριπτική πλειοψηφία τους έχουν γενεσιουργό αιτία τον άνθρωπο και τις δραστηριότητες του. Ο άνθρωπος είναι η αιτία που έχουμε τις περισσότερες πυρκαγιές, είτε ηθελημένα, οπότε μιλάμε για εμπρησμό, είτε μέσα από δραστηριότητες του μέσα στο δάσος, μέσα στη φύση. Υπάρχει και το επιχειρησιακό κομμάτι, είτε για προλαβαίνουμε τη φωτιά με την έναρξή της, κάτι που είναι καίριο, είτε για να καταφέρουμε να την περιορίσουμε, όταν είναι σε εξέλιξη, ώστε οι αρνητικές συνέπειες να είναι όσο το δυνατόν λιγότερες. 

Σε όλα τα παραπάνω εμπλέκονται ο πολίτης, οι αρχές και οι υπηρεσίες (Πυροσβεστική και άλλες), η κεντρική εξουσία και η αυτοδιοίκηση (ΟΤΑ). Και οι Αρχές της χώρας φαίνεται ότι υστερούν πολύ στο κομμάτι της διαχείρισης του τοπίου στη χώρα, αλλά και στη διαχείριση των πυρκαγιών. Σε μια χώρα που οι επικίνδυνες περιοχές είναι συγκεκριμένες, ενώ και τα επίφοβα δάση μπορούν να αριθμηθούν και να χαρτογραφηθούν.  

Μήπως, τελικά, έχουμε… πάρει λάθος πορεία σε πολλά πράγματα, όσον αφορά στην κλιματική αλλαγή, αλλά και την «πράσινη ενέργεια»;  

Σ’ αυτό που συμφωνούν όλοι είναι ότι απαιτείται νέα εθνική πολιτική για τη δασοπροστασία. Εάν αναλογιστούμε ότι μέσα στη φύση έχουν αναπτυχθεί, πλέον, πολύ περισσότερες δραστηριότητες του ανθρώπου, όπως για παράδειγμα οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειες (ΑΠΕ). Δεν είναι δυνατόν να έχουμε - και τα τελευταία χρόνια - τόσες πολλές καταστροφές στο περιβάλλον, πρόσφατα θρηνήσαμε πυροσβέστες και επιβαίνοντες σε πυροσβεστικά ελικόπτερα και να λέμε ότι προσπαθούμε για το καλύτερο. 

Χρειάζεται και συνολικός επανασχεδιασμός του επιχειρησιακού σχεδίου, με βάση τα όσα έχουν πραγματοποιηθεί, λόγω και της κλιματικής αλλαγή, όπως το πρόγραμμα «AntiNERO», μελετώντας όσα εφαρμόζονται μέσω και πρόσφατων νομοσχεδίων που ψηφίστηκαν. Υπάρχει ανάγκη για ουσιαστικές θεσμικές αλλαγές… 

Με όλον τον σεβασμό προς τους ανθρώπους που συμμετέχουν σε κατάσβεση, υπάρχουν περιπτώσεις που δίνεται η εντύπωση ότι λαμβάνουν μέρος, ειδικά επιχειρησιακά, άτομα που δεν γνωρίζουν από τέτοιες καταστάσεις. Αυτή η εντύπωση γεννιόταν και από τις εικόνες μέσα από το Συντονιστικό Κέντρο Επιχειρήσεων και Διαχείρισης Κρίσεων της Πολιτικής Προστασίας, όταν βρέθηκαν εκεί, από κοινού, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κωνσταντίνος Τασούλας και ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης. Σου δινόταν η εντύπωση ότι οι αρμόδιοι κοιτούσαν κάποιες δορυφορικές εικόνες και συγκεκριμένους μετεωρολογικούς χάρτες, χωρίς να μπορούν να επέμβουν με εντολές σε όσους ήταν στο πεδίο της μάχης. 

  

Στις 31 Ιουλίου 2026 είχαμε δυο εστίες πυρκαγιάς στη Βοιωτία, στις περιοχές Ξηρονομής – Δόμβραινας και Καλαμάκι (κοντά στον Άγιο Βασίλειο). Η 1η αντιμετωπίστηκε την ίδια ημέρα, εάν και έκανε καταστροφές, η 2η ξέφυγε, με τη βοήθεια των ανέμων πήρε πορεία προς κοιλάδα που οδηγεί στα σύνορα με την Αττική.

Τελικά, η πυρκαγιά έφτασε αργά το μεσημέρι ψηλά και δυτικά στην πλαγιά που οδηγεί στο Πόρτο Γερμενό και στον κόλπο της περιοχής. Η φωτιά βρέθηκε στη συγκεκριμένη πλαγιά και άρχισε να κατεβαίνει νοτιοανατολικά όχι με τόσο γρήγορους ρυθμούς, καθώς φυσούσαν – ισχυροί έως θυελλώδεις – άνεμοι από βόρειες, βορειοανατολικές διευθύνσεις.  

Η φωτιά είχε ύλη για να κάψει ανατολικά και νότια, οπότε κατέβαινε πλάγια ή αυτό που λέμε στην αργκό με τον «κώλο». Οι φλόγες θα έπρεπε να σταματήσουν κάπου εκεί, έστω και λίγο έξω από το Πόρτο Γερμενό, γι’ αυτόν τον λόγο αργά το απόγευμα πήραν μέρος στην κατάσβεση δυο ελικόπτερα (ένα Erickson και ένα Bell), επιχειρώντας στην πλαγιά, ενώ χαμηλά στον κόλπο, μαζεύτηκαν πυροσβεστικά με άνδρες. Την ίδια ώρα ξεκίνησαν βαριά οχήματα του στρατού να ανοίγουν αντιπυρικές ζώνες. Η πυρκαγιά, μπορεί να μην κατέβαινε την πλαγιά με μεγάλη ταχύτητα, αλλά λόγω των καιρικών συνθηκών δημιουργούσε και άλλες εστίες, την ώρα που το μέτωπο έκαιγε από την κορυφογραμμή έως τη θάλασσα. Στόχος των δυνάμεων ήταν να σταματήσουν τις φλόγες εκτός οικισμού, και ας έκαιγε πιο ψηλά. 

Για να σταματούσε, όμως, η φωτιά έπρεπε όχι απλά να μην κάψει τον οικισμό στο Πόρτο Γερμενό, αλλά να μην έφτανε στα όρια του κόλπου και… έστριβε, παίρνοντας πορεία προς νότια. Στη συνέχεια, με τη φορά που είχαν οι άνεμοι, θα τους είχε «μαζί» της και θα έβρισκε… ευθεία για να φύγει προς νότια, προς την πλαγιά που ήταν απέναντι και στη συνέχεια προς το όρος Πατέρα, προς Ψάθα, Βενίζα, Μέγαρα και Αλεποχώρι. Όπως και έγινε...  

Και το αναφέρουμε αυτό διότι είδαμε και την 1η Αυγούστου, ενώ η πυρκαγιά είχε κάψει το Πόρτο Γερμενό, ελικόπτερα να ρίχνουν νερό προς το μέτωπο που πήγαινε αργά προς τα Βίλια και σ' αυτό που είχε ανέβει στην κορυφογραμμή του Κιθαιρώνα, σε περιοχές που η φωτιά πήγαινε με τον… κώλο. Με τον συγκεκριμένο άνεμο, αυτό το μέτωπο θα έφτανε αργά προς Άγιο Νεκτάριο, Πάτημα και Βίλια, πιο επίφοβες περιοχές ήταν Αγία Παρασκευή και Κρύο Πηγάδι, εφόσον η πυρκαγιά πήγαινε σιγά, σιγά προς ανατολικά.

Εκεί που η πυρκαγιά βρήκε… ανοιχτό δρόμο ήταν προς τα νότια και τον Μύτικα, φτάνοντας τελικά στην άλλη πλευρά, σε Βενίζα και Λούμπα. Το γνώριζε άραγε αυτό κανείς; Είχε κάποιος μελετήσει μετεωρολογικά μοντέλα; Είχε χαρτογραφήσει την περιοχή; Εάν φυσούσε με την ίδια ένταση από τα δυτικά, τότε η φωτιά θα είχε φτάσει χρόνο…dt, όχι στα Βίλια, αλλά στη… Χαλκίδα! Ο άνεμος από τα δυτικά, ο πουνέντες όπως λένε οι ναυτικοί, είναι ο χειρότερος καιρός, δεν μπορεί κάποιος από πουθενά να… καλυφθεί και να σταθεί. Είναι ο άνεμος που φυσούσε το απόγευμα της τραγωδίας στο Μάτι, και την ίδια ημέρα στην Κινέτα! 

Κάποτε στα μέρη μας, εστία φωτιάς κατέβαινε με ανέμους από βόρειες διευθύνσεις σε δασική πλαγιά βουνού. Η πυρκαγιά έτρεχε και έπρεπε να γίνουν γρήγορες κινήσεις. Τότε, αποφασίστηκε να επέμβει και ένας ιδιώτης που είχε εκσκαφέα, μαζί με τις πυροσβεστικές δυνάμεις. «Εάν ανοιχτεί ζώνη σ’ αυτά τα σημεία, χαμηλά στο βουνό, θα μπορέσουμε να περιορίσουμε τη φωτιά, για να μην μπει μέσα στον κάμπο, στα χωράφια με καλλιέργειες, κυρίως με ελιές, και σε καύσιμη ύλη που είχε χαμηλή, αλλά ξερή βλάστηση», ακούστηκε. Έτσι και έγινε, μέσα σε 20-25 λεπτά. Όταν έφτασε η φωτιά στους πρόποδες του βουνού, βρήκε… εμπόδιο (ζώνη) και σβήστηκε με τη δράση πυροσβεστών και πολιτών με υδροφόρες. Μιλάμε και για μια εποχή που το να έρθουν αεροσκάφη ήταν… πολυτέλεια. 

Για το θέμα της πρόληψης, κρατήστε δυο λόγια που μας είπε ένας ηλικιωμένος άνδρας σε χωριό. «Τα τελευταία χρόνια κινδυνεύουν και καίγονται σπίτια σε χωριά και ολόκληρους οικισμούς, παλαιότερα αυτό δεν γινόταν σε τόσο μεγάλο βαθμό. Τώρα υπάρχει νόμος για τον καθαρισμό των οικοπέδων. Παλιά γύρω από τα χωριά και κοντά σ’ αυτά υπήρχαν ζώα από κτηνοτρόφους που έτρωγαν ή έσπαγαν τη βλάστηση και τα χόρτα. Υπήρχαν και άλλα επαγγέλματα με πολίτες να δραστηριοποιούνται σε χωράφια, κοντά σε δάση και μέσα σ’ αυτά», μας ανέφερε… Καταλαβαίνετε ποιο είναι το νόημα αυτών των λέξεων, αυτές τις ημέρες ακούστηκε, άλλωστε, και από επιστήμονες το πώς μπορεί να διαμορφωθεί το έδαφος πριν αλλά και κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, ώστε οι φλόγες να μην βρίσκουν «τροφή». 

Τα μέρη που κάηκαν στον Άγιο Βασίλειο (Βοιωτία), πριν η φωτιά περάσει στην πλαγιά προς το Πόρτο Γερμενό    

Πριν αναφερθήκαμε στο γεγονός πως οι φωτιές έχουν γενεσιουργό αιτία, στη συντριπτική πλειοψηφία τους, τον άνθρωπο και τις δραστηριότητες του. Και η πυρκαγιά στο Καλαμάκι, κοντά στον Άγιο Βασίλειο, σύμφωνα με τα στοιχεία που έγιναν γνωστά, ξεκίνησε από συγκεκριμένο σημείο και από μια αιτία, ενώ πριν από περίπου έναν μήνα είχε συμβεί το ίδιο. Και τελικά τι έγινε; Διορθώθηκε κάτι; Πάρθηκαν μέτρα προς την ιδιωτική εταιρεία; Εκ των υστέρων κάποιοι κινήθηκαν, με αποτέλεσμα και την προφυλάκιση συγκεκριμένων ατόμων… Το γεγονός ότι είχαμε ξανά φέτος ενάρξεις πυρκαγιών από τσιγάρα που πέταξαν ασυνείδητοι οδηγοί ή από υπαίθριες εργασίες, ημέρες που απαγορευόταν αυτό, μας… ξεπερνάει!   

Σημειώνεται ότι η εποπτεύουσα Εισαγγελέας της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού (ΔΑΕΕ) διέταξε τη διενέργεια προκαταρκτικής εξέτασης σε πανελλαδικό επίπεδο, με αντικείμενο τη διερεύνηση τυχόν αξιόποινων πράξεων που σχετίζονται με εγκαταστάσεις αιολικών σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, κατόπιν συνεννόησης με τον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου. 

Η εισαγγελική παραγγελία εκδόθηκε με αφορμή τη μεγάλη πυρκαγιά που ξεκίνησε από τη Βοιωτία και έφτασε στα... Μέγαρα, για την οποία βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη ποινική διερεύνηση, αλλά και υπό το πρίσμα άλλων περιστατικών εκδήλωσης πυρκαγιών σε εγκαταστάσεις αιολικών πάρκων.  

Αυτή τη φορά είχαμε νεκρούς κατά την επιχειρησιακή διαδικασία…  Κάποιοι αναφέρουν ότι η κατάσβεση της φωτιάς γίνεται, δυστυχώς, σε πολλές περιπτώσεις με ελλιπέστατο κεντρικό σχεδιασμό και σε μεγάλο βαθμό χάρη στις πρωτοβουλίες που παίρνουν πυροσβέστες και εθελοντές. Τα εναέρια επιχειρούσαν υπό συντονισμό, ή τα δύο παλικάρια χάθηκαν πάνω στη ζέση τους να σβήσουν τη φωτιά, λειτουργώντας στα τυφλά; Τι έχετε να τους πείτε, ενώ αναμένονται απαντήσεις και από τις Αρχές για τα δυστυχήματα εν ώρα επιχείρησης; Βλέποντας ξανά την εναέρια σύγκρουση στην Ψάθα με τα πυροσβεστικά ελικόπτερα Bell, ακούγοντας τα παράπονα των πυροσβεστών και των εθελοντών, πρέπει να δούμε πάλι το θέμα του συντονισμού και της υπερεργασίας. 

Πολλά πρέπει να αλλάξουν, διαφορετικά κάθε χρόνο θα θρηνούμε, με το μέλλον μας να γίνεται ακόμα χειρότερο. Κάθε χρόνο οι αναμνήσεις μας, θα μένουν εκεί, χωρίς μέλλον, να ξεθωριάζουν... 

Χωρίς να ξεχνάμε την περιβαλλοντική συνείδηση, την πρόληψη με μάθημα και από τα σχολεία, κάποτε μας πήγαιναν και φυτεύαμε δέντρα ως μαθητές και μας εξηγούσαν πόσο σημαντικός είναι ο ρόλος αυτών στη φύση και στην παραγωγή οξυγόνου. Να εφαρμοστούν προγράμματα στα σχολεία και για την κλιματική κρίση, ώστε οι νεότερες γενιές να είναι πιο ευαίσθητες με το περιβάλλον. Όπως έγραψε ο Ανδρέας Κουτσόλαμπρος (πρόεδρος του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών), ο οποίος μίλησε στην «Καθημερινή» για τον... δικό του Κιθαιρώνα: «Σε μια πατρίδα που κάθε χρόνο χάνει ένα μεγάλο μέρος των δασών της, σε μια πατρίδα που αφαιρεί κάθε χρόνο ζωή και υγεία από τα παιδιά και τα εγγόνια μας, δεν μας έχει απομείνει τίποτε άλλο από την ελπίδα, πρώτον να αφεθεί η φύση στις καμένες εκτάσεις να βρει, χωρίς ανθρώπινες παρεμβάσεις και καταπατήσεις, τον δρόμο της και δεύτερον οι νεότερες γενιές να είναι πιο ευαίσθητες με το περιβάλλον από τις δικές μας». 

Πάμε να δούμε θέματα που θίξαμε παραπάνω με περισσότερα στοιχεία 

Οι συνθήκες κάτω από τις οποίες επιχειρούν οι πυροσβέστες είναι αυτές που πρέπει; Όταν επιχειρούν οι πυροσβέστες, έχουν μαζί τους τα δέοντα; Διότι είδαμε να τους πηγαίνουν, για παράδειγμα, νερά οι εθελοντές. Οι πυροσβέστες γιατί μιλούν για κακοσυντηρημένα δίκτυα;  

Ακούς ανθρώπους με θέσεις ευθύνης και παίρνουν αποφάσεις, νομοθετούν, και διαπιστώνεις ότι δεν γνωρίζουν εάν υπάρχουν δεξαμενές σε συγκεκριμένες θέσεις, εάν υπάρχουν δασικοί δρόμοι, καθαρισμένα οικόπεδα, τι είναι το πρόγραμμα «AntiNERO» και πώς υλοποιείται, πόσα χρήματα έχει κοστίσει αυτό…   

Στο Πόρτο Γερμενό είδαμε ότι αποκλείστηκαν – ευτυχώς σε ανοιχτό χώρο – μια ολόκληρη νύχτα πυροσβέστες, οχήματα, και κάποια συνεργεία που κάλυπταν με εικόνα την καταστροφή, με τη φωτιά να περνάει πολύ κοντά τους, θα λέγαμε από… πάνω τους. Το αναφέρουμε αυτό, για να τονίσουμε και τη σημασία που έχει η δημιουργία δρόμων διαφυγής… Έχουμε δει, άλλωστε, στο παρελθόν ότι έχουν υπάρξει τραγικά αποτελέσματα, όταν δεν μπορεί κάποιος να απομακρυνθεί.    

Ποιο είναι το πλαίσιο κάτω από το οποίο λειτουργούν τα αιολικά πάρκα, τα φωτοβολταϊκά, οι ανεμογεννήτριες, οι μπαταρίες αποθήκευσης και οι μονάδες συγκέντρωσης της ενέργειας, ώστε να μην υπάρχουν θέματα, όπως αυτά που παρουσιάστηκαν με αναφλέξεις; Ποια είναι η κατάσταση των δικτύων μεταφοράς της ενέργειας (εδώ προσθέστε και τον ΔΕΔΔΗΕ);     

Όπως έγινε γνωστό, σε σπινθήρες που προκλήθηκαν από την επαφή καλωδίων χαμηλής τάσης του ΔΕΔΗΕΕ αποδίδεται, από τα μέχρι στιγμής στοιχεία της έρευνας των ανακριτικών αρχών του Πυροσβεστικού Σώματος, η πυρκαγιά που ξέσπασε το πρωί της Δευτέρας (10/08) στον Κουβαρά Αττικής. 

Τελικά, το «AntiNERO» είναι πρόγραμμα πρόληψης για την προστασία των Δασών; Ρωτάμε, γιατί είδαμε τις προηγούμενες ημέρες ότι πολλά από όσα αναφέρει, χρησιμοποιήθηκαν πάνω στη φωτιά, ή μετά τις καταστροφές, για να ανοιχτούν αντιπυρικές ζώνες και να καθαριστούν περιοχές από καύσιμη ύλη! Το «AntiNERO» χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, Εστιάζει σε καθαρισμούς δασών, απομάκρυνση καύσιμης ύλης, διάνοιξη και συντήρηση δασικών δρόμων και αντιπυρικών ζωνών για τη μείωση του κινδύνου πυρκαγιών. 

Να αναφέρουμε ότι στη συζήτηση που έχει ανοίξει γύρω από την αποτελεσματικότητα του «AntiNERO» παρενέβη η Πανελλήνια Ομοσπονδία Γεωτεχνικών Δημοσίων Υπαλλήλων, με αφορμή και την καταστροφική φωτιά που έπληξε τη Δυτική Αττική.  Η Ομοσπονδία απορρίπτει την κριτική που ασκείται στο πρόγραμμα, σημειώνοντας πως υπάρχει μία βασική διάκριση που πρέπει να γίνεται. Το «AntiNERO» σχεδιάστηκε για να περιορίζει τις συνθήκες που ευνοούν την εξάπλωση μιας δασικής πυρκαγιάς και όχι για να υποκαταστήσει την επιχείρηση κατάσβεσης. Οι γεωτεχνικοί επικαλούνται, μάλιστα, την εικόνα που άφησε πίσω της η πρόσφατη φωτιά στη Δυτική Αττική για να υποστηρίξουν ότι οι εργασίες που είχαν προηγηθεί σε συγκεκριμένα σημεία λειτούργησαν θετικά. 

Όλα τα παραπάνω ισχύουν και για τα μέρη μας… Και στην περιοχή μας είχαμε, άλλωστε, πυρκαγιές, οι περισσότερες αντιμετωπίστηκαν σχετικά έγκαιρα, αλλά υπήρχαν και «φωνές» από πολίτες, ειδικά για το θέμα της πρόληψης. Τι γίνεται με τα ακάθαρτα οικόπεδα (είτε δημόσια, είτε ιδιωτικά) και τους πυροσβεστικούς κρουνούς; 

Υπάρχουν κοινόχρηστοι χώροι και στα μέρη μας, όπου παρατηρούνται συσσωρευμένα απορρίμματα και αυξημένη παρουσία ξηρής βλάστησης; Ρωτάμε, διότι διαβάσαμε σχετικές καταγγελίες από κατοίκους. Ποιες είναι οι ευθύνες που έχουν οι πολίτες, οι Δήμοι, η Περιφέρεια, το δασαρχείο, η Πυροσβεστική Υπηρεσία και το κράτος; Ποιοι είναι αυτοί που ελέγχουν, εάν δεν έχουν καθαριστεί συγκεκριμένοι χώροι, ιδιωτικοί ή δημοτικοί, εάν έγιναν αντιπυρικές ζώνες; Κάνουν κάποιοι τα «στραβά μάτια» σε ακαθάριστα οικόπεδα; Κάποτε άνοιγαν αντιπυρικές ζώνες οι Μικτές Ομάδες Μηχανημάτων Ανασυγκροτήσεως (ΜΟΜΑ) και τα αποτελέσματα ήταν εμφανή…  

Εν τω μεταξύ. ούτε μία αντιπυρική ζώνη δεν υπήρχε στη Δυτική Αττική, στην περιοχή όπου εκδηλώθηκε η καταστροφική πυρκαγιά των τελευταίων ημερών, η οποία κατέκαψε περίπου 150.000 στρέμματα δασικής έκτασης. Δεν το λέμε εμείς αυτό, αλλά αναφορά που υπάρχει στο εμπιστευτικό σχέδιο της Πυροσβεστικής για τη δασοπυρόσβεση το φετινό καλοκαίρι, το οποίο αποκάλυψε η εφημερίδα «ΤΑ ΝΕΑ».  

Η συγκεκριμένη κατηγορηματική καταγραφή της Πυροσβεστικής περί πλήρους ανυπαρξίας αντιπυρικών ζωνών στη Δυτική Αττική ουσιαστικά «διαψεύδει», μάλιστα, υπηρεσιακούς παράγοντες που δήλωσαν προ ολίγων ημερών ότι είχαν γίνει τέτοιου είδους «ζώνες» κόστους 20 εκατ. ευρώ στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού προγράμματος «AntiNERO». 

Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του Ευρωπαϊκού Συστήματος Πληροφόρησης για Δασικές Πυρκαγιές (EFFIS), η Ελλάδα δεν είναι η χώρα με τα περισσότερα ξεσπάσματα πυρκαγιών στη Μεσόγειο, καθώς Ισπανία και Ιταλία καταγράφουν, για παράδειγμα, κάθε χρόνο πολλαπλάσιες εστίες. Μόνο που η Ελλάδα καταλαμβάνει αρνητική πρωτιά στην Ευρώπη σε αναλογία καμένης έκτασης ανά συμβάν. Πέρα από το κλίμα που επικρατεί στη χώρα και τη διαμόρφωση του εδάφους, γιατί συμβαίνει αυτό; 

Μήπως τελικά και το μοντέλο πυρόσβεσης είναι λάθος; Τι γίνεται με την αεροπυρόσβεση, την… εισβολή ιδιωτικών εταιρειών και την ενοικίαση πανάκριβων εναέριων μέσων; Γιατί άνθρωποι που αποτελούν τις επίγειες δυνάμεις, αυτές που μπορούν να σβήσουν πραγματικά μια φωτιά στο έδαφος, μετά και την επέμβαση των αεροσκαφών, φωνάζουν ότι έχουν αφεθεί στην απόλυτη αποδυνάμωση; 

Η καταστροφική πυρκαγιά ξεκίνησε από τη Βοιωτία, επεκτάθηκε σε μεγάλη έκταση και στη Δυτική Αττική. Εάν αξιολογήσουμε την αποτελεσματικότητα των εκτεταμένων αντιπυρικών ζωνών που δημιουργήθηκαν μέσω του προγράμματος «AntiNERO», συνολικού προϋπολογισμού περίπου 700 εκατ. ευρώ, μπορούμε να πούμε ότι είχαν αποτέλεσμα; 

Κάποιοι ρωτούσαν; «Είδατε στα κανάλια στις live μεταδόσεις έστω μια ζώνη πυροπροστασίας, έστω πέριξ οικισμών, στα δάση μας που καίγονται;». Κάποτε υπήρχαν και οι παλαιότεροι θυμούνται ότι ήταν πολλές οι αντιπυρικές ζώνες. Στις πρόσφατες πυρκαγιές, έτρεχαν να ανοίξουν την τελευταία στιγμή κάποιες πρόχειρες, το είδαμε με τα μάτια μας, με βαριά οχήματα του στρατού, αλλά δυστυχώς φάνηκε ότι ήταν πολύ αργά. 

Με βάση την κατανομή των αρμοδιοτήτων, η ευθύνη για τη δημιουργία και συντήρηση των ζωνών δασοπροστασίας (αντιπυρικές ζώνες) ανήκει στο Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας που έχει τον εθνικό σχεδιασμό για την πρόληψη και αντιμετώπιση των δασικών πυρκαγιών, τη χρηματοδότηση προγραμμάτων πρόληψης, τη Δασική Υπηρεσία (Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας) που έχει την κύρια ευθύνη για τον σχεδιασμό, την έγκριση και την εκτέλεση έργων δασοπροστασίας μέσα σε δημόσια δάση και δασικές εκτάσεις.

Αποφασίζει πού απαιτούνται αντιπυρικές ζώνες και εγκρίνει τις σχετικές μελέτες. Οι Δήμοι (ΟΤΑ) είναι υπεύθυνοι για καθαρισμούς βλάστησης και δημιουργία ζωνών πυροπροστασίας σε δημοτικούς χώρους, πάρκα, άλση και περιοχές που ανήκουν στην αρμοδιότητά τους. Συμμετέχουν στην προστασία οικισμών που γειτνιάζουν με δασικές εκτάσεις.

Και κάποιοι συνεχίζουν, και έχουν τους λόγους που το κάνουν αυτό, να ρωτούν: «Ποιος είναι τελικά υπεύθυνος για τη διένεξη ζωνών δασοπροστασίας;».

Όπως αναφέραμε, και στις πρόσφατες πυρκαγιές φάνηκε να ανοίγονται αντιπυρικές ζώνες, την ύστατη στιγμή, γρήγορα και πρόχειρα, σε πολλές περιπτώσεις ενώ η φωτιά είχε φτάσει σε κατοικημένες περιοχές, όπως έγινε και στο Πόρτο Γερμενό. Καλά έκαναν οι Αρχές και τις άνοιξαν, αλλά άργησαν. Γιατί αυτό έπρεπε να γίνει όταν κάηκαν τα πάντα; Την ώρα που το κράτος ζητάει, και καλά κάνει, από τον πολίτη, να καθαρίσει το οικόπεδο του.  

Δείτε δημιουργία αντιπυρικών ζωνών στη Λούμπα Μεγάρων κατά τη διάρκεια της εξέλιξης της πυρκαγιάς:

Όπως ειπώθηκε, άλλωστε, η μεικτή αντιπυρική ζώνη, διάνοιξη και συντήρηση του δασικού δρόμου μέσω του προγράμματος «AntiNERO» (3η φάση) ήταν ο λόγος που η πυρκαγιά δεν επεκτάθηκε, τελικά, στο Αλεποχώρι: 

Ο «Πολίτης Αργολίδας» σας είχε αναφέρει ότι στα μέρη μας και κοντά σ’ αυτά, ο Δήμος Σπετσών έκανε «φρεσκάρισμα» στις αντιπυρικές λωρίδες που υπάρχουν στο νησί (ΥΓ. 1 στο παρακάτω δημοσίευμα https://politisargolidas.gr/index.php/greece/item/4218-2025-06-21-02-04-42 και στο εξής θέμα https://politisargolidas.gr/index.php/greece/koinonia/item/4223-drone). 

Γιατί οι φωτιές πρέπει να σβήνουν πριν καν ανάψουν; Διότι άπαξ και ξεκινήσει εστία θέλει από πέντε ως 10 λεπτά να γίνει φλόγα μεγάλου ύψους που θα χρειαστεί όχημα για κατάσβεση, και αυτό αν τελικά προλάβει να έρθει στον χρόνο που χρειάζεται και πάντα όταν οι καιρικές συνθήκες δεν είναι δραματικά έντονες. Η φωτιά λοιπόν σβήνει πριν ανάψει. Πώς γίνεται αυτό; Κάποιοι, που έχουν γνώσεις από δασοπυρόσβεση, αναφέρουν ότι χρειάζεται: 

-Αποψίλωση καύσιμης ύλης. 

-Δάση με βιοποικιλότητα σε χλωρίδα μεν αλλά με στρατηγική φύτευση όπου θα υφίστανται αντιπυρικές ζώνες μεγάλου πλάτους και με δεξαμενές νερού ανά αριθμό στρεμμάτων (Υπουργείο Περιβάλλοντος και Δασαρχεία είναι εδώ οι κύριοι υπεύθυνοι). 

-Μονάδες προστασία δασών και ελέγχων εντός των δασών.

-Εκμετάλλευση δάσους, όπως παλαιότερα με επαγγέλματα που θα ασχολούνται σ’ αυτό. 

-Ξήλωμα κάθε υπέργειας γραμμής χαμηλά τάσης και ενέργειας που διασχίζουν εναέρια το δάσος. 

-Τα δάση ναι μεν πρέπει να είναι προσβάσιμα σε όλους, αλλά όχι ανεξέλεγκτα. 

Οι φωτογραφίες είναι από συγκεκριμένες πυρκαγιές, μια από στο Στεφάνι Κορινθίας που προκλήθηκε από φωτοβολταϊκό πάρκο και μια από το Λασίθι Κρήτης που προκλήθηκε από ανεμογεννήτριες. Όπως αναφέρεται, υποτίθεται ότι όλες αυτές οι εγκαταστάσεις γίνονται για να καταπολεμηθεί η κλιματική αλλαγή. Δε μπορείτε να διανοηθείτε, όμως, πόσο μεγαλύτερη ζημιά κάνουν στην ατμόσφαιρα, από τη μια οι καπνοί των δασών που καίγονται (δισεκατομμύρια τόνοι θερμοκηπικών αερίων εκλύονται) και από την άλλη η έλλειψη των δασών που έκαναν εξαιρετικό καθαρισμό των ρύπων που γεμίζει η  ατμόσφαιρα.

Τι έχετε να απαντήσετε στα ρεπορτάζ που αναφέρουν ότι η καταστροφή των δασών το καλοκαίρι προκύπτει από τέσσερις βασικές επιλογές; Ρεπορτάζ που αναφέρουν ότι δίνεται  έμφαση στην καταστολή και όχι στην πρόληψη, μιλούν για υποχρηματοδότηση και απαξίωση της δασικής υπηρεσίας, για  εγκατάλειψη της ενεργούς διαχείρισης των δασών, για αλλαγή χρήσης γης (οικόπεδα, ΑΠΕ). Και υπογραμμίζουν ακόμα πως η υποβάθμιση και οι πυρκαγιές ανοίγουν, άλλωστε, τον δρόμο για δόμηση, κτηνοτροφική υπερβόσκηση ή τοποθέτηση ενεργειακών υποδομών σε καμένες εκτάσεις. 

Ενδεικτική εικόνα από τον ΣΔΑΚ Διγενής (Σύλλογος Δασοπροστασίας Ανατολικής Κορινθίας): 

Δαπανώνται τεράστια ποσά σε εναέρια μέσα, τα οποία είναι υπέρ-απαραίτητα, αλλά υπάρχουν «φωνές» που τονίζουν ότι παραμερίζονται τα έργα πρόληψης και διαχείρισης καύσιμης ύλης στο έδαφος. Πείτε μας με το χέρι στην καρδιά! Γίνεται καθαρισμός και απομάκρυνση ξερής ύλης, με αποτέλεσμα να μη συσσωρεύεται σε καίρια σημεία δασικών περιοχών εύφλεκτο υλικό; Και δεν μιλάμε στην «καρδιά» μεγάλων δασικών εκτάσεων, που για να γίνει αυτό το κόστος είναι υψηλό, ίσως και αδύνατο επιχειρησιακά, αναφερόμαστε σε καίρια σημεία δασών. Σε μεγάλα δάση θα μπορούσαν να λειτουργούν αντιπυρικές ζώνες για πρόληψη, αλλά και κατά τη διάρκεια της μάχης για να πλησιάζουν δυνάμεις, ακόμα και εάν δεχτούμε ότι πολλές φορές οι καιρικές συνθήκες είναι πολύ δύσκολες με αποτέλεσμα η φωτιά να περνάει από τις ζώνες.   

Οπότε μιλάμε για ανύπαρκτη πρόληψη, κάθε καλοκαίρι «πάμε και όπου… βγει», στην πυροσβεστική υπηρεσία υπάρχουν πολλά οργανικά κενά, οι εποχικοί πυροσβέστες αντιμετωπίζονται ως εργαζόμενοι δεύτερης κατηγορίας, οι δασικές υπηρεσίες έχουν απαξιωθεί και υποστελεχωθεί πλήρως, λειτουργούν με τεράστιες ελλείψεις προσωπικού και πόρων, στερώντας από το πεδίο τους ανθρώπους που ξέρουν το δάσος καλύτερα από τον καθένα. Έχετε να πείτε κάτι για τα παραπάνω; 

Παραθέτουμε τι έγραψαν οι εποχικοί πυροσβέστες στη σελίδα τους στο Facebook: «Κύριε Πρωθυπουργέ, δεν πειράζει, απολύστε μας και πάλι στο 8μηνο και στείλτε τα ΜΑΤ να μας χτυπήσουν, επειδή ζητάμε να εργαζόμαστε τον χειμώνα στην πρόληψη των δασών αντί να μας πληρώνετε μέσω ΟΑΕΔ και να καθόμαστε. Αν είχαμε φτιάξει αντιπυρικές ζώνες τον χειμώνα μέσα στα δάση, θα καιγόταν το Πόρτο Γερμενό; 

Σύμφωνα με την ενημέρωση που έλαβε ο πρωθυπουργός, οι αναταράξεις λόγω των ισχυρών ανέμων δεν επιτρέπουν ακόμη στα αεροσκάφη να πραγματοποιούν ρίψεις νερού, με αποτέλεσμα οι εναέριες επιχειρήσεις να συνεχίζονται αποκλειστικά με τη χρήση ελικοπτέρων». 

Σχετικά με τα εναέρια μέσα είναι καλό να αλλάξουμε πολιτική και να κινηθούμε με γνώμονα ότι μια σύγχρονη αεροπυρόσβεση χρειάζεται διαφορετικά μέσα για διαφορετικές αποστολές. Εφόσον, οι κλιματικές και επιχειρησιακές συνθήκες έχουν αλλάξει και θα συνεχιστεί αυτό, οφείλουμε ως κράτος να προμηθευτούμε και τα κατάλληλα μέσα αντιμετώπισης της φωτιάς.  

Όπως διαβάσαμε, το γεγονός ότι ένα αεροσκάφος μεταφέρει περισσότερο νερό δεν σημαίνει αυτομάτως ότι είναι καλύτερο σε κάθε πυρκαγιά. Η Ελλάδα έχει ένα από τα δυσκολότερα περιβάλλοντα αεροπυρόσβεσης, απότομα βουνά, χαράδρες, νησιά, περιορισμένους χώρους ελιγμών και συχνά πολύ ισχυρούς ανέμους. Η χώρα χρειάζεται σύγχρονα μέσα, αλλά πάνω απ' όλα χρειάζεται ταχύτητα στην ανανέωση του στόλου και σοβαρή επένδυση στην πρόληψη. 

Έστειλαν, τελικά, οι αρμόδιοι κάποιους να σβήσουν μέτωπα της φωτιάς πάνω σε παλιό πεδίο βολής, χωρίς καμία ενημέρωση; Ρωτάμε, διότι όπως κατήγγειλε η Ομάδα Συμβολής Αντιμετώπισης Καταστροφών «η ΟΣΑΚ παρέμεινε μέχρι τις πρώτες πρωινές ώρες στο μέτωπο της πυρκαγιάς στη Δυτική Αττική, με το όχημα και τα μέλη της ομάδας να επιχειρούν αδιάκοπα στην περιοχή. 

Η κατάσβεση της φωτιάς γίνεται δυστυχώς με ελλιπέστατο κεντρικό σχεδιασμό και σε μεγάλο βαθμό χάρη στις πρωτοβουλίες που παίρνουν πυροσβέστες και εθελοντές. Χαρακτηριστικό παράδειγμα το χτεσινό περιστατικό όπου σβήναμε μεγάλο μέτωπο της  φωτιάς στη Βενίζα Αττικής, μαζί με πέντε οχήματα της πυροσβεστικής και αρκετούς πυροσβέστες, όταν σχεδόν δίπλα μας (στα σαράντα μέτρα) ανατινάχτηκε παλιός όλμος! Μας είχαν στείλει να σβήσουμε φωτιά πάνω σε παλιό πεδίο βολής, χωρίς καμία ενημέρωση. Δεν χρειάζεται να πούμε κάτι άλλο για την ανύπαρκτη οργάνωση...». 

Υπενθυμίζουμε ότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανέφερε σε κυριακάτικη ανάρτησή του: «Τα τελευταία χρόνια έχουμε επενδύσει όσο ποτέ άλλοτε στην ενίσχυση της Πολιτικής Προστασίας, αποκτώντας περισσότερα εναέρια και επίγεια μέσα, αξιοποιώντας νέες τεχνολογίες, προσλαμβάνοντας προσωπικό και οργανώνοντας καλύτερα τον κρατικό μηχανισμό. Υπάρχουν, όμως, στιγμές που η φύση και η ένταση των καιρικών φαινομένων ξεπερνούν κάθε ανθρώπινο σχεδιασμό και κάθε επιχειρησιακή δυνατότητα».  

Πιο πολύ για παραδοχή «ήττας»... μεταφράζουμε αυτά τα λόγια. Δηλαδή, ο κρατικός μηχανισμός κατάφερε με επιτυχία την αποστολή του; Και εάν ναι, για ποιον λόγο από τον κρατικό μηχανισμό και τις Αρχές μιλούν για ατέλειες και λάθη που πρέπει να διορθωθούν;  

Μήπως κ. Πρωθυπουργέ, πρέπει να υπάρξει προσαρμογή της πολιτικής προστασίας στη χώρα, αλλά και στην υπόλοιπη Ευρωπαϊκή Ένωση; Μήπως θα ήταν θετικό να αναλάβετε σχετική πρωτοβουλία σε ευρωπαϊκό επίπεδο, μιας και μιλάμε για κλιματική κρίση; Τελικά, κυλούν όλα καλά με την «πράσινη ενέργεια»; Διότι υπάρχουν «φωνές» που αναφέρουν ότι θυσιάζεται το περιβάλλον στο βωμό των κερδών. 

Στη χώρα υπάρχουν, πλέον, πολλές εγκαταστάσεις ΑΠΕ (Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας). Τα βουνά μας έχουν γεμίσει από ΑΠΕ. Τελικά, με βάση τα τελευταία γεγονότα υπάρχει ελλιπής συντήρηση σ’ αυτές τις εγκαταστάσεις (από τους επενδυτές όταν μιλάμε για ιδιώτες). Γίνεται έλεγχος της ορθής λειτουργίας από τους αρμόδιους κρατικούς φορείς και τις υπηρεσίες, βάσει και των συνθηκών που επικρατούν στη χώρα τα καλοκαίρια; 

Τι έχει να πει κάποιος στη Βιβή Γυαλιά από το Πόρτο Γερμενό, που μίλησε στο «Reυters» (3/8/26): «Είναι λες και μου έχεις ξεριζώσει την καρδιά. Γιατί ήταν ένα πανέμορφο μέρος. Εδώ περνούσαμε τα καλοκαίρια μας. Έχουμε ζήσει πολύ ευχάριστες στιγμές και δεν υπάρχει τίποτα πια. Δεν λέω ότι δεν φυσούσε αρκετά, αλλά θα μπορούσαν να την είχαν προλάβει και το αφήσανε και κάηκε.  

Σε όλα αυτά τα σπίτια που βλέπεις δεν έπεσε σταγόνα νερό, δεν ήρθε ούτε ένα πυροσβεστικό. Απλά τα αφήσανε και κάηκαν όλα. Μου φαίνεται απάνθρωπο όλο αυτό. Δεν είναι το σπίτι, το σπίτι μας είναι όλο αυτό και δικό σου σπίτι και ολονών σπίτι». 

Τι έχετε να πείτε για όσους αναφέρουν τα παρακάτω στο Facebook (GreekBurger): «Δεν καίγονται μόνο τα δάση. Καίγεται και η υπομονή του κόσμου και η οργή απλώνεται πιο γρήγορα κι από τις φλόγες. Γεμίσαμε "ειδικούς" στα παράθυρα να αναλύουν τις στάχτες, αλλά κανείς δεν είναι ικανός να κρατήσει τη φλόγα μακριά από τη ζωή μας. 

Βαρεθήκαμε να βλέπουμε την ίδια αποτυχημένη παράσταση, όπου αλλάζουν μόνο τα πρόσωπα, αφήνοντας τη ζωή μας στάσιμη μέσα στα ίδια ερείπια. Όσες υποσχέσεις κι αν δίνετε, η ανικανότητά σας μένει ίδια… δεν περιμένουμε πια τίποτα». 

ΓΕΩΤ.ΕΕ: Απαιτείται νέα εθνική πολιτική για τη δασοπροστασία

Το ΔΣ του Γεωτεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας χαρακτηρίζει τις δασικές πυρκαγιές και τη διαχείριση τους ένα συνεχιζόμενο πρόβλημα με ανυπολόγιστες συνέπειες στο φυσικό περιβάλλον και την οικονομία της χώρας. Καλεί σε έναν συνολικό επανασχεδιασμό του επιχειρησιακού σχεδίου και τονίζει την ανάγκη ουσιαστικών θεσμικών αλλαγών, σύμφωνα και με το θέμα που φιλοξένησε το «dnews.gr». 

Όπως αναφέρει: «Δυστυχώς, η φετινή εξέλιξη των δασικών πυρκαγιών και κυρίως οι διαστάσεις που έλαβαν, προκαλώντας τεράστιες καταστροφές στο φυσικό και ανθρωπογενές περιβάλλον καίγοντας ανεξέλεγκτα χιλιάδες στρέμματα δασικής και αγροτικής παραγωγικής γης, δεν επιτρέπουν στο Γεωτεχνικό Επιμελητήριο να αισιοδοξεί για την αποτελεσματικότητα του επιχειρησιακού σχεδιασμού, παρά τους τεράστιους οικονομικούς και ανθρώπινους πόρους που διατέθηκαν.

Στις περιπτώσεις τόσο μεγάλων καταστροφών, είναι συχνή η αναφορά των "ειδικών και των αρμοδίων" που είχαν την ευθύνη της διαχείρισης των πυρκαγιών, στις καιρικές συνθήκες που επικρατούσαν, στο δύσκολο δασικό ανάγλυφο, την πυκνή βλάστηση και κυρίως στην ένταση του ανέμου που δεν επέτρεψε στα εναέρια μέσα να επιχειρήσουν αποτελεσματικά και να συμβάλουν στον περιορισμό της επέκτασης των πυρκαγιών». 

Αυτή την ιδιαιτερότητα στη δράση των εναερίων μέσων τόσο το Γεωτεχνικό Επιμελητήριο όσο και οι ειδικοί δασολόγοι που είχαν τοποθετηθεί δημόσια σε ημερίδες που οργάνωσε το ΓΕΩΤ.ΕΕ, την είχαν επισημάνει, καταλήγοντας στην ανάγκη για έναν συνολικό επανασχεδιασμό του επιχειρησιακού δόγματος και για μια πιο ολιστική διαχείριση των δασικών πυρκαγιών, με ισχυρές και κατάλληλα διασπαρμένες επίγειες δυνάμεις του κατασταλτικού μηχανισμού, οι οποίες θα λειτουργούν συμπληρωματικά και συνεργικά με τα αναγκαία εναέρια μέσα, που δεν είναι πάντοτε διαθέσιμα ή επιχειρησιακά αξιοποιήσιμα. 

Για το Γεωτεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας, οι επαναλαμβανόμενες καταστροφές των τελευταίων ετών αναδεικνύουν τις διαχρονικές αδυναμίες στον τρόπο με τον οποίο οργανώνονται η πρόληψη, η επιχειρησιακή διαχείριση και η μεταπυρική αποκατάσταση και επαναφέρουν την ανάγκη ουσιαστικών θεσμικών αλλαγών που θα βελτιώσουν συνολικά τη λειτουργία του κρατικού μηχανισμού. 

Τα τελευταία χρόνια, οι δασικές πυρκαγιές αντιμετωπίζονται με επιχειρησιακό δόγμα που στηρίζεται κατά κύριο λόγο στην καταστολή, δίνοντας προτεραιότητα στις ανθρώπινες υποδομές (σπίτια, οικισμούς, πόλεις κ.λπ.) σε μια χώρα που η μικρή κλίμακα του τοπίου και οι ανθρώπινες δραστηριότητες που διαδέχονται η μια την άλλη, περιορίζουν στην πράξη τη δυνατότητα του κατασταλτικού μηχανισμού να επέμβει έγκαιρα και αποτελεσματικά στα δασικά μέτωπα, τα οποία συχνά υποχωρούν στην επιχειρησιακή ιεράρχηση. 

Το ΓΕΩΤ.ΕΕ επιμένει ότι η πρόληψη, η ολοκληρωμένη διαχείριση των δασικών οικοσυστημάτων, η μείωση της καύσιμης ύλης, η σωστή προετοιμασία του χώρου, η προηγούμενη ουσιαστική ενίσχυση και αξιοποίηση των Δασικών Υπηρεσιών, με σαφείς αρμοδιότητες, επαρκές προσωπικό, μέσα και σταθερούς πόρους, πρωτίστως στο έργο της πρόληψης, καθώς και η επιστημονική γνώση των γεωτεχνικών, αποτελούν αναγκαίες προϋποθέσεις για την αποτελεσματική προστασία των δασών αλλά και των τοπικών κοινωνιών που έχουν συνδέσει την οικονομική και κοινωνική τους βιωσιμότητα με τη δασική οικονομία. Η σημαντική χρηματοδότηση προληπτικών προγραμμάτων, οφείλει να συνοδεύεται από δημόσια, ανεξάρτητη και μετρήσιμη αξιολόγηση του κόστους, της ποιότητας και του πραγματικού αποτελέσματος των παρεμβάσεων. 

Η χώρα χρειάζεται μια σύγχρονη πολιτική δασοπροστασίας που θα αντιμετωπίζει το δάσος ως ζωντανό οικοσύστημα. Για την υλοποίηση αυτής της πολιτικής είναι ιδιαίτερα σημαντικό να προηγηθεί η ουσιαστική ενίσχυση της Δασικής Υπηρεσίας σε προσωπικό, μέσα, διοικητική υποστήριξη και σταθερή χρηματοδότηση και να αποσαφηνιστούν θεσμικά, με ειδική νομοθετική ρύθμιση που θα αντικαταστήσει το άρθρο 1 παρ. 2 του ν. 2612/1998, οι δράσεις και οι αρμοδιότητες της Δασικής Υπηρεσίας στο πεδίο της πρόληψης. Η αναβάθμιση του ρόλου της και η συμμετοχή της στον κοινό επιχειρησιακό σχεδιασμό μπορούν και πρέπει να συζητηθούν μόνο μετά την κατεπείγουσα οργανωτική ανασυγκρότηση και ουσιαστική στελέχωσή της.

Παράλληλα, μετά από κάθε μεγάλη πυρκαγιά απαιτείται άμεση θεσμική και φυσική θωράκιση και προστασία των καμένων εκτάσεων. Η κήρυξη των πληγέντων δασικών εκτάσεων ως αναδασωτέων θα πρέπει να ακολουθείται άμεσα από αντιδιαβρωτικά και αντιπλημμυρικά έργα, η υλοποίηση των οποίων πρέπει να αποτελεί μέρος ενός ολοκληρωμένου Σχεδίου Μεταπυρικής Αποκατάστασης, με σαφές χρονοδιάγραμμα, συγκεκριμένους στόχους και σύστημα παρακολούθησης της αποτελεσματικότητάς του. Στο ίδιο πλαίσιο απαιτείται άμεση προστασία της άγριας πανίδας, με έγκαιρες και σαφώς χαρτογραφημένες απαγορεύσεις θήρας στις καμένες και στις οικολογικά συνδεδεμένες γειτονικές ζώνες. 

Το ΓΕΩΤ.ΕΕ θεωρεί ότι η συσσωρευμένη εμπειρία και τα αρνητικά αποτελέσματα των τελευταίων ετών πρέπει επιτέλους να οδηγήσουν σε έναν ουσιαστικό και ειλικρινή διάλογο, με στόχο τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις στη διοίκηση και τομές στην ισχύουσα νομοθεσία, που θα βελτιώσουν το αντικείμενο της πρόληψης των δασικών πυρκαγιών αλλά και συνολικά τη λειτουργία του κρατικού μηχανισμού. 

Βασικοί άξονες των αναγκαίων παρεμβάσεων είναι: 

1. Η διαμόρφωση κοινά αποδεκτού πλαισίου Εθνικής Στρατηγικής Δασοπροστασίας, με επίκεντρο την πρόληψη και τη διαχείριση των δασικών οικοσυστημάτων καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους.

2. Ουσιαστική οργανωτική, θεσμική και στελεχιακή ενίσχυση των Δασικών Υπηρεσιών, με άμεσες προσλήψεις δασολόγων, δασοπόνων και λοιπού επιστημονικού, τεχνικού και διοικητικού προσωπικού, επαρκή χρηματοδότηση και σύγχρονο εξοπλισμό, ως αναγκαία προϋπόθεση πριν από οποιαδήποτε συζήτηση για διεύρυνση του ρόλου τους. 

3. Καθιέρωση ολοκληρωμένου επιχειρησιακού σχεδιασμού, με κοινά και επικαιροποιούμενα σχέδια δράσης όλων των εμπλεκόμενων φορέων σε κλίμακα χωρικής αρμοδιότητας Δασαρχείου, σαφείς ρόλους και σταθερές διαδικασίες συνεργασίας. 

4. Διαχείριση της καύσιμης ύλης, με την εφαρμογή, καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους, δασικών διαχειριστικών και αντιπυρικών σχεδίων, αξιοποίησης της δασικής βιομάζας, της εκτατικής κτηνοτροφίας και των Δασικών Συνεταιρισμών, με διαφανή αξιολόγηση των προγραμμάτων πρόληψης. 

5. Πρόβλεψη για τη σύνταξη ολοκληρωμένων Σχεδίων Μεταπυρικής Αποκατάστασης, με προτεραιότητα στην προστασία του εδάφους και της φυσικής αναγέννησης, στην εκτέλεση αντιδιαβρωτικών και αντιπλημμυρικών έργων, στην προστασία της άγριας πανίδας και στην παρακολούθηση της αποκατάστασης με μετρήσιμους δείκτες. 

6. Επένδυση στην περιβαλλοντική εκπαίδευση, στην ενημέρωση των πολιτών και στην καλλιέργεια κουλτούρας πρόληψης, ώστε η προστασία του φυσικού περιβάλλοντος να αποτελεί διαρκή κοινωνική προτεραιότητα. 

Η χώρα δεν αντέχει να μετρά κάθε καλοκαίρι νέες απώλειες ανθρώπινων ζωών, καμένα δασικά οικοσυστήματα μεγάλης περιβαλλοντικής αξίας και την καταστροφή παραγωγικών πόρων. Η προστασία των δασών αποτελεί ζήτημα δημόσιας ασφάλειας, κοινωνικής συνοχής και περιβαλλοντικής ισορροπίας, ιδίως στη σημερινή εποχή της κλιματικής κρίσης. 

Το Γεωτεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας δηλώνει ότι θα συνεχίσει να συμβάλλει, με επιστημονική τεκμηρίωση, υπευθυνότητα και θεσμικό λόγο, στη διαμόρφωση μιας σύγχρονης εθνικής πολιτικής για τη δασοπροστασία, τη βιώσιμη διαχείριση των φυσικών οικοσυστημάτων και την προσαρμογή της χώρας στις προκλήσεις της κλιματικής κρίσης. 

Ακολουθεί μια αναφορά για τις μπαταρίες αποθήκευσης κ’ έκχυσης της παραγόμενης από ανεμογεννήτριες ενέργειας (είτε για αυτές που υπάρχουν, είτε για αυτές που ετοιμάζονται σε πολλά βουνά όπως στην Εύβοια). Στεκόμαστε σ' αυτό διότι οι πυρκαγιές που ξεσπούν σε χώρους μπαταριών είναι από τις πλέον δύσκολες να αντιμετωπιστούν και να σβηστούν.

Διαβάζουμε, επίσης, ότι η Ρόδος πρέπει να γίνει ενεργειακός κόμβος με την εγκατάσταση πάνω από 330 ανεμογεννήτριες και πάνω από 400.000τμ φωτοβολταϊκά πάρκα. Πιστεύουμε, σε μια εποχή που η Ελλάδα χάνει εκατομμύρια δέντρα, τα εκατοντάδες ελαιόδεντρα που υπάρχουν στη συγκεκριμένη έκταση, να μην κοπούν, αλλά να μεταφυτευτούν...

Δείτε στο βίντεο που ακολουθεί τα σημεία που πέρασε η φωτιά κατεβαίνοντας την πλαγιά προς το Πόρτο Γερμενό (Αττική), αφού είχε ξεκινήσει από τον Άγιο Βασίλειο (Βοιωτία). Φαίνεται ο κόλπος που υπάρχει στην περιοχή, με τη φωτιά να καίει πιο ανατολικά, έχοντας καλύψει μέρος της πορείας που έκανε προς τα νότια.     

Εδώ φαίνεται το σημείο στο οποίο άρπαξε η φωτιά στον Άγιο Βασίλειο (Βοιωτίας) την 1η φορά, στις 27 Ιουνίου 2026, πάνω από το Καλαμάκι Καπαρελίου, τότε που την πρόλαβαν. Λίγο πιο κάτω, όπως φαίνεται από τις φωτογραφίες, ξεκίνησε η καταστροφική φωτιά στις 31 Ιουλίου 2026, που αποδίδεται σε σπινθήρες από εναέριο καλώδιο μέσης τάσης ιδιωτικού δικτύου αιολικού πάρκου στη θέση «Μαύρο Σπιθάρι»…  Και οι Αρχές προφανώς είδαν ότι δεν έγιναν κάποιες από τις απαιτούμενες ενέργειες, ώστε να μην υπάρξουν σπινθήρες, ειδικά όταν ο αέρας είναι πολύ δυνατός με ισχυρές έως θυελλώδεις εντάσεις.     

Προσωρινά κρατούμενοι κρίθηκαν, μάλιστα, ο δήμαρχος Στυλίδας, ένας εργολάβος και ο ιδιοκτήτης εταιρείας, μετά τις απολογίες τους ενώπιον της Ανακρίτριας Θηβών, στο πλαίσιο της έρευνας για τη φωτιά στο αιολικό πάρκο στη Βοιωτία που επεκτάθηκε έως τη Δυτική Αττική. 

Σύμφωνα με το πόρισμα της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού, η καταστροφική φωτιά αποδίδεται σε βραχυκύκλωμα που προκλήθηκε από την επαφή αγωγών μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας. Οι πραγματογνώμονες εκτιμούν ότι οι θυελλώδεις άνεμοι προκάλεσαν την ταλάντωση των καλωδίων, με αποτέλεσμα αυτά να έρθουν σε επαφή, να δημιουργηθεί ηλεκτρικό τόξο και οι σπινθήρες να πέσουν σε ξερή βλάστηση, προκαλώντας την έναρξη της φωτιάς. 

Κατά την αυτοψία εντοπίστηκαν ίχνη τοπικής τήξης και θερμικής αλλοίωσης στους εξωτερικούς αλουμινένιους κλώνους των αγωγών, ευρήματα που, σύμφωνα με την τεχνική έκθεση, είναι συμβατά με την εκδήλωση βραχυκυκλώματος. Οι ανακριτικοί υπάλληλοι κατάσχεσαν τα επίμαχα τμήματα των καλωδίων, τα οποία εντάχθηκαν στη δικογραφία ως πειστήρια και αποτέλεσαν βασικό στοιχείο της έρευνας που οδήγησε στις διώξεις και την προφυλάκιση των τριών κατηγορουμένων. 

Όπως τονίσαμε ακριβώς στην ίδια τοποθεσία είχε ξεσπάσει πυρκαγιά και πάλι εξαιτίας σπινθηρισμών στις 27 Ιουνίου 2026, αλλά για καλή τύχη των κατοίκων τότε δεν φυσούσε και τέθηκε γρήγορα υπό έλεγχο. Η τύχη κάποτε τελειώνει – και κατά τύχη, όπως λένε ζούμε σε αυτή τη χώρα. Και εδώ έρχονται περισσότερα ερωτήματα, σχετικά με συμφέροντα εταιρειών που έχουν σχέση με το κράτος και τις τοπικές αρχές, τις προδιαγραφές με τις οποίες γίνονται οι αναλήψεις έργων και η συντήρηση, μαζί με τον έλεγχο, μετά την κατασκευής τους, όπως και η σύνδεση των ανεμογεννητριών ή γενικότερα του τρόπου μεταφοράς της ενέργειας και του ρεύματος μέσω καλωδίων, όπως γίνεται μέσω και του ΔΕΔΔΗΕ.    

Τις προηγούμενες ημέρες είχαμε πυρκαγιά και στην περιοχή Στάνου (Αμφιλοχία) στην Αιτωλοακαρνανία και κάποιοι κατήγγειλαν ότι η φωτιά ξεκίνησε από το δίκτυο του ΔΕΔΔΗΕ, μετά από εκρήξεις και διακοπές ρεύματος:

Πέρυσι στην Ερμιονίδα και στην περιοχή Πελεή ξέσπασε φωτιά κοντά σε μονάδα συγκέντρωσης της ενέργειας από ανεμογεννήτριες. Έγινε γνωστό από τι προήλθε αυτή η πυρκαγιά;   

Δείτε τον κόλπο στο Πόρτο Γερμανό από τον Κιθαιρώνα πριν καεί, στο βάθος φαίνεται η Ψάθα και το Αλεποχώρι. Αριστερά είχε καεί ένα μικρό κομμάτι παλαιότερα (https://www.facebook.com/groups/13490723682/permalink/10163588217918683/).

Η εξέλιξη της πυρκαγιάς και το αποτύπωμα που άφησε πίσω της, όπως καταγράφεται μέσα από διαδοχικές δορυφορικές εικόνες Sentinel-2. Από την εικόνα της περιοχής πριν από την πυρκαγιά μέχρι την τελική αποτύπωση της καμένης έκτασης (πηγή δορυφορικών δεδομένων: Copernicus Sentinel-2). 

Σε περιοχές του Δήμου Μεγαρέων πραγματοποίησαν τις προηγούμενες ημέρες τοποθέτηση – νέων – μεγάλων δεξαμενών για αποθήκευση νερού κοντά σε δασικές εκτάσεις που δεν κάηκαν. Τα πλεονεκτήματα πολλά από αυτή την κίνηση, μπορεί να βρίσκουν νερό και οι πυροσβεστικές δυνάμεις. Θα μπορούσε να είχε γίνει και νωρίτερα αυτή η κίνηση:  

Οι υδατοδεξαμενές τοποθετήθηκαν χάρη στο φετινό πρόγραμμα «AntiNERO». Αυτή που εικονίζεται εδώ είναι ανοικτού τύπου 100 κμ και  τοποθετήθηκε στα Βίλια. Αυτή η δεξαμενή, μαζί άλλη ιδίου τύπου στη θέση Καραούλι, κοντά στο Φιχθι, χρησιμοποιήθηκαν από τα ελικόπτερα κατά τη διάρκεια της πυρκαγιάς στη Δυτική Αττική και- όπως βλέπουμε-λειτούργησαν καταλυτικά ως προς την επίτευξη σημαντικής μείωσης του χρόνου ανεφοδιασμού των εναέριων μέσων.

Εν τω μεταξύ, ο Περιφερειάρχης Αττικής Νίκος Χαρδαλιάς έστειλε ξεκάθαρο μήνυμα μηδενικής ανοχής, δηλώνοντας πως δεν πρόκειται να επιτραπεί η εγκατάσταση καμίας ανεμογεννήτριας σε πυρόπληκτες και αναδασωτέες περιοχές της Δυτικής Αττικής, τονίζοντας ότι τα καμένα δάση δεν είναι «άδειος χώρος στον χάρτη».

Τόνισε, ακόμα, ότι κάθε σπιθαμή φυσικής αναγέννησης θα θωρακιστεί και θα προστατευθεί, ανέφερε πως δρομολογούνται άμεσα έργα πρόληψης και ανάπλασης στις αναδασωτέες εκτάσεις και επισήμανε ότι η Περιφέρεια Αττικής έχει προχωρήσει σε δήλωση παράστασης πολιτικής αγωγής για τους εμπρησμούς. 

Δείτε παρακάτω την ανάλυση της Πυρομετεωρολογικής Ομάδας για τη μέγα-πυρκαγιά στην Αττικοβοιωτία (31/07 – 04.08.2026). Η πυρκαγιά έκαψε 111.732 στρέμματα σε περίπου 91 ώρες (σχεδόν 4 ημέρες), από το πρωί της 31ης Ιουλίου έως το πρωί της 4ης Αυγούστου 2026. Το 55% (61.718 στρέμματα) της έκτασης κάηκε μέσα σε δύο νύχτες, της 31ης Ιουλίου προς 1η Αυγούστου και της 1ης προς 2α Αυγούστου 2026. Στη διάρκεια αυτών των δύο νυχτών, οι άνεμοι έπνεαν θυελλώδεις (>80 km/h και έως 70 km/h, αντίστοιχα) και ο μέσος ρυθμός ανάπτυξης της πυρκαγιάς ξεπέρασε τα 2.000 στρέμματα ανά ώρα. H συνολική ενέργεια που απελευθερώθηκε είναι τουλάχιστον ίση με 380 ΤJ, ισοδύναμη με έξι ατομικές βόμβες τύπου Χιροσίμα. 

Δείτε την καταστροφική πυρκαγιά στην αρχή της, κοντά στον Άγιο Βασίλειο, πριν περάσει προς την πλευρά που είναι το Πόρτο Γερμενό: 

Μεγάλη ήταν η καταστροφή και στο οικοσύστημα της περιοχής, γεράκια άφηναν τις φωλιές τους.

Έναν απολογισμό της καταστροφής έκανε και ο Δήμαρχος Μάνδρας-Ειδυλλίας Αρμόδιος Δρίκος (Επεμβατικός Καρδιολόγος), ο οποίος αναφέρθηκε στο πόσο δύσκολες ήταν οι καιρικές συνθήκες, αλλά και στη μεγάλη προσπάθεια όλων όσοι ρίχτηκαν στη μάχη, με κύριο μέλημα να χαθούν ανθρώπινες ζωές. Τα όσα έγραψε, τα συνόδευσε με βίντεο, στο οποίο μπορεί να δει κάποιος συγκλονιστικές εικόνες...      

Δείτε και άλλες φωτογραφίες από τη φωτιά που είχε ξεσπάσει σχεδόν στο ίδιο σημείο κοντά στον Άγιο Βασίλειο στις 27 Ιουνίου 2026, αλλά και από το 2ο σημείο που είχαμε εστία στη Βοιωτία στις 31 Ιουλίου 2026: 

Φωτογραφίες από INTIME και από Facebook (όπως από τα προφίλ και τις σελίδες Sotiris Dimou, epim-elia, ESA - European Space Agency, peppas giorgos, Σωτήρης Κιούση, Panagiotis Kemmos, Meteoclub.gr).

Ένα φιλόδοξο πακέτο παρεμβάσεων μαμούθ, ύψους 5,3 δισεκατομμυρίων ευρώ, έθεσε σε εφαρμογή η κυβέρνηση, με στόχο τη ριζική αναδιαμόρφωση του ενεργειακού χάρτη της χώρας. Το πλάνο παρουσιάστηκε από κοινού από τον Αντιπρόεδρο της Κυβέρνησης, Κωστή Χατζηδάκη, τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρο Παπασταύρου, και τον Αναπληρωτή Υπουργό Εθνικής Οικονομίας, Νίκο Παπαθανάση και θα σας το παρουσιάσουμε μέσω του «e-howto.gr», καθώς ενδιαφέρει πολλούς πολίτες μας.

Η παρέμβαση αυτή δεν είναι απλώς μια οικονομική ενίσχυση, αλλά μια δομική αλλαγή που στοχεύει στην προστασία 1,5 εκατομμυρίου ευάλωτων νοικοκυριών και 70.000 πολύ μικρών επιχειρήσεων από το αυξημένο κόστος ζωής.

Η κυβέρνηση προσδοκά ότι οι δράσεις αυτές θα αλλάξουν οριστικά το ενεργειακό προφίλ της Ελλάδας, μετατρέποντας τα σπίτια και τις μικρές επιχειρήσεις σε πιο αποδοτικές και οικονομικές μονάδες. Η οικονομική ανακούφιση που θα προκύψει από τη μόνιμη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας θεωρείται το πιο αποτελεσματικό μέσο απέναντι στον πληθωρισμό.

Νέο «εξοικονομώ» για νοικοκυριά (1.200 εκατ. €)

Το δημοφιλές πρόγραμμα επιστρέφει με ένα νέο, απλούστερο μοντέλο υλοποίησης, προκειμένου να αποφευχθούν οι γραφειοκρατικές καθυστερήσεις του παρελθόντος.

• Στόχος: Η ενεργειακή αναβάθμιση 62.000 κατοικιών.
• Τι καλύπτει: Τα νοικοκυριά θα έχουν την απόλυτη ελευθερία να επιλέξουν τις παρεμβάσεις που ταιριάζουν στις ανάγκες τους, όπως μονώσεις ταράτσας, θερμοπροσόψεις, συστήματα σκίασης (τέντες/περσίδες) και αντικατάσταση παλαιών κουφωμάτων.
• Ποσοστά Ενίσχυσης: Η επιδότηση μπορεί να ξεπεράσει το 80%, καλύπτοντας ακόμα και τον ΦΠΑ, μειώνοντας δραματικά την ίδια συμμετοχή.
• Χαρακτηριστικό Παράδειγμα: Ένα νοικοκυριό που αποφασίζει να προχωρήσει σε εργασίες αξίας 24.800€ (με ΦΠΑ), θα λάβει ως επιδότηση 19.800€. Αυτό σημαίνει ότι ο ιδιοκτήτης θα χρειαστεί να καταβάλει μόλις 5.000€, αναβαθμίζοντας ριζικά την αξία και την ενεργειακή κλάση του ακινήτου του.

Αντλίες θερμότητας και ηλιακοί θερμοσίφωνες (930 εκατ. €)

Πρόκειται για μια από τις μεγαλύτερες επιδοτήσεις για την οριστική απεξάρτηση από το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο.

• Δικαιούχοι: Τουλάχιστον 170.000 νοικοκυριά για αντλίες θερμότητας και 110.000 για ηλιακούς θερμοσίφωνες.
• Ευελιξία: Παρέχεται η δυνατότητα επιλογής μίας εκ των δύο συσκευών ή και των δύο συνδυαστικά. Σημαντικό είναι ότι η ενίσχυση δεν αφορά μόνο την αγορά του μηχανήματος, αλλά και το κόστος των εργασιών εγκατάστασης.
• Ενίσχυση: Τα ποσοστά φθάνουν έως το 80%.
• Χαρακτηριστικό Παράδειγμα: Ένα σπίτι που προμηθεύεται αντλία θερμότητας (κόστους 6.200€ με επιδότηση 80%) και ηλιακό θερμοσίφωνα (κόστους 1.240€ με επιδότηση 40%), θα λάβει συνολική κρατική αρωγή 5.450€. Το νοικοκυριό θα πληρώσει από την τσέπη του μόνο 2.000€.

Έξτρα επίδομα θέρμανσης (340 εκατ. €)

Για την περίοδο 2027-2032, προβλέπεται μια σταθερή ενίσχυση για την απορρόφηση των κραδασμών από τις διεθνείς τιμές ενέργειας.

• Ωφελούμενοι: Περίπου 780.000 νοικοκυριά που ήδη λαμβάνουν το κλασικό επίδομα θέρμανσης.
• Ποσό: Θα δίνεται μια επιπλέον ενίσχυση ύψους περίπου 100 ευρώ το χρόνο.
• Σκοπός: Η κάλυψη της επιβάρυνσης που προκύπτει από τη χρήση πετρελαίου, φυσικού αερίου και υγραερίου, λειτουργώντας ως “ασπίδα” προστασίας για τα χαμηλά εισοδήματα.

Δωρεάν ενεργειακά πιστοποιητικά (40 εκατ. €)

Για πρώτη φορά, η πολιτεία χρηματοδοτεί την έκδοση 200.000 Πιστοποιητικών Ενεργειακής Απόδοσης (ΠΕΑ) ως αυτόνομη δράση.

• Καινοτομία: Δεν απαιτείται πλέον η ένταξη σε κάποιο πρόγραμμα ανακαίνισης (όπως το Εξοικονομώ) για να λάβει κάποιος την επιδότηση.
• Οφέλη: Το ΠΕΑ θα είναι εντελώς δωρεάν για τα ευάλωτα νοικοκυριά, επιτρέποντάς τους να γνωρίζουν ακριβώς από πού χάνουν ενέργεια και ποιες στοχευμένες παρεμβάσεις πρέπει να κάνουν στο μέλλον.

Ψηφιακό μητρώο και «κάρτα ευάλωτου»

Για την απλούστευση όλων των παραπάνω, το Υπουργείο Περιβάλλοντος προχωρά στη σύσταση ενός Ηλεκτρονικού Μητρώου Ενεργειακής Στήριξης.

• Πώς λειτουργεί: Όλα τα νοικοκυριά που πληρούν τα κριτήρια του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου θα εγγράφονται αυτόματα.
• Η Κάρτα: Οι δικαιούχοι θα εφοδιάζονται με την «ειδική κάρτα ευάλωτου». Με την επίδειξη της κάρτας, οι πολίτες θα έχουν άμεση πρόσβαση σε όλες τις επιδοτήσεις και τις δράσεις χωρίς να χρειάζεται να προσκομίζουν κάθε φορά δεκάδες δικαιολογητικά, επιταχύνοντας τις διαδικασίες εκταμίευσης.

Διαβάστε ακόμα:

Τι πρέπει να σκεφτείς πολύ καλά πριν εγκαταστήσεις αντλία θερμότητας

Επίδομα θέρμανσης 2026: Πότε έρχεται η επόμενη δόση

Πηγή: e-howto.gr

Οι ρυθμίσεις που εισάγει σχετικό νομοσχέδιο ως προς τον καθορισμό ορίων, χρήσεων γης και όρων δόμησης σε οικισμούς κάτω των 2.000 κατοίκων, και το Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο είναι ένα από τα «καυτά» θέματα που απασχολεί και Δήμους σε Αργολίδα και γειτονικές περιοχές, όπως ο Πόρος στην Τροιζηνία. 

Το θέμα απασχόλησε πρόσφατα ξανά το Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Ερμιονίδας, θέμα για το οποίο ο «Πολίτης Αργολίδας» σας παρουσίασε τις τελευταίες εξελίξεις, για το τι θα ισχύσει με το καθεστώς δόμησης και με πληροφορίες για το τι ετοιμάζει το Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής, ενώ και στο παρελθόν είχαν παρακολουθήσει το θέμα, καθώς είναι πολύ σημαντικό.

Σχετικό θέμα φιλοξένησε, μάλιστα, ο «Ελεύθερος Τύπος» στο κυριακάτικο φύλλο (22/06) και όπως εξηγούν πηγές από το Υπουργείο, η ρύθμιση που θα έρθει, θα αποσαφηνίζει τη Ζώνη Γ’, την οποία το Συμβούλιο της Επικρατείας απέρριψε ως μη νόμιμη. Πιο συγκεκριμένα, μέσω της ρύθμισης θα γίνεται σαφές με ποιον τρόπο και σε ποιες περιπτώσεις θα μπορούν οι ιδιοκτήτες να χτίζουν. Η εφημερίδα φιλοξένησε, μάλιστα, και απαντήσεις σε 10 «καυτά» ερωτήματα, φιλοξενώντας την άποψη αγρονόμου – τοπογράφου – μηχανικού…

Όπως ανακοινώθηκε, μάλιστα, την Τρίτη 24 Ιουνίου 2025 και ώρα 12:00 στο κτήριο Συγγρού στον Πόρο, οι Δήμοι Πόρου και Ερμιονίδας, το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας, η Γενική Γραμματεία Χωρικού Σχεδιασμού και Αστικού Περιβάλλοντος του Υπουργείου Περιβάλλοντος & Ενέργειας και ο Ανάδοχος της μελέτης, διοργανώνουν ενημερωτική εκδήλωση παρουσίασης των Εναλλακτικών Σεναρίων της Μελέτης για το Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο των δυο συγκεκριμένων περιοχών σε Αργολίδα και Τροιζηνία…

Η συγκεκριμένη παρουσίαση έρχεται ως συνέχεια της 1ης Ενημερωτικής Εκδήλωσης, η οποία διεξήχθη στις 23 Απριλίου 2024 στο Δημαρχείο Ερμιονίδας στο Κρανίδι, η διοργάνωσή της αποτελεί συμβατική υποχρέωση του Αναδόχου που εκπονεί την μελέτη για το Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο των Δήμων Ερμιονίδας και Πόρου.

Αναλυτικά το ρεπορτάζ του «Ελεύθερου Τύπου» στο φύλλο της Κυριακής (22/06/2025):

Από μέρα σε μέρα αναμένεται να έρθει η ρύθμιση του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας που θα «ανακουφίσει» όσους ιδιοκτήτες έμειναν με δεμένα χέρια μετά τη δημοσίευση του πρόσφατου Προεδρικού Διατάγματος (ΠΔ) για τους οικισμούς με πληθυσμό κάτω των 2.000 κατοίκων.

Θυμίζουμε ότι το ΠΔ καθόριζε τα κριτήρια, τη μεθοδολογία και τη διαδικασία που οφείλουν να ακολουθήσουν οι μελετητές που εκπονούν τα Τοπικά και Ειδικά Πολεοδομικά Σχέδια για τους συγκεκριμένους οικισμούς που δημιουργήθηκαν προ του 1923 ή μεταξύ του 1923 και του 1983.

Όπως εξηγούν πηγές από το υπουργείο στον «ΕΤ» της Κυριακής (22/06), η ρύθμιση που θα έρθει, θα αποσαφηνίζει τη Ζώνη Γ’, την οποία το Συμβούλιο της Επικρατείας απέρριψε ως μη νόμιμη. Πιο συγκεκριμένα, μέσω της ρύθμισης θα γίνεται σαφές με ποιον τρόπο και σε ποιες περιπτώσεις θα μπορούν οι ιδιοκτήτες να χτίζουν.

Συνεννόηση με το ΣτΕ

Σύμφωνα με τα όσα επισημαίνουν οι ίδιες πηγές στον «ΕΤ» της Κυριακής (22/06), σε συνεννόηση με το ΣτΕ, έχει προταθεί η λύση να γίνεται αναγνώριση στις ιδιομορφίες των περιοχών με βάση τα δημογραφικά τους χαρακτηριστικά. Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι το υπουργείο πιθανόν να εξαιρέσει από τον κανόνα απαγόρευσης δόμησης ορεινούς οικισμούς που έχουν λιγότερους από 500 κατοίκους. Αντίστοιχα, άλλη διαδικασία θα υπάρξει για οικισμούς που έχουν έως 2.000 κατοίκους, οι οποίοι μέσω εισφοράς σε γη θα μπορούν να προχωρήσουν σε πολεοδόμηση.

Όσον αφορά στο χρονικό της υπόθεσης που προβληματίζει ιδιοκτήτες και τεχνικό κόσμο, το ΥΠΕΝ πέρυσι τον Μάρτιο είχε προχωρήσει στην αποστολή του Προεδρικού Διατάγματος στο ΣτΕ. Το αρχικό Σχέδιο του υπουργείου χώριζε την περιοχή ενός οικισμού όπως είχε οριοθετηθεί εδώ και 4 δεκαετίες με τις αποφάσεις των νομαρχών. Δηλαδή, χώριζε τους οικισμούς σε 4 ζώνες: Α’, Β’, Β1’ και Γ’.

• Η Ζώνη Α’ αφορά τον προϋφιστάμενο οικισμό προ του 1923 και αποτελεί τον ιστορικό πυρήνα.
• Η Ζώνη Β’ αφορά το συνεκτικό τμήμα που δημιουργήθηκε μεταξύ 1923-1983, η Ζώνη Β1’ το διάσπαρτο τμήμα που δημιουργήθηκε από το 1923 έως το 1983.
• Η Ζώνη Γ’ αφορά την εξωτερική, πιο απομακρυσμένη περιοχή που είχε οριοθετηθεί.

Το ΣτΕ απέρριψε, ωστόσο, τη Ζώνη Γ’ ως μη νόμιμη, με αποτέλεσμα αυτή και μόνο η περιοχή να μην μπορεί να οριοθετηθεί από τους μελετητές που εκπονούν τον πολεοδομικό σχεδιασμό που εξελίσσεται στη χώρα και κατ’ επέκταση να προκαλέσει πονοκέφαλο στους πολίτες. Πρόθεση τόσο του υπουργείου όσο και της κυβέρνησης συνολικά είναι να υπάρξει λύση, η οποία θα είναι, αφενός, σύμφωνη με το Συμβούλιο της Επικρατείας και, αφετέρου, υπέρ όσων ιδιοκτητών θίγονται τα δικαιώματά τους.

Σε πρόσφατη τοποθέτησή του ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, επεσήμανε εκ νέου ότι το ΥΠΕΝ βρίσκεται σε στάδιο επεξεργασίας ρύθμισης σύμφωνης με το Συμβούλιο της Επικρατείας, ενώ τόνισε ότι η ιδιοκτησία είναι στον πυρήνα της πολιτικής της κυβέρνησης.

Ο κ. Παπασταύρου είπε χαρακτηριστικά: «Η λύση, λοιπόν, είναι μία. Σεβόμαστε την απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας, γιατί στην αστική δημοκρατία η Δικαιοσύνη είναι μια ανεξάρτητη εξουσία, την οποία οφείλουμε να σεβαστούμε. Παίρνουμε, όμως, μέσα στο πνεύμα της απόφασης του ΣτΕ και επεξεργαζόμαστε μια νομοθετική ρύθμιση που μαζί με το πνεύμα της απόφασης του Συμβουλίου της Επικρατείας θα έρχεται να απαντήσει και στο γεγονός ότι δεν μπορούμε εύκολα οικισμούς που έχουν 100-200 κατοίκους, 200 ψυχές, να τους αντιμετωπίσουμε με τον ίδιο τρόπο με έναν οικισμό 2.000 κατοίκων».

Αναλυτικός Οδηγός

Όλα όσα πρέπει να ξέρουν οι πολίτες μέσα από 10 ερωτήσεις – απαντήσεις

Απαντήσεις σε 10 καίρια ερωτήματα πολιτών δίνει στον «Ελεύθερο Τύπο» της Κυριακής (22/06) η αγρονόμος – τοπογράφος – μηχανικός Γραμματή Μπακλατσή.

1. Ποια οικόπεδα θεωρούνται, πλέον, άρτια και οικοδομήσιμα;

Με βάση το νέο ΠΔ, γίνεται επαναοριοθέτηση των οικισμών κάτω των 2.000 κατοίκων, χωρίς όμως να ληφθούν υπ’ όψιν τα όρια οικισμών όπως αυτά ορίστηκαν από τους νομάρχες μετά το 1983 (14.03.1983). Επομένως, ως όρια οικισμού αναγνωρίζονται μόνο όσα τεκμηριώνονται με δόμηση έως το 1983. Αυτό σημαίνει ότι τα όρια συρρικνώνονται και πολλές περιοχές που αναπτύχθηκαν μεταγενέστερα χάνουν, πλέον, το δικαίωμα δόμησης. Πολλά οικόπεδα -ιδίως όσα είναι μικρότερα από 2 στρέμματα ή δεν έχουν «πρόσωπο» σε κοινόχρηστο δρόμο- καθίστανται μη οικοδομήσιμα.

2. Ποιες είναι οι επιπτώσεις στους ιδιοκτήτες;

• Οικόπεδα που βρίσκονται «οριακά» εκτός των νέων οριοθετήσεων χάνουν τη δυνατότητα δόμησης μέχρι να καθοριστούν πλήρως τα νέα όρια ή να ενταχθούν σε ρυμοτομικό σχέδιο.
  
• Η αγοραπωλησία τέτοιων οικοπέδων καθίσταται δυσχερής, καθώς δεν υπάρχει σαφής πρόβλεψη για το αν και πότε θα αποκτήσουν ξανά οικοδομησιμότητα.
  
• Καθυστέρηση σε επενδύσεις ή έργα κατοικιών/τουριστικών εγκαταστάσεων που είχαν βασιστεί σε παλαιότερα αποδεκτά όρια ή γνωμοδοτήσεις.

3. Ποιες είναι οι τρεις ζώνες των οικισμών που θα δομούνται και ποια «κόβονται»;

Το ΠΔ εισάγει τρεις ζώνες (εντός σχεδίου, εκτός σχεδίου και εκτός ορίων) και περιορίζει δραστικά τις επιτρεπόμενες χρήσεις στους μικρούς οικισμούς: επιτρέπονται κατοικία, βασικές κοινωνικές και υγειονομικές δομές, μικρές εμπορικές δραστηριότητες, τουριστικά καταλύματα έως 100 κλίνες και εγκαταστάσεις του αγροτικού τομέα.

• Α’ Ζώνη: Το εσώτερο – συνεκτικό τμήμα του οικισμού, που είχε δημιουργηθεί προ του 1923 (ιστορικός πυρήνας). Για τον καθορισμό του θα χρησιμοποιηθούν αεροφωτογραφίες του 1939 ή 1945.
  
• Β’ Ζώνη: Το συνεκτικό τμήμα που έχει δημιουργηθεί μεταξύ των ετών 1923 και 1983.
  
• Β1’ Ζώνη: Το διάσπαρτο τμήμα του οικισμού που έχει δημιουργηθεί μεταξύ του 1923 και του 1983.

Σημειώνεται ότι υπάρχει και η Ζώνη Γ’, που αναφερόταν στο προηγούμενο σχέδιο του Π.Δ. και θα περιλάμβανε τις περιοχές του οικισμού μετά τη Β1’ Ζώνη μέχρι και το καθορισμένο όριο του οικισμού με απόφαση νομάρχη, η οποία όμως αφαιρέθηκε έπειτα από απόφαση του ΣτΕ. Επομένως, δεν συμπεριλαμβάνονται στα όρια των οικισμών οι περιοχές που είχαν εντάξει οι νομάρχες, παρότι πολλές από αυτές έχουν δομηθεί. Οι διατάξεις του Π.Δ. 194/2025 δεν κάνουν καμία πρόβλεψη για τους οικισμούς μετά το 1983.

4. Τι είναι συνεκτικό, τι διάσπαρτο και τι αραιοδομημένο τμήμα σε έναν οικισμό, για να δω τι γίνεται με το οικόπεδό μου;

Σε ένα οικιστικό σύνολο που αναφέρεται σε απογραφή προ της 14.03.1983 με πληθυσμό έως και 2.000 κατοίκους υπάρχουν τα εξής τμήματα:

α) Συνεκτικό τμήμα οικισμού: Νοείται το τμήμα που αποτελείται από τουλάχιστον 10 οικοδομές, οι οποίες απέχουν μεταξύ τους ανά 2 απόσταση έως 40 μέτρων.

β) Διάσπαρτο τμήμα οικισμού: Νοείται το τμήμα που αποτελείται από τουλάχιστον 10 οικοδομές, οι οποίες απέχουν μεταξύ τους ανά 2 απόσταση έως 80 μέτρων.

γ) Αραιοδομημένο τμήμα οικισμού: Ορίζεται το τμήμα αραιότερης δόμησης, το οποίο συνέχεται με το συνεκτικό ή και το διάσπαρτο τμήμα, με επαρκή αριθμό οικοδομών σε μικρή απόσταση μεταξύ τους και συναποτελεί, με το συνεκτικό ή και διάσπαρτο τμήμα του οικισμού, τον διαμορφωμένο πολεοδομικό ιστό του.

5. Πώς θα καταλάβω αν βρίσκομαι εντός οικισμού;

Θα πρέπει να απευθυνθείτε σε έναν μηχανικό, ο οποίος για τον συγκεκριμένο οικισμό όπου βρίσκεται το ακίνητό σας θα βρει και θα συνεκτιμήσει στοιχεία: όπως αεροφωτογραφίες, τοπογραφικά διαγράμματα της Γεωγραφικής Υπηρεσίας του Στρατού, τίτλοι ιδιοκτησίας, παλιότερες πράξεις της Διοίκησης.

Με βάση τα παραπάνω στοιχεία και τις αεροφωτογραφίες, ο μηχανικός θα γνωμοδοτήσει αν το ακίνητό σας βρίσκεται μέσα στο συνεκτικό, διάσπαρτο ή αραιοδομημένο τμήμα του οικισμού και αν αλλάζουν η αρτιότητα και η οικοδομησιμότητά του, καθώς επίσης αν βρίσκεται πλέον εκτός σχεδίου.

6. Πότε θα ισχύσουν οι νέες διατάξεις;

Το ΠΔ δίνει οδηγίες στους μελετητές των ΤΠΣ. Όταν αυτά ολοκληρωθούν και εκδοθεί για κάθε οικισμό ξεχωριστό Π.Δ., τότε θα ισχύσουν οι νέοι όροι δόμησης, δηλαδή σε 2-3 χρόνια.

Άρα, για 2-3 χρόνια ο καθένας βγάζει άδεια τώρα και μπορεί να χτίσει με τα παλιά όρια, εκτός αν προσφύγει κάποιος στο ΣτΕ και τα ακυρώσει, όπως αυτά στο Πήλιο και το Ρέθυμνο, διότι θα βασίζονται σε οριοθετημένους οικισμούς με απόφαση νομάρχη (προδικασμένο).

7. Τι ισχύει για όσους έχουν βγάλει νόμιμη οικοδομική άδεια και έχτισαν και τώρα θεωρούνται εκτός οικισμού;

Όσοι πολίτες έχουν ήδη χτίσει σε τέτοιες περιοχές δεν θα έχουν καμία συνέπεια.

Υπάρχουν, όμως, και πολλοί άλλοι που έχουν ιδιόκτητα οικόπεδα στις παραπάνω περιοχές, χωρίς να έχουν ακόμη χτίσει, και ανησυχούν ότι πολλά από αυτά κινδυνεύουν να γίνουν ξαφνικά αγροτεμάχια, ενώ πλήρωναν τόσα χρόνια φόρους ΕΝΦΙΑ κ.λπ.

8. Τι ισχύει με τους αναγνωρισμένους δρόμους που πρέπει να έχουν «πρόσωπο», πλέον, τα ακίνητα;

Η λύση της αρτιότητας με «πρόσωπο» σε κοινόχρηστο δρόμο προχωρά από το υπουργείο, δεδομένου ότι εντός του μήνα θα υπογράψουν οι ανάδοχοι τις 22 συμβάσεις που αφορούν την ηπειρωτική χώρα «εκπόνηση μελέτης καταγραφής του υπάρχοντος οδικού δικτύου της χώρας, ανά Δημοτική Ενότητα (Δ.Ε.) στις περιοχές εκτός ρυμοτομικών σχεδίων των πόλεων, εκτός των ορίων των οικισμών των νομίμως υφιστάμενων προ του έτους 1923 και των οικισμών μέχρι 2000 κατοίκους». Υπολογίζεται να έχει ολοκληρωθεί η διαδικασία χαρακτηρισμού σε δύο με τρία χρόνια.

9. Ποιες αρτιότητες θα ισχύσουν με το νέο Π.Δ. για τους οικισμούς;

Α. Στη Ζώνη Α’ του οικισμού καθορίζεται αρτιότητα ως εξής:

α) Άρτια θεωρούνται τα οικόπεδα που έχουν ελάχιστο εμβαδόν 2.000 τ.μ. και ελάχιστο «πρόσωπο» σε κοινόχρηστο χώρο 15 μ.

β) Κατ’ εξαίρεση, τα οικόπεδα μικρών οικισμών, π.χ. ορεινοί, ημιορεινοί, θεωρούνται άρτια εφόσον έχουν ελάχιστο εμβαδόν 500 τ.μ. και «πρόσωπο» 10 μ.

Κατά παρέκκλιση των διατάξεων της προηγούμενης περίπτωσης, θεωρούνται άρτια τα οικόπεδα που έχουν:

α) Κατά τη δημοσίευση του παρόντος Π.Δ.: Ελάχιστο εμβαδόν 2.000 τ.μ. και «πρόσωπο» σε υφιστάμενο κοινόχρηστο χώρο.

β) Κατά τη 13.03.1981, ημερομηνία δημοσίευσης του από 02.03.1981 Π.Δ.: Ελάχιστο εμβαδόν 300 τ.μ. και «πρόσωπο» σε υφιστάμενο κοινόχρηστο χώρο.

γ) Κατά την 25.07.1979, ημερομηνία δημοσίευσης του από 19.07.1979 Π.Δ. (Δ’401): Ελάχιστο εμβαδόν 150 τ.μ. και πρόσωπο σε υφιστάμενο κοινόχρηστο χώρο.

Β. Στις Ζώνες Β’ και Β1’ του οικισμού καθορίζεται αρτιότητα ως εξής:

Άρτια θεωρούνται τα οικόπεδα με εμβαδόν αρτιότητας από 300 τ.μ. έως 2.000 τ.μ. και «πρόσωπο» σε δρόμο 10 μ. Το εμβαδόν αρτιότητας και το «πρόσωπο» σε κοινόχρηστο χώρο εξειδικεύονται με το Π.Δ. οριοθέτησης του οικισμού, κατά περίπτωση.

Για οικόπεδα που δημιουργήθηκαν μετά την 04.11.2011, ημερομηνία δημοσίευσης του από 04.11.2011 Π.Δ. (ΑΑΠ 289), ισχύει πρόσθετη προϋπόθεση ελάχιστου μήκους «προσώπου» 10 μ. για εμβαδόν οικοπέδου έως 500 τ.μ. και 15 μ. για εμβαδόν μεγαλύτερο των 500 τ.μ.

10. Τι γίνεται με την οριοθέτηση των νεότερων οικισμών;

Για τους νεότερους οικισμούς (μετά το 1923) συγκεντρώνονται στοιχεία που αποδεικνύουν την πραγματική κατάσταση που υπήρχε κατά τη δημοσίευση του ν. 1337/1983 ή έστω του Π.Δ. του 1985. Εδώ επιτρέπεται η διαδικασία διόρθωσης σφαλμάτων παλαιών οριοθετήσεων που τεκμηριώνεται βάσει πραγματικών δεδομένων, τα οποία δεν είχαν ληφθεί υπ’ όψιν κατά την αρχική οριοθέτηση. Το περιεχόμενο των στοιχείων πρέπει να ανάγεται, κατά το δυνατόν, σε χρόνο προγενέστερο του έτους 1985 και να προκύπτει τόσο η ύπαρξη του οικισμού ως αυτοτελούς οικιστικού με τουλάχιστον 10 κτίρια (κατοικίες, αποθήκες κ.λπ.) ή και τυχόν άλλες κοινόχρηστες λειτουργίες.

Η ανακοίνωση-ενημέρωση του Δήμου Ερμιονίδας

Την Τρίτη 24 Ιουνίου 2025 και ώρα 12:00 στο κτήριο Συγγρού στον Πόρο, οι Δήμοι Πόρου και Ερμιονίδας, το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας, η Γενική Γραμματεία Χωρικού Σχεδιασμού και Αστικού Περιβάλλοντος του Υπουργείου Περιβάλλοντος & Ενέργειας και ο Ανάδοχος της μελέτης, διοργανώνουν ενημερωτική εκδήλωση παρουσίασης των Εναλλακτικών Σεναρίων της Μελέτης για το Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο των Δήμων Ερμιονίδας και Πόρου.

Η συγκεκριμένη παρουσίαση έρχεται ως συνέχεια της 1ης Ενημερωτικής Εκδήλωσης, η οποία διεξήχθη στις 23 Απριλίου 2024 στο Δημαρχείο Ερμιονίδας στο Κρανίδι, η διοργάνωσή της αποτελεί συμβατική υποχρέωση του Αναδόχου που εκπονεί την μελέτη για το Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο των Δήμων Ερμιονίδας και Πόρου και σχετική ενημερωτική Ανακοίνωση υπάρχει ήδη αναρτημένη στην ιστοσελίδα του Δήμου Ερμιονίδας εδώ: https://ermionida.gr/prosklisi-se-parousiasi-meletis-gia-to-eidiko-poleodomiko-schedio-dimon-ermionidas-kai-porou/.

Επισημαίνεται ότι με το υπ’ αρ. πρωτ. 7610/19.06.2025 αίτημα του Δημάρχου Ερμιονίδας, έχει ζητηθεί αντίστοιχη διοργάνωση ημερίδας και στον Δήμο Ερμιονίδας.

Δεδομένου ότι διανύουμε τη χρονική περίοδο της εκπόνησης των μελετών των Ειδικών Πολεοδομικών Σχεδίων των Δήμων Ερμιονίδας και Πόρου από την ανάδοχο εταιρεία και η σπουδαιότητα των μελετών αυτών για την ανάπτυξη και την ευημερία των Δήμων μας είναι τεράστια, προσκαλούμε στην παρουσίαση όλους τους κατοίκους και τους επαγγελματίες της περιοχής μας, προκειμένου να λάβουν γνώση της μελέτης και να παρέμβουν στην διαδικασία εκπόνησή της με σχόλια και προτάσεις.

Μπορούν να το πράξουν είτε με φυσική παρουσία δια ζώσης στο κτήριο Συγγρού στον Πόρο, είτε διαδικτυακά με ζωντανή συμμετοχή μέσω της πλατφόρμας επικοινωνίας Teams, στην ηλεκτρονική διεύθυνση https://teams.live.com/meet/9369868530379?p=c56nvcrPKUTruZQHfD.

Επίσης μπορούν να εγγραφούν στην σχετική πλατφόρμα του Υπουργείου Περιβάλλοντος & Ενέργειας στην ηλεκτρονική διεύθυνση https://polsxedia.ypen.gov.gr/tps_details/%CE%92152_%CE%95%CE%A0%CE%A3, από όπου μπορούν να κάνουν προτάσεις και σχόλια, (οδηγίες εγγραφής μπορείτε να δείτε εδώ:

Γραφείο Δημάρχου

7610/19.06.2025 αίτημα του Δημάρχου Ερμιονίδας: 7610_Αίτημα για διοργάνωση ενημερωτικής ημερίδασ για το ΕΠΣ του Δήμου Ερμιονίδας.

Διαβάστε ακόμα:

Οριοθέτηση οικισμών: Τι θα ισχύσει με το καθεστώς δόμησης, τι ετοιμάζει το ΥΠΕΝ

Αυτό είναι το σκεπτικό της απόφασης του ΣτΕ για τον Νέο Οικοδομικό Κανονισμό

Το ΣτΕ «τινάζει στον αέρα» τον Νέο Οικοδομικό Κανονισμό – Κρίθηκε αντισυνταγματικός, τι αλλάζει

Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο: Δεσμεύσεις από τον Μπακογιάννη στον Δήμο Ερμιονίδας – Τι ειπώθηκε στη σύσκεψη (εικόνες)

Ένα από τα «καυτά» θέματα που απασχολεί και Δήμους της Αργολίδας είναι οι ρυθμίσεις που εισάγει το ΠΔ 129/2025 (ΦΕΚ 194/τ.Δ/15-4-2025) ως προς τον καθορισμό ορίων, χρήσεων γης και όρων δόμησης σε οικισμούς κάτω των 2.000 κατοίκων. Κάτι που απασχόλησε ξανά και το πρόσφατο Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Ερμιονίδας, θέμα που έχει παρακολουθήσει και στο παρελθόν ο «Πολίτης Αργολίδας».

Είναι ένα πολύ σημαντικό θέμα και θα σας παρουσιάσουμε τις τελευταίες εξελίξεις, βάσει ρεπορτάζ και από το «ergodromio.gr». «Αναμένεται δραστική παρέμβαση για τις άδειες δόμησης», τόνισε, άλλωστε, ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, μετά και από τα αποτελέσματα της αξιολόγησης της Δημόσιας Διοίκησης και των Δημίσων Υπηρεσιών, με βάση δημοσκόπηση του Υπουργείου Εσωτερικών.

Ας θυμηθούμε τι ανακοίνωσε, μεταξύ άλλων, ο Δήμος Ερμιονίδας, μετά την τελευταία συνεδρίαση:

«Κατόπιν εισήγησης του Δημάρχου Ερμιονίδας κ. Γιάννη Γεωργόπουλου εγκρίθηκαν κατά πλειοψηφία δύο πολύ σημαντικά ψηφίσματα.

Το πρώτο αφορά, την άμεση απόσυρση του Π.Δ. 129/2025 (ΦΕΚ 194/τ.Δ/15-4-2025), το οποίο με τις ρυθμίσεις που εισάγει ως προς τον καθορισμό ορίων, χρήσεων γης και όρων δόμησης σε οικισμούς κάτω των 2.000 κατοίκων, έχει προκαλέσει μεγάλη αναστάτωση στην κοινωνία, εξαιτίας του κινδύνου περιορισμού δικαιωμάτων που ασκούνταν νομίμως επί σειρά ετών.

Συγκεκριμένα, χιλιάδες πολίτες, που για δεκαετίες συναλλάσσονταν με τη Διοίκηση, έλαβαν οικοδομικές άδειες, προχώρησαν σε αγορές, μεταβιβάσεις, επενδύσεις και γενικώς ενήργησαν με βάση το ισχύον νομικό πλαίσιο, σήμερα βρίσκονται αντιμέτωποι με μια νέα ζοφερή πραγματικότητα, η οποία οδηγεί σε απομείωση της αξίας των ακινήτων και δημιουργεί συνθήκες οικονομικής απαξίωσης για περιουσίες που αποκτήθηκαν νομίμως».

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης είπε λίγες ώρες αργότερα: «Να κάνω μια ειδική αναφορά στις τοπικές υπηρεσίες δόμησης. Παίρνουν χαμηλό βαθμό. Αυτό μας προβληματίζει ιδιαίτερα. Παίρνουν ακόμα πιο χαμηλό βαθμό εκεί που υπάρχουν. Προφανώς ενδείξεις και αποδείξεις πια παράνομων αδειοδοτήσεων τοπικών κυκλωμάτων. Όμως αναμένεται μια δραστική παρέμβαση από πλευράς κυβέρνησης και του αρμόδιου υπουργείου για τον τρόπο με τον οποίο εκδίδονται πια οι άδειες δόμησης.

Νομίζω το σύστημα αυτό έχει φτάσει πια στα όριά του και πρέπει να αναμορφωθεί με τρόπο πολύ πιο δραστικό. Κοιταχτήκαμε στον καθρέφτη με θάρρος και με ειλικρίνεια. Είδαμε πράγματα που μας αρέσουν, είδαμε και πράγματα που δεν μας αρέσουν και το χρέος μας είναι να ασχοληθούμε πρωτίστως με τα δεύτερα».

Ρύθμιση που θα διασφαλίζει την αρτιότητα και οικοδομησιμότητα των ακινήτων στα άκρα μικρών οικισμών ετοιμάζει το ΥΠΕΝ

Το «ergodromio.gr» ανέφερε πριν από μερικές εβδομάδες, σε ρεπορτάζ της Μαρία Λιλιοπούλου, ότι το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας ετοιμάζει ρύθμιση που θα διασφαλίζει την αρτιότητα και οικοδομησιμότητα των ακινήτων στα άκρα μικρών οικισμών. Όπως τονίζεται, στόχος της νομοθετικής ρύθμισης θα είναι τα οικόπεδα αυτά να μην ενταχθούν στην εκτός σχεδίου περιοχή, αλλά και να μη χτίζουν με τα δεδομένα που ισχύουν για τα ακίνητα εντός του οικισμού.

Ας δούμε αναλυτικά τι αναφέρει:

Τα… μανίκια έχουν σηκώσει εδώ και περίπου ένα μήνα στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας προκειμένου να καταρτιστεί το συντομότερο δυνατόν η νομοθετική ρύθμιση, η οποία θα εντάξει όσο το δυνατόν περισσότερες ιδιοκτησίες που βρίσκονται στα άκρα των μικρών οικισμών κάτω των 2.000 κατοίκων σε αυτούς ώστε να μην απωλέσουν την αρτιότητα και οικοδομησιμότητά τους. Βασικά κριτήρια για τη σύνταξη της οριστικής πρότασης, η οποία αναμένεται το προσεχές διάστημα, θα είναι η ανάγκη για αποκέντρωση προκειμένου να μην ερημώσουν οι οικισμοί, αλλά και οι αρχές που θέτει μετ’ επιτάσεως το δημογραφικό ζήτημα της χώρας.

Στόχος του υπουργείου είναι η ενσωμάτωση σημαντικού αριθμού αδόμητων ακινήτων της Ζώνης Γ, την οποία ακύρωσε το Συμβούλιο της Επικρατείας (ΣτΕ), αποδεικνύοντας με επαρκή τεκμηρίωση και επιστημονική μεθοδολογία ότι υφίσταται γεωγραφική, πραγματική ή οικιστική σχέση με τον οικισμό. Όπως ανέφερε στη Βουλή ο υφυπουργός Περιβάλλοντος, Νίκος Ταγαράς, υπάρχουν εργαλεία πολεοδομικά προκειμένου αυτό να επιτευχθεί σε συμμόρφωση και με τις επιταγές του Ανώτατου Ακυρωτικού Δικαστηρίου. Η φιλοσοφία της νομοθετικής ρύθμισης θα είναι τα οικόπεδα αυτά να μην «πέσουν» στην εκτός σχεδίου περιοχή, αλλά να μη χτίζουν με τα σημερινά δεδομένα, δηλαδή όπως τα εντός οικισμού, να αποτελέσουν μία ενδιάμεση ζώνη, λύση η οποία ωστόσο αφήνει πάλι στο κενό μεγάλο αριθμό ιδιοκτησιών.

Στο μεταξύ χιλιάδες ιδιοκτήτες βιώνουν το τελευταίο διάστημα μια πρωτοφανή κατάσταση ανασφάλειας, μετά την ενεργοποίηση του νέου Προεδρικού Διατάγματος του Υπουργείου Περιβάλλοντος για τα κριτήρια οριοθέτησης οικισμών. Το νομοθέτημα – σύμφωνα με ιδιοκτήτες, τεχνικούς και αυτοδιοικητικούς – δημιουργεί σύγχυση και απειλεί τη μικροϊδιοκτησία.

Ακίνητα σε «γκρίζο» καθεστώς

Αιτία της αναταραχής είναι η απόρριψη από το Συμβούλιο της Επικρατείας της λεγόμενης Ζώνης Γ, δηλαδή των εκτάσεων γύρω από τους οικισμούς κάτω των 2.000 κατοίκων, που εδώ και δεκαετίες θεωρούνταν οικοδομήσιμες βάσει αποφάσεων των Νομαρχών. Με την κρίση του ΣτΕ ότι οι Νομάρχες ήταν αναρμόδιοι για οριοθετήσεις και δεν ακολουθήθηκε επιστημονική τεκμηρίωση, τα ακίνητα αυτά πέρασαν ουσιαστικά σε ένα «γκρίζο καθεστώς» – εκτός σχεδίου, χωρίς σαφή πολεοδομική ταυτότητα, χωρίς αρτιότητα, χωρίς δικαίωμα δόμησης.

Η εφαρμογή του νέου Π.Δ. έχει αφήσει μετέωρους τους ιδιοκτήτες που σχεδίαζαν να αξιοποιήσουν μελλοντικά τα ακίνητά τους, για τα οποία άλλωστε εδώ και χρόνια κατέβαλλαν και ΕΝΦΙΑ. Αν και υπάρχει μεταβατική περίοδος τουλάχιστον τριών ετών μέχρι την ολοκλήρωση των Τοπικών Πολεοδομικών Σχεδίων και την έκδοση των σχετικών Προεδρικών Διαταγμάτων, μηχανικοί και ιδιοκτήτες προειδοποιούν πως πρόκειται για επισφαλές «παράθυρο», αφού οποιαδήποτε οικοδομική άδεια εκδοθεί σήμερα, κινδυνεύει να προσβληθεί και να ακυρωθεί δικαστικά εφόσον βασίζεται σε παλιές οριοθετήσεις που πλέον έχουν εκπέσει.

Ταυτόχρονα με τις κοινωνικές αντιδράσεις, αυξάνεται και η πολιτική πίεση προς την κυβέρνηση με βουλευτές του κυβερνώντος κόμματος να μεταφέρουν την οργή των τοπικών κοινωνιών. Για το θέμα έχει κατατεθεί πλήθος ερωτήσεων στη Βουλή, ενώ δυναμικά στη συζήτηση έχει μπει και η Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ) ζητώντας την άμεση αναστολή ισχύος του διατάγματος. Ο πρόεδρός της, Λάζαρος Κυρίζογλου, προειδοποίησε πως το 80% των οικισμών μικρού μεγέθους πλήττεται, ενώ η μικρομεσαία ιδιοκτησία αποδυναμώνεται προς όφελος μεγάλων επενδυτών. Δήλωσε μάλιστα ότι η ΚΕΔΕ προτίθεται να στηρίξει όποιους δήμους προσφύγουν κατά του νέου πλαισίου.

Στα αδόμητα οικόπεδα το βασικό πρόβλημα

Όπως έχει διαβεβαιώσει πολλάκις το υπουργείο, όσοι έχουν χτίσει και διαθέτουν νόμιμη οικοδομική άδεια ακόμα και στη Ζώνη Γ δεν θα έχουν καμία απολύτως συνέπεια, καθώς το πρόβλημα περιορίζεται στα αδόμητα οικόπεδα. Η νέα δομή των οικισμών προβλέπει τις εξής ζώνες:

• Ζώνη Α. Ιστορικός πυρήνας οικισμού (προ 1923), με αρτιότητα από 150 τ.μ.
• Ζώνη Β και Β1. Περιοχές με συνεκτική ή αραιή δόμηση από 1923 έως 1983, με αρτιότητα από 300 έως 2.000 τ.μ.
• Ζώνη Γ. Πλέον τίθεται εκτός σχεδιασμού μετά την απόφαση του ΣτΕ και αναζητείται λύση για τις ιδιοκτησίες στα άκρα των οικισμών.

Για τις πρώτες τρεις ζώνες, οι όροι δόμησης παραμένουν ως έχουν. Ωστόσο, στη λεγόμενη Ζώνη Γ, τα αδόμητα ακίνητα δεν μπορούν να αξιοποιηθούν, παρά μόνο εφόσον υπάρξει νέα ρύθμιση ή ένταξη στα υπό κατάρτιση Τοπικά Πολεοδομικά Σχέδια (ΤΠΣ).

Το Υπουργείο Περιβάλλοντος έχει ξεκινήσει την εκπόνηση 257 νέων ΤΠΣ στο πλαίσιο της οποίας αναμένεται και διαβούλευση με τις τοπικές κοινωνίες και για το ζήτημα των μικρών οικισμών. Τα ΤΠΣ τα οποία θα εγκριθούν με αντίστοιχα Προεδρικά Διατάγματα έχουν στόχο να θεσμοθετούν με σαφήνεια τις επιτρεπόμενες χρήσεις γης και τους όρους δόμησης, ώστε να κλείσει οριστικά το κεφάλαιο της πολεοδομικής αβεβαιότητας.

Τροπολογία ΝΟΚ: Όλες οι αλλαγές που πέφτουν στο «τραπέζι» μέσα από 12 ερωτοαπαντήσεις

Μετά την τροπολογία του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας για την προσαρμογή των κινήτρων του Νέου Οικοδομικού Κανονισμού στις υποδείξεις του Συμβουλίου της Επικρατείας, φυσιολογικά προκύπτουν κάποια βασικά ερωτήματα.

Σε γενικές γραμμές, η νέα ρύθμιση διασφαλίζει τη συνέχιση των εργασιών σε έργα που είχαν εκκινήσει νόμιμα έως και την 11η Δεκεμβρίου 2024, ενισχύει την ασφάλεια των οικοδομικών αδειών και προβλέπει δίκαιες διαδικασίες αναθεώρησης όπου απαιτείται.

Πιο ειδικά, ακολουθούν 12 ερωτοαπαντήσεις, σχετικά με τη νομοθετική ρύθμιση του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Ερωτοαπαντήσεις που παρουσίασε και το «ergodromio.gr». Ας τις δούμε αναλυτικά:

1. Ποιος είναι ο βασικός στόχος της νέας ρύθμισης του ΥΠΕΝ;

Μετά τις συγκεκριμένες αποφάσεις της Ολομέλειας του Συμβουλίου της Επικρατείας (146-149/2025), που έκριναν την οριζόντια εφαρμογή των κινήτρων και προσαυξήσεων του ΝΟΚ αντισυνταγματική, έχει δημιουργηθεί ένα καθεστώς αβεβαιότητας, τόσο στους ιδιοκτήτες ακινήτων και επενδυτές, όσο και στη Διοίκηση, με άμεσες, δυσμενείς επιπτώσεις στην οικοδομική δραστηριότητα.

Με σεβασμό στις σχετικές αποφάσεις της Ολομέλειας του ΣτΕ και στο πνεύμα τους, καταργούνται οι διατάξεις του ΝΟΚ που κρίθηκαν αντισυνταγματικές, ενώ ενσωματώνονται στον τοπικό πολεοδομικό σχεδιασμό τα κίνητρα των οποίων η οριζόντια εφαρμογή κρίθηκε αντισυνταγματική. Έτσι, αποτρέπονται η στασιμότητα, οι ματαιώσεις και οι καθυστερήσεις νέων κατασκευών που έχει ανάγκη η χώρα και οι πολίτες. Προστατεύεται το περιβάλλον και αποκαθίσταται η ασφάλεια δικαίου.

2. Ποιους αφορά η ρύθμιση;

Η ρύθμιση αφορά όλους τους κατόχους οικοδομικών αδειών που εκδόθηκαν βάσει του ΝΟΚ και κάνουν χρήση των συγκεκριμένων κινήτρων και προσαυξήσεων που κρίθηκαν αντισυνταγματικά. Αφορά επίσης αγοραστές, επενδυτές, κατασκευαστές αλλά και τις Υπηρεσίες Δόμησης (ΥΔΟΜ), που έχουν την αρμοδιότητα έκδοσης και αναθεώρησης των οικοδομικών αδειών.

3. Τι ισχύει για τις νέες άδειες;

Από εδώ και στο εξής, δεν προβλέπονται πολεοδομικά κίνητρα του ΝΟΚ οριζόντια, καθώς το Συμβούλιο της Επικρατείας έκρινε ότι αυτά θα μπορούν να εντάσσονται προσαρμοσμένα και τεκμηριωμένα στον πολεοδομικό σχεδιασμό κάθε περιοχής.

4. Τι σημαίνει ότι τα κίνητρα θα μπορούν να εντάσσονται στον ολοκληρωμένο πολεοδομικό σχεδιασμό;

Αυτή την περίοδο υλοποιείται από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας το εμβληματικό Πρόγραμμα Πολεοδομικών Μεταρρυθμίσεων «Κωνσταντίνος Δοξιάδης», με τα Τοπικά και Ειδικά Πολεοδομικά Σχέδια (ΤΠΣ – ΕΠΣ) για το 80% της Επικράτειας. Μέσω των ΤΠΣ – ΕΠΣ οι μελετητές μπορούν να καθορίσουν, κατόπιν επιστημονικής τεκμηρίωσης, ειδικές ζώνες κινήτρων, όπου θα προβλέπονται τα κίνητρα του ΝΟΚ -τα οποία μέχρι σήμερα δίνονταν οριζόντια-, λαμβάνοντας υπόψη τη θέση, τον βαθμό της οικιστικής ανάπτυξης του κάθε οικισμού, τις ιδιαιτερότητες, τα χαρακτηριστικά και την εν γένει φυσιογνωμία του, τη φέρουσα ικανότητα, τη συνολική επιβάρυνση της περιοχής, καθώς και την οικιστική πυκνότητά της.

5. Ποιοι διατηρούν το δικαίωμα δόμησης με κίνητρα και προσαυξήσεις του ΝΟΚ;

Όσοι έχουν οικοδομική άδεια με κίνητρα και προσαυξήσεις του ΝΟΚ και έχουν ξεκινήσει οικοδομικές εργασίες (π.χ. εκσκαφές) έως και την 11η Δεκεμβρίου 2024, μπορούν να προχωρήσουν στην υλοποίηση της οικοδομικής τους άδειας, χωρίς αναθεώρηση ή οικονομική επιβάρυνση, ενώ ρητά τους παρέχεται πλέον και η δυνατότητα αναθεώρησης της άδειας, εφόσον το επιθυμούν, χωρίς οικονομική επιβάρυνση (φόρους, παράβολα, εισφορές, κρατήσεις). Με Προεδρικό Διάταγμα, σε συνέχεια των σχετικών κατευθύνσεων του ΣτΕ, θα περιγραφούν με λεπτομέρεια οι όροι και οι προϋποθέσεις με τις οποίες αποδεικνύεται ότι έχει γίνει εκκίνηση εργασιών έως και την 11η Δεκεμβρίου 2024.

6. Τι γίνεται με όσους δεν ξεκίνησαν οικοδομικές εργασίες (π.χ. εκσκαφές) έως και την 11η Δεκεμβρίου 2024; Χάνουν το δικαίωμα δόμησης;

Σε καμία περίπτωση δεν χάνεται το δικαίωμα δόμησης, όμως για να ξεκινήσουν οικοδομικές εργασίες, οφείλουν να αναθεωρήσουν την οικοδομική τους άδεια, προκειμένου να απαλειφθούν τα κίνητρα και οι προσαυξήσεις. Έτσι, δεν χάνουν το δικαίωμα δόμησης, παρά μόνον κατά το μέρος που αφορά στα εν λόγω κίνητρα και προσαυξήσεις.

7. Υπάρχει κάποια μέριμνα για όσους υποχρεούνται να αναθεωρήσουν την οικοδομική τους άδεια; Θα πρέπει να πληρώσουν ξανά και για την αναθεώρηση;

Υπάρχει σχετική μέριμνα. Όχι, δεν καταβάλλονται άλλοι φόροι, παράβολα, εισφορές ή κρατήσεις για τις αναθεωρήσεις αυτές. Οι εν λόγω αναθεωρήσεις διενεργούνται από τις αρμόδιες Υπηρεσίες Δόμησης ανέξοδα, χωρίς καθυστερήσεις και κατά προτεραιότητα.

8. Τι προβλέπεται για όσους έχουν άδειες που δεν ξεκίνησαν οικοδομικές εργασίες έως και την 11η Δεκεμβρίου του 2024, αλλά είναι ενταγμένες ή θα ενταχθούν σε χρηματοδοτικά εργαλεία (ΕΣΠΑ, ΤΑΑ);

Σε αυτές τις περιπτώσεις, προκειμένου να διατηρηθεί η αξιοπιστία της χώρας απέναντι σε θεσμικούς εταίρους, επενδυτές και δικαιούχους ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών προγραμμάτων και για να διασφαλιστεί η υλοποίηση των έργων, προβλέπεται περιβαλλοντικό ισοδύναμο, που αντισταθμίζει τη χρήση των κινήτρων και προσαυξήσεων του ΝΟΚ. Το περιβαλλοντικό ισοδύναμο έχει διπλή υπόσταση: α) την καταβολή ενός τέλους και β) στοχευμένες παρεμβάσεις για την αναβάθμιση της Δημοτικής Ενότητας ή του Δήμου, όπου κατασκευάζεται μια οικοδομή με κίνητρα και προσαυξήσεις. Τα μέτρα αυτά εξειδικεύονται σε Ειδικό Σχέδιο Περιβαλλοντικού Ισοδύναμου Αναβάθμισης Πόλεων (ΕΣΠΙΑΠ). Συμπερασματικά, για να μπορεί να γίνει χρήση των κινήτρων και των προσαυξήσεων του ΝΟΚ, θα πρέπει να πληρωθεί το περιβαλλοντικό ισοδύναμο και να έχει εγκριθεί το ΕΣΠΙΑΠ. Η διατήρηση της ισχύος των αδειών αυτών συνδέεται άρρηκτα με την ενίσχυση της χρηματοδοτικής πίστης του Ελληνικού Δημοσίου, την εκπλήρωση των υποχρεώσεων της χώρας μας που απορρέουν από τις συμβατικές δεσμεύσεις έναντι της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τη διατήρηση της διεθνούς επενδυτικής εμπιστοσύνης.

9. Τι είναι το Ειδικό Σχέδιο Περιβαλλοντικού Ισοδύναμου Αναβάθμισης Πόλης (ΕΣΠΙΑΠ);

Το ΕΣΠΙΑΠ είναι μια ειδική μελέτη που εισάγει το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Μέσω του ΕΣΠΙΑΠ εξειδικεύονται τα μέτρα του περιβαλλοντικού ισοδυνάμου, δηλαδή οι στοχευμένες παρεμβάσεις που θα γίνουν σε επίπεδο Δήμου ή Δημοτικής Ενότητας, όπου έχουν δοθεί κίνητρα και προσαυξήσεις του ΝΟΚ. Η εκπόνηση του ΕΣΠΙΑΠ παρέχει νομική θωράκιση και δυνατότητα χρήσης των κινήτρων, χωρίς αλλαγές στην οικοδομική άδεια, για τις περιπτώσεις στις οποίες προβλέπεται. Είναι βασικό εργαλείο για την ενίσχυση της εμπιστοσύνης στην αγορά και την άμεση επανέναρξη της οικοδομικής δραστηριότητας.

Μπορεί να περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, περιγραφή της περιοχής και των υφιστάμενων αδειών, ανάλυση νομικών ζητημάτων και ακυρωμένων αδειών, περιβαλλοντική αξιολόγηση και επιπτώσεις, προτάσεις για διαχείριση και αναπροσαρμογή σχεδίων, χρονοδιάγραμμα υλοποίησης και οικονομική ανάλυση, παρακολούθηση – αξιολόγηση – συστάσεις – τεκμηρίωση.

Με Προεδρικό Διάταγμα θα δίνεται η δυνατότητα να εξειδικευτούν τα μέτρα του περιβαλλοντικού ισοδυνάμου, να καθοριστεί η διαδικασία έγκρισης του ΕΣΠΙΑΠ, καθώς και το ύψος και η διαδικασία του τέλους.

10. Ποια μπορεί να είναι τα περιβαλλοντικά ισοδύναμα που προτείνει ένα ΕΣΠΙΑΠ;

• Δημιουργία χώρων πρασίνου και κοινόχρηστων χώρων
• Αναπλάσεις περιοχών με έντονη δόμηση
• Αστικές υποδομές ή αναβαθμίσεις (πεζοδρομήσεις, φωτισμός, υλικό αστικής επίπλωσης κ.ά.)
• Η κατά προτεραιότητα κατεδάφιση αυθαίρετων ή και επικίνδυνων (ετοιμόρροπων) κτισμάτων
• Η χρηματοδότηση απόκτησης διατηρητέων κτιρίων και μνημείων από τον οικείο Δήμο, καθώς και η αποκατάσταση δημοσίων διατηρητέων κτιρίων και μνημείων
• Περιβαλλοντικές δράσεις, όπως ο καθαρισμός και η οριοθέτηση ρεμάτων και έργα διευθέτησης.

11. Τι προβλέπεται για όσους είχαν μεν εκκινήσει οικοδομικές εργασίες έως και την 11η Δεκεμβρίου του 2024, με βάση το νομοθετικό πλαίσιο που ίσχυε τότε, αλλά αντιμετωπίζουν αιτήσεις ακύρωσης ή οι άδειες έχουν ήδη ακυρωθεί;

Και στην περίπτωση αυτή, εφαρμόζεται το περιβαλλοντικό ισοδύναμο και οι άδειες διατηρούνται σε ισχύ. Αυτό προβλέπεται, προκειμένου να αποτραπεί το φαινόμενο των εγκαταλελειμμένων ημιτελών κτισμάτων, που υποβαθμίζει το περιβάλλον και έχει σοβαρές επιπτώσεις στη δημόσια υγεία και ασφάλεια.

Ειδικότερα, αν έχει ολοκληρωθεί ο φέρων οργανισμός της οικοδομής, η κατασκευαστική διαδικασία συνεχίζεται άμεσα, με τα κίνητρα και τις προσαυξήσεις, εφόσον πληρωθεί το περιβαλλοντικό ισοδύναμο και εκκινήσει η εκπόνηση του ΕΣΠΙΑΠ.

Εάν δεν έχει ολοκληρωθεί ο φέρων οργανισμός, επιλαμβάνονται το Κεντρικό Συμβούλιο Αρχιτεκτονικής και το Κεντρικό Συμβούλιο Πολεοδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας για να εξετάσουν με τεχνικά, κοινωνικά, οικονομικά και νομικά κριτήρια την αναγκαιότητα ή μη της συνέχισης υλοποίησης της οικοδομικής άδειας με τα κίνητρα και τις προσαυξήσεις ΝΟΚ. Κατόπιν εξασφάλισης των προαναφερόμενων εγκρίσεων, μπορεί να συνεχίσει η κατασκευή με τα κίνητρα και τις προσαυξήσεις του ΝΟΚ, εφόσον καταβληθεί το περιβαλλοντικό ισοδύναμο και εκκινήσει η εκπόνηση του ΕΣΠΙΑΠ.

12. Υπάρχουν ειδικές κατηγορίες αδειών που εξαιρούνται από το περιβαλλοντικό ισοδύναμο;

Ναι, οι άδειες που εντάσσονται σε ειδικά χωρικά σχέδια αναπτυξιακού χαρακτήρα εξαιρούνται του περιβαλλοντικού ισοδυνάμου, επειδή έχει προηγηθεί ειδική επιστημονική τεκμηρίωση. Το ίδιο ισχύει και για τα διατηρητέα κτίρια και μνημεία, με στόχο την προστασία και ανάδειξή τους και την ενίσχυση της πολιτιστικής κληρονομιάς, η οποία συμβάλλει στην αναβάθμιση του πολιτιστικού περιβάλλοντος.

Οριοθέτηση οικισμών: «Καμία αλλαγή στο καθεστώς δόμησης», βεβαιώνει ο γγ του Χωρικού Σχεδιασμού

Για το Προεδρικό Διάταγμα του ΥΠΕΝ που καθορίζει τα όρια και τη δόμηση για 10.000 οικισμούς, είχε μιλήσει ο γενικός γραμματέας του Χωρικού Σχεδιασμού και Αστικού Περιβάλλοντος, Ευθύμιος Μπακογιάννης στο «ΕΡΤNews», ξεκαθαρίζοντας, ότι δεν αλλάζει τίποτα από χθες μέχρι σήμερα στο καθεστώς δόμησης των οικισμών της χώρας.

«Η πολεοδομική νομοθεσία και ο πολεοδομικός σχεδιασμός είναι ένα πολύ σύνθετο αντικείμενο και κατανοώ προφανώς την δυσκολία που υπάρχει να γίνει αντιληπτό από τους απλούς πολίτες, ακόμα και από τους μηχανικούς που δεν είναι εξειδικευμένοι στα πολεοδομικά ζητήματα. Εξού και πάρα πολλές φορές υπάρχει μία διάχυση πληροφοριών που δεν ανταποκρίνεται στα πραγματικά δεδομένα», τόνισε.

Τοπικά πολεοδομικά σχέδια για να επιλυθούν ζητήματα και παθογένειες

«Αποφασίσαμε ως κυβέρνηση να κάνουμε στη χώρα τοπικά πολεοδομικά σχέδια, έτσι ώστε να επιλύσουμε μια σειρά από ζητήματα και παθογένειες της χώρας, που είναι οι χρήσεις γης, οι όροι δόμησης, ζητήματα που έχουν να κάνουν με την περιβαλλοντική προστασία, την εκτός σχεδίου δόμηση και την οριοθέτηση των οικισμών. Γιατί την οριοθέτηση των οικισμών; Γιατί ουσιαστικά, με βάση τις αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας τα όρια έχουν κριθεί ανυπόστατα. Είπαμε λοιπόν, για να υπάρχει μια ασφάλεια δικαίου στον πολεοδομικό σχεδιασμό, να καταθέσουμε ένα προεδρικό διάταγμα με προδιαγραφές. Αρα αυτό το Προεδρικό διάταγμα καθορίζει τις προδιαγραφές με τις οποίες θα οριοθετηθούν οι οικισμοί από τα τοπικά πολεοδομικά σχέδια. Αυτές οι προδιαγραφές δεν είναι άμεσα εφαρμοστέες. Δεν ξυπνήσαμε δηλαδή μία μέρα και άλλαξε το καθεστώς που ισχύει στη δόμηση στους οικισμούς. Αυτό το Προεδρικό Διάταγμα δίνει στο υπουργείο και στους μελετητές που έχει επιλέξει τον τρόπο και τη μεθοδολογία και τα επιστημονικά κριτήρια με τα οποία θα πάνε οι μελετητές σε κάθε οικισμό, θα καταγράψουν τα πραγματικά δεδομένα», τόνισε ο ΓΓ Χωρικού Σχεδιασμού και Αστικού Περιβάλλοντος.

Σημείωσε δε ότι 11.000 είναι περίπου οικισμοί που αυτή τη στιγμή βρίσκονται σε ένα καθεστώς ανασφάλειας, η οποία ανασφάλεια έχει προκύψει λόγω της οριοθέτησης των νομαρχών.

Κληθείς να σχολιάσει δημοσίευμα, σύμφωνα με το οποίο με την αλλαγή της οριοθέτησης των οικισμών εντός σχεδίου ιδιοκτησίες μετατρέπονται σε ιδιοκτησίες εκτός σχεδίου απάντησε ότι δεν ισχύει και εξήγησε: «Σήμερα που βγήκε αυτό το δημοσίευμα, όσοι έχουν οικόπεδα εντός σχεδίου και πάνε στην πολεοδομία να ζητήσουν βεβαίωση όρων δόμησης, θα τους δώσει τη βεβαίωση όρων δόμησης που ισχύει για τους οικισμούς που έχουν από την οριοθέτηση του Νομάρχη μέχρι σήμερα αυτό που αναφέρει το δημοσίευμα. Ενδεχομένως γι αυτό σας εξήγησα στην αρχή ότι η πολεοδομική νομοθεσία είναι μία σύνθετη νομοθεσία και ο πολεοδομικός σχεδιασμός έχει πολλές ιδιαιτερότητες. Πολλές φορές ακόμα και οι ειδικοί μηχανικοί δυσκολεύονται να το κατανοήσουν. Είναι ότι οι προδιαγραφές που έχουμε τώρα με το Προεδρικό Διάταγμα θα μας δώσουν μια μεθοδολογία ανά κάθε οικισμό. Δεν έχει αλλάξει πάντως τίποτα από χθες μέχρι σήμερα στο καθεστώς δόμησης των οικισμών της χώρας».

«Εκτός από τους οικισμούς του Ρεθύμνου και του Πηλίου που έχουν ακυρωθεί τα όριά τους από το Συμβούλιο της Επικρατείας που εδώ και αρκετό καιρό, δηλαδή από το 2019, αυτοί οι οικισμοί δεν εκδίδουν οικοδομικές άδειες. Για όλους τους υπόλοιπους οικισμούς δεν έχει να κάνει αυτό το ΠΔ με την αλλαγή των όρων δόμησης που ισχύουν σήμερα. Σας εξηγώ για άλλη μια φορά ότι αυτό το ΠΔ είναι οι προδιαγραφές για το πώς θα σχεδιάσουμε και θα οριοθετήσουμε τους οικισμούς από εδώ και πέρα. Σήμερα ισχύουν οι όροι δόμησης που είχαμε από τους νομάρχες και θα συνεχίσουμε να τους έχουμε μέχρι να γίνουν τα προεδρικά διατάγματα των οικισμών με τις προδιαγραφές που θα εφαρμόσουμε με αυτό το Προεδρικό Διάταγμα», κατέληξε.

Διαβάστε ακόμα:

Αυτό είναι το σκεπτικό της απόφασης του ΣτΕ για τον Νέο Οικοδομικό Κανονισμό

Το ΣτΕ «τινάζει στον αέρα» τον Νέο Οικοδομικό Κανονισμό – Κρίθηκε αντισυνταγματικός, τι αλλάζει

Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο: Δεσμεύσεις από τον Μπακογιάννη στον Δήμο Ερμιονίδας – Τι ειπώθηκε στη σύσκεψη (εικόνες)

Μπροστά σε ακόμα μία αντιπυρική περίοδο βρίσκεται η χώρα και τα μέτρα πρόληψης που θα παρθούν αναμένεται να παίξουν μεγάλο ρόλο στο να μην επαναληφθούν καταστροφές του παρελθόντος, «πληγές» έχει… γνωρίζει, άλλωστε, η Πελοπόννησος και η Αργολίδα.

Όπως ανακοινώθηκε, για πρώτη φορά η Αργολίδα ενισχύεται με drone για την έγκαιρη ανίχνευση και πρόληψη των πυρκαγιών. Φτάνει, όμως, μόνο αυτό; Μα, φυσικά και «όχι».

Το θέμα είναι πως θα υλοποιηθούν όσα πρέπει να γίνουν αυτή την περίοδο, που είναι σε εξέλιξη η άνοιξη με τον καθαρισμό χώρων και οικοπέδων, βάσει των όσων ισχύουν, διότι πολλές ενέργειες που έχουν πέσει στις πλάτες πολιτών και δήμων είναι μη υλοποιήσιμα ή μπερδεύονται και οι ρόλοι όσων οφείλουν να ενεργήσουν.

Υπάρχει και η ατομική ευθύνη όσων έχουν την υποχρέωση καθαρισμού οικοπέδων, ως ιδιοκτήτες τους,
ενόψει της αντιπυρικής περιόδου 2025. Η έμφαση θα πρέπει να δοθεί στην πρόληψη και τον συντονισμό, βάσει και των καιρικών συνθηκών που έχουν αλλάξει προς το χειρότερο.

Η παρουσία drone στην Αργολίδα και τους υπόλοιπους νομούς της Περιφέρειας Πελοποννήσου, αποτελεί σημαντικό μέτρο για την έγκαιρη ανίχνευση και πρόληψη των πυρκαγιών, ενισχύοντας τις τοπικές δυνάμεις Πολιτικής Προστασίας. Σας θυμίσουμε ότι και πρόσφατα drone είχε εντοπίσει πυρκαγιές στο αρχικό στάδιο, αλλά αυτές δεν περιορίστηκαν. Την ίδια ώρα, στη Γερμανία δοκιμάζονται drones με τεχνητή νοημοσύνη, ώστε να εντοπίζονται φωτιές και να στέλνονται κρίσιμες πληροφορίες.

Σημειώνεται ότι σε 80 θα ανέλθουν τα drones (Συστήματα Μη Επανδρωμένων Αεροσκαφών) που θα διαθέτει η Πολιτική Προστασία κατά τη φετινή αντιπυρική περίοδο, έπειτα από δωρεά ύψους 6 εκατ. ευρώ του ΔΕΔΔΗΕ προς το υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας. Τονίζεται ότι πρόκειται σχεδόν για διπλάσια σε σχέση με πέρυσι, όπου ο αριθμός των drones που διέθετε η Πολιτική Προστασία έφτανε τα 47.

Τι αποφασίστηκε στην ευρεία σύσκεψη στην Τρίπολη

Ευρεία σύσκεψη πραγματοποιήθηκε τη Μεγάλη Πέμπτη 17 Απριλίου 2025, στην Τρίπολη, υπό τον υπουργό Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας Γιάννη Κεφαλογιάννη, με θέμα την προετοιμασία της φετινής αντιπυρικής περιόδου στην Περιφέρεια Πελοποννήσου.

Ο Υπουργός υπογράμμισε τη σημασία της ορθής προετοιμασίας, του συστηματικού συντονισμού με κανόνες και της λήψης προληπτικών δράσεων, ώστε η αντιμετώπιση της πύρινης απειλής να είναι έγκαιρη και αποτελεσματική.

Τρεις στόχοι για τη φετινή περίοδο

Όπως χαρακτηριστικά σημείωσε ο κ. Κεφαλογιάννης, ο φετινός στόχος συνοψίζεται σε τρεις φράσεις:

• Λιγότερες ενάρξεις πυρκαγιών
• Γρήγορη οριοθέτηση των εστιών
• Ολιστική προσέγγιση στις μεγάλες πυρκαγιές

Στη μάχη με τις φλόγες 2.634 στελέχη στην Πελοπόννησο

Όπως ανακοινώθηκε, ειδικά για την Πελοπόννησο, φέτος θα συμμετάσχουν στην αντιπυρική προσπάθεια 2.634 πυροσβέστες και μέλη εθελοντικών ομάδων:

• 880 μόνιμοι πυροσβέστες
• 258 πυροσβέστες πενταετούς υποχρέωσης
• 120 δασοκομάντος της 9ης ΕΜΟΔΕ (με έδρα την Τρίπολη)
• 550 εθελοντές του Πυροσβεστικού Σώματος
• 394 εθελοντές Πολιτικής Προστασίας από 19 εθελοντικές ομάδες
• 432 εποχικοί πυροσβέστες, 30 περισσότεροι από πέρυσι

Εναέρια επιτήρηση και κατάσβεση με νέα μέσα

Στο σκέλος της εναέριας επιτήρησης και κατάσβεσης, ο υπουργός ανακοίνωσε:

• Ένα ελικόπτερο Bell μεσαίου τύπου στην Τρίπολη
• Δύο αεροσκάφη πεζετέλ στην 124 Πτέρυγα Βασικής Εκπαίδευσης
• Δύο air tractor και ένα ελικόπτερο βαρέος τύπου Eriksson στην Καλαμάτα
• Δύο επιπλέον πεζετέλ

Drones επιτήρησης και στην Αργολίδα

Για πρώτη φορά, η Περιφέρεια Πελοποννήσου ενισχύεται με 6 drones επιτήρησης δασικών περιοχών.

Συγκεκριμένα:

• 2 στη Λακωνία
• 1 στην Αρκαδία
• 1 στην Αργολίδα
• 1 στην Κορινθία
• 1 στη Μεσσηνία

Η παρουσία drone στην Αργολίδα και τους υπόλοιπους νομούς της Περιφέρειας Πελοποννήσου, αποτελεί σημαντικό μέτρο για την έγκαιρη ανίχνευση και πρόληψη των πυρκαγιών, ενισχύοντας τις τοπικές δυνάμεις Πολιτικής Προστασίας.

Προς νέο μπάχαλο με τον κανονισμό πυροπροστασίας ακινήτων και τα ακαθάριστα οικόπεδα

Κανονισμός Πυροπροστασίας δεν άλλαξε και παραμένει σημαντικός πονοκέφαλος με πολλές ασάφειες και πολλά προβλήματα, ενώ ταυτόχρονα συνεχίζει να έχει υψηλό κόστος.

Για ακόμη μία χρονιά δεκάδες χιλιάδες ιδιοκτήτες ακινήτων σε όλη τη χώρα που βρίσκονται εντός δασών ή σε ακτίνα 300 μέτρων από δάση, δασικές εκτάσεις και περιαστικό πράσινο βρίσκονται στα πρόθυρα νευρικής κρίσης.

Σχετικό ρεπορτάζ δημοσίευσε το «dnews.gr» και αναφέρει ότι ο κανονισμός πυροπροστασίας δεν άλλαξε και παραμένει σημαντικός πονοκέφαλος με πολλές ασάφειες και πολλά προβλήματα, ενώ ταυτόχρονα συνεχίζει να έχει υψηλό κόστος.Ο κανονισμός προβλέπει συγκεκριμένα μέτρα υψηλού κόστους, ενώ όλα δείχνουν ότι θα επικρατήσει ο περυσινός χαμός.... Σημειώνεται ότι πέρυσι τελικά υπήρξαν υποδείξεις στους μηχανισμούς να περιοριστούν στα βασικά όπως είναι το κλάδεμα των δένδρων και η απομάκρυνση των εύφλεκτων υλικών.

Σημειώνεται ότι δύο είναι οι βασικές υποχρεώσεις:

1) Η πρώτη αφορά τα οικόπεδα που πρέπει να καθαριστούν και να γίνει δήλωση στη σχετική πλατφόρμα.

2) Η δεύτερη αφορά τα ακίνητα κοντά σε δάση και δασικές εκτάσεις που πρέπει να τηρούν συγκεκριμένα μέτρα πυροπροστασίας.

Τι λέει η ΠΟΜΙΔΑ (Πανελλήνια Ομοσπονδία Ιδιοκτητών Ακινήτων)

Να μην αξιώνεται το αδύνατον από τους ιδιοκτήτες οικοπέδων, ζήτησε με επιστολή της η ΠΟΜΙΔΑ προς τον Υπουργό Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας κ. Γιάννη Κεφαλογιάννη, χαρακτηρίζοντας ως ανέφικτα τόσο την ασφυκτική μηνιαία προθεσμία καθαρισμού και δηλώσεων στην πλατφόρμα akatharista.gov.gr, η οποία πρέπει να είναι το τρίμηνο Απριλίου-Ιουνίου κάθε έτους, όσο και την υποχρέωση των ιδιοκτητών εκτός από τον καθαρισμό, να προβούν και στην αποκομιδή της βιομάζας, κάτι που μόνον οι Δήμοι έχουν τη δυνατότητα και τα μέσα να υλοποιήσουν.

Στις συνθήκες μεγάλης ζήτησης που δημιουργούνται από την ασφυκτική μηνιαία προθεσμία, προσθέτει η ΠΟΜΙΔΑ, το αποτέλεσμα είναι οι ιδιοκτήτες αφενός μεν να μην βρίσκουν συνεργείο για να καθαρίσουν εμπρόθεσμα το οικόπεδα τους ή αν βρουν στον ασφυκτικό χρόνο της 30.4, πέφτουν θύματα βαριάς εκμετάλλευσης γιατί υποχρεώνονται να πληρώσουν εξωπραγματικά ποσά για τον καθαρισμό τους.

Το πλήρες κείμενο της επιστολής έχει ως εξής:

Η ΠΟΜΙΔΑ κάλεσε εγκαίρως τους ιδιοκτήτες οικοπέδων όλης της χώρας να καθαρίσουν τα οικόπεδά τους και με ανακοίνωσή της και τους ενημέρωσε συνοπτικά για τις σχετικές υποχρεώσεις τους. Όμως κε Υπουργέ, οι πολίτες ανταποκρίνονται πράγματι στις υποχρεώσεις τους, με πολύ κόπο και συχνά μεγάλο κόστος, όταν αυτό που τους ζητείται είναι εφικτό και πραγματοποιήσιμο. Δεν μπορούν όμως να ανταποκριθούν όταν αυτό που τους ζητείται είναι το ΑΔΥΝΑΤΟΝ, όπως συμβαίνει εν προκειμένω:

1. Όταν η προθεσμία καθαρισμού και υποβολής δηλώσεων έως 30 Απριλίου 2025 είναι εκ των πραγμάτων μη ρεαλιστική και ανεφάρμοστη, δεδομένου μεσολαβούν οι αργίες του Πάσχα και το μηνιαίο διάστημα είναι εξ αντικειμένου συντομότατο και ασφυκτικό, ιδιαίτερα για τους πολίτες με περιουσιακά στοιχεία εκτός και μακράν του τόπου κατοικίας τους. Στις συνθήκες μεγάλης ζήτησης που δημιουργούνται από την ασφυκτική μηνιαία προθεσμία, το αποτέλεσμα είναι οι ιδιοκτήτες αφενός μεν να μην βρίσκουν συνεργείο για να καθαρίσουν εμπρόθεσμα το οικόπεδα τους ή αν βρουν στον ασφυκτικό χρόνο της 30.4, πέφτουν θύματα βαριάς εκμετάλλευσης γιατί υποχρεώνονται να πληρώσουν εξωπραγματικά ποσά για τον καθαρισμό τους!

2. Όταν εκτός από τον καθαρισμό του οικοπέδου τους, τους ζητείται και η αποκομιδή της βιομάζας του καθαρισμού. Όταν δηλαδή αξιώνουμε από τους απλούς πολίτες να επιφορτιστούν και με την επιπλέον ευθύνη και τα έξοδα που συνεπάγεται η υποχρέωση να βρουν συνεργεία με γερανούς, φορτηγά κλπ. και να βρουν τόπο αποκομιδής και διάθεσης της βιομάζας. Όλα αυτά μόνον οι Δήμοι μπορούν να τα πράξουν, είναι εθελοτυφλία να προσπαθήσει το Κράτος με οποιαδήποτε μορφή, να καταστήσει τους πολίτες υπεύθυνους για το αδύνατον!

Εν όψει των ανωτέρω, αλλά και προς επίλυση προβλημάτων που ανέκυψαν κατά την περυσινή περίοδο των δηλώσεων καθαρισμού, επειδή η ισχύουσα μηνιαία προθεσμία είναι λανθασμένη ως απόλυτα ανεπαρκής και ανεδαφική, και η επικείμενη λήξη της θα αποθαρρύνει τους πολίτες από οποιαδήποτε περαιτέρω ενέργεια και προσπάθειά τους να φανούν συνεπείς στις υποχρεώσεις τους, και με δεδομένο ότι πέρυσι, κατόπιν παράτασης που ζητήθηκε από την ΠΟΜΙΔΑ και ορθά δόθηκε από τον προκάτοχό σας Υπουργό κ. Βασίλη Κικίλια, ως καταληκτική ημερομηνία υποβολής της υπεύθυνης δήλωσης ορίστηκε τελικά η 15η Ιουλίου 2024, ζητούμε με νομοθετική πρωτοβουλία σας:

1. Η περίοδος του καθαρισμού των οικοπέδων και της υποβολής των υπευθύνων δηλώσεων στη σχετική πλατφόρμα να καθοριστεί εκ του νόμου ΤΡΙΜΗΝΗ, ήτοι από την 1η Απριλίου έως και την 30ή Ιουνίου κάθε έτους, ώστε να είναι ρεαλιστική η προθεσμία και να είναι πράγματι εφικτός ο καθαρισμός και η υποβολή των σχετικών δηλώσεων, χωρίς να χρειάζεται η χορήγηση αλλεπάλληλων παρατάσεων, που διαφορετικά θα είναι αναπόφευκτη, αλλά και να αποφευχθεί ο οικονομικός «στραγγαλισμός» των ιδιοκτητών...

2. Να οριστεί ρητά στο νόμο το ορθό και μόνο ρεαλιστικό: ότι αποκλειστικά υπόχρεοι για την αποκομιδή της βιομάζας από τον καθαρισμό των οικοπέδων είναι οι Δήμοι της χώρας.

3. Να μετατραπεί η υπεύθυνη δήλωση στο «Εθνικό Μητρώο» (πλατφόρμα «Ακαθάριστα Οικόπεδα») σε απλή υπεύθυνη δήλωση που τιμωρείται σύμφωνα με την παρ. 6 του αρ. 22 του Ν. 1599/1986, προκειμένου να μην υπάρχουν υπέρμετρες και ανεπιεικείς ποινικές συνέπειες σε περίπτωση που η δήλωση θεωρηθεί ανακριβής. Αυτό δεδομένου ότι εν όψει εφαρμογής των αυστηρών διατάξεων του νέου Ποινικού Κώδικα, ο υπόχρεος θα καλείται να δηλώσει υπεύθυνα στην πλατφόρμα ότι εκτός από τον καθαρισμό όπως αυτός εξειδικεύεται, θα μεριμνά και για τη συντήρηση αυτού καθ’ όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου, κάτι που σε πολλές περιπτώσεις θα είναι πρακτικά αδύνατον να τηρηθεί, και δεδομένων των ισχυουσών συνεπειών της ψευδούς/ανακριβούς δηλώσεως, εγκυμονεί σοβαρότατος κίνδυνος ποινικής καταδίκης και έκτιση πραγματικού χρόνου φυλάκισης των πολιτών.

4. Να οριστεί ότι δεν επιβάλλεται το απαράδεκτο πρόστιμο των 1.000€ ή άσκηση οποιασδήποτε ποινικής δίωξης χωρίς προηγούμενη έγγραφη ατομική ειδοποίηση του κάθε ιδιοκτήτη οικοπέδου από τον οικείο Δήμο για την εν λόγω υποχρέωση του.

5. Στην πλατφόρμα δηλώσεων καθαρισμού να δοθεί η δυνατότητα διόρθωσης των ηλεκτρονικών δηλώσεων, να προστεθεί πεδίο σημειώσεων και να καταργηθεί η δυνατότητα υποβολής ανώνυμων καταγγελιών.

Δασικές πυρκαγιές: Drones με τεχνητή νοημοσύνη εντοπίζει φωτιές και στέλνει κρίσιμες πληροφορίες

Επιτυχημένες δοκιμές στη Γερμανία με αισθητήρες και drones που εντοπίζουν φωτιές σε δάση και βοηθούν τις πυροσβεστικές δυνάμεις να τις κατασβέσουν. Σχετικό ρεπορτάζ δημοσίευσε το «eyronews», αναφέροντας ότι με τις δασικές πυρκαγιές να γίνονται όλο και πιο καταστροφικές ελέω της κλιματικής κρίσης, η τεχνολογία σπεύδει να βοηθήσει στον εντοπισμό και την κατάσβεσή τους.

Στη Γερμανία, μία εταιρεία δοκιμάζει τον συνδυασμό αισθητήρων και drone με χρήση τεχνητής νοημοσύνης, ώστε να εντοπίζει δασικές φωτιές σχεδόν εν τη γέννησή τους.

Η «Dryad Networks» πραγματοποιεί επιτυχημένες δοκιμές σε γερμανικό δάσος και λέει ότι έχει τη λύση για να αποτρέπονται οι τεράστιες καταστροφές. Οι αισθητήρες που τοποθετούνται μέσα στο δάσος συνδέονται με το drone μέσω ασύρματου δικτύου και μπορούν να το ενεργοποιήσουν για να αναπτυχθεί άμεσα όταν ανιχνευτεί πυρκαγιά. Στη συνέχεια, το drone πετάει στην ακριβή τοποθεσία για να μεταδώσει υπέρυθρες εικόνες και βίντεο για την πυρόσβεση στο έδαφος.

Οι πληροφορίες σχετικά με τη φωτιά, συμπεριλαμβανομένων των γεωγραφικών συντεταγμένων, των εικόνων βίντεο και υπέρυθρων, αποστέλλονται στους πυροσβέστες που θα έτσι γνωρίζουν προς τα που εξαπλώνεται η φωτιά και πόσο μεγάλη είναι, κάτι που θα τους βοηθήσει να γνωρίζουν πως θα τοποθετηθούν οι πυροσβεστικές δυνάμεις.

Η γερμανική εταιρεία έχει κάνει αίτηση και περιμένει να λάβει το πράσινο φως για την χρήση του drone από τις αρχές.

ΔΕΔΔΗΕ: Δωρεά 6 εκατ. για μίσθωση 80 drones στην αντιπυρική περίοδο

Πραγματοποιήθηκε τη Μεγάλη Τρίτη, 15 Απριλίου 2025, η έναρξη της διαδικασίας δωρεάς έχει ύψος 6 εκατ. ευρώ, από τον ΔΕΔΔΗΕ προς το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας. Η δωρεά αφορά στη μίσθωση 80 Συστημάτων Μη Επανδρωμένων Αεροσκαφών (ΣμηΕΑ) και την σχετική παροχή πτητικού έργου, με στόχο την εναέρια επιτήρηση επιλεγμένων περιαστικών δασικών περιοχών. Βασικός σκοπός είναι η έγκαιρη προειδοποίηση και πρόληψη πυρκαγιών, καθώς και η κάλυψη λοιπών επιχειρησιακών αναγκών του Πυροσβεστικού Σώματος κατά την αντιπυρική περίοδο του 2025.

Τα ΣμηΕΑ περιλαμβάνουν τόσο τις ενιαίες μονάδες παρακολούθησης όσο και τα αντίστοιχα επιχειρησιακά κέντρα διαχείρισης, εξασφαλίζοντας συνεχή και αξιόπιστη εποπτεία. Τα drones είναι εξοπλισμένα με προηγμένα συστήματα ανίχνευσης και τεχνητής νοημοσύνης για την παρακολούθηση κρίσιμων περιοχών και την άμεση αναγνώριση συμβάντων. Η διαδικασία θα ολοκληρωθεί σε 24ωρη βάση, καλύπτοντας πλήθος στρατηγικών δασικών περιοχών, με τα δεδομένα που μεταδίδονται σε πραγματικό χρόνο στις αρμόδιες αρχές για την έγκυρη λήψη αποφάσεων.

Παράλληλα, μέσω της εσωτερικής επιτήρησης, θα προστατεύονται κρίσιμες υποδομές, θα αποτρέπονται στο σύστημα μεταφοράς και της διανομής ηλεκτρικής ενέργειας, θα παρέχονται χρήσιμες πληροφορίες για τον συντονισμό επίγειων δυνάμεων σε επιχειρησιακά συμβάντα, ενώ θα διευκολύνεται η χαρτογράφηση και η αξιολόγηση των ζημιών καθώς και η έρευνα για αγνοούμενους, τόσο την ημέρα όσο και τη νύχτα.

Κατά την περσινή αντιπυρική περίοδο, το σύστημα ΣμηΕΑ αναπτύχθηκε σε περιοχές υψηλού κινδύνου όπως: Αττική, Κορινθία, Αρκαδία, Βοιωτία, Λακωνία, Εύβοια, Θεσσαλονίκη, ο Εθνικός Δρυμός της Βάλια Κάλντα, ο Έβρος, η Δαδιά, η Ξάνθη και η Θάσος. Επιπλέον, χρησιμοποιήθηκε για την επιτήρηση μεικτών ζωνών αυξημένης επικινδυνότητας, όπως οι περιαστικές περιοχές της Θεσσαλονίκης, οι δασικές εκτάσεις της Δυτικής Ελλάδας και οι προστατευόμενες περιοχές της Ηπείρου.

Κατά τη φετινή αντιπυρική περίοδο, το σύστημα επεκτείνεται σε νέες περιοχές υψηλού κινδύνου όπως η Κρήτη, η Ρόδος και τα νησιά του Βορείου Αιγαίου, όπου η δυσκολία πρόσβασης καθιστά την αερομεταφερόμενη επιτήρηση. Στόχος είναι η ενίσχυση της δυνατότητας έγκαιρης προειδοποίησης και αποτελεσματικής παρακολούθησης, συμβάλλοντας στη βελτίωση της ανταπόκρισης των αρμοδιοτήτων φορέων και στην προστασία των δασικών και φυσικών πόρων της χώρας.

Παρόντες ήταν ο Υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας Γιάννης Κεφαλογιάννης , ο Υφυπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας Ευάγγελος Τουρνάς , ο Γενικός Αντιπρόσωπος Πολιτικής Προστασίας Νίκος Παπαευσταθίου, ο Αρχηγός του Πυροσβεστικού Διευθύνοντας Σύμβουλο του ΔΕΔΔΗΕ Αναστάσιος Μάνος , η Γενική Διευθύντρια Ανάπτυξης και Διαχείρισης Δικτύου του ΔΕΔΔΗΕ Βασιλική Νταλή, ο Γενικός Διευθυντής Επιχειρησιακής Κινδύνου και Συντονισμός του ΔΕΔΔΗΕ Μιχαήλ Παπαδόπουλος , ο Γενικός Διευθυντής Διεύθυνσης Στρατηγικής Διευθύντρια της Διεύθυνσης Εταιρικών Σχέσεων & Επικοινωνίας του ΔΕΔΔΗΕ Μελίνα Καλαμπόκα.

Ακολουθούν οι δηλώσεις του Υπουργού Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας Γιάννη Κεφαλογιάννη, του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρου Παπασταύρου και του Διευθύνοντα Συμβούλου του ΔΕΔΔΗΕ Αναστάσιου Μάνου.

Γιάννης Κεφαλογιάννης: «Η ημέρα είναι ένα σημαντικό βήμα για την ενίσχυση της πολιτικής προστασίας, όσον αφορά την πρόληψη αλλά και την σημερινή αντιμετώπιση των κινδύνων που θα λειτουργήσουν και το φετινό καλοκαίρι. Προσπαθούμε να αξιοποιήσουμε την τεχνολογία αλλά και τις δυνατότητες που μας δίνονται, μέσα από αυτήν την πολύ μεγάλη δωρεά του ΔΕΔΔΗΕ. Θα ήθελα να ευχαριστήσω τον οργανισμό, αλλά και προσωπικά τον Διευθύνοντα Σύμβουλο, κ. Μάνο για την εξαιρετική συνεργασία που έχουμε όλα αυτά τα χρόνια.

Θεωρώ ότι μέσα από αυτήν τη μεγάλη προσφορά η οποία γίνεται φέτος, δηλαδή 6 εκ. ευρώ που μας δίνουν τη δυνατότητα να ενοικιάσουμε υπηρεσίες για περίπου 80 drones , – διπλάσια σε σχέση με την περσινή χρονιά – θα μπορέσουμε να κάνουμε ένα πολύ σημαντικό βήμα, για να έχουμε την καλύτερη δυνατή ετοιμότητα, όσον αφορά την πρόληψη των πυρκαγιών για το φετινό καλοκαίρι.

Φέτος, έχει ενισχυθεί και το Σώμα με ακόμα μεγαλύτερο αριθμό προσωπικού, κυρίως το μόνιμο προσωπικό. Συνολικά, μαζί με τους εποχικούς, θα είμαστε σε 18.000 άτομα, άνδρες και γυναίκες του Πυροσβεστικού Σώματος. Μαζί με τους χιλιάδες εθελοντές τόσο της Πυροσβεστικής όσο και των εθελοντικών οργανώσεων, με την αξιοποίηση των εναερίων μέσων που θα έχουμε – είτε από τον Εθνικό Στόλο, είτε από τα νοικοκυριά βάση της συμφωνίας – αλλά και με την αξιοποίηση του μεγάλου προγράμματος «ΑΙΓΙΣ», όπου θα έχουμε τη δυνατότητα να έχουμε αρκετά μέσα, καθώς και σε μια καλύτερη χρονιά. του φετινού καλοκαιριού.

Θα ήθελα, λοιπόν, για άλλη μια φορά να συγχαρώ και να ευχαριστήσω τον ΔΕΔΔΗΕ και τον κ. Μάνο για την πολύ μεγάλη προσφορά και φέτος, όπως επίσης και για τη συνεργασία που έχουμε για τους καθαρισμούς στον τομέα τους. Στην ουσία κάνουμε άλλο ένα βήμα στο κομμάτι της πρόληψης. Θα ήθελα να ευχαριστήσω κλείνοντας, και τον προκάτοχο μου, τον κ. Κικίλια, ο οποίος μαζί με τον κύριο Μάνο προετοίμασαν αυτή την πολύ μεγάλη δωρεά και μπορώ να πω ότι είμαστε ακόμα πιο ενισχυμένοι αυτό το καλοκαίρι».

Σταύρος Παπασταύρου: «Η αντιπυρική προστασία των δασών μας, του φυσικού μας πλούτου, των κατοικημένων περιοχών και πάνω απ’ όλα της ανθρώπινης ζωής, είναι αδιαπραγμάτευτη προτεραιότητα. Η κλιματική κρίση είναι εδώ και μας υποχρεώνει σε μια κατάσταση διαρκούς ετοιμότητας και επαγρύπνησης.

Για τον λόγο αυτό, επιστρατεύουμε καλύτερα και σύγχρονα μέσα, ώστε να διαμορφώσουμε ένα σχέδιο πρόληψης που να θωρακίσει πρωτίστως τις κοινότητες και το περιβάλλον, διασφαλίζοντας τελικά το αύριο του τόπου μας. Είναι χρέος μας προς την Πατρίδα μας και τις επόμενες γενεές.

Ειλικρινείς ευχαριστίες σε όλους τους συντελεστές αυτής της πρωτοβουλίας».

Αναστάσιος Μάνος: «Να ευχαριστήσω θερμά και τους δύο Υπουργούς για τη σημερινή τους πρόσκληση και να τους ευχηθώ κάθε επιτυχία στα νέα τους καθήκοντα.

Με αυτή τη δωρεά επισφραγίζουμε μια εξαιρετική συνεργασία που είχαμε έως τώρα και με τα δύο Υπουργεία και φυσικά προσπαθούμε στην αλληλοϋποστήριξή μας για να συνεχίσουμε την αποτελεσματική και συντονισμένη μας προσπάθεια για όσο καιρό θα έχουμε την ευκαιρία και την ευθύνη να προστατέψουμε τους πολίτες μας να προστατεύσουμε τις υποδομές μας να προστατεύσουμε τη χώρα μας.

Η δωρεά αυτή και το συγκεκριμένο έργο είναι πολύ σημαντικό για τον ΔΕΔΔΗΕ. Με δεδομένη την ολοένα και συχνότερη εμφάνιση ακραίων και φαινομένων λόγω της κλιματικής αλλαγής, προτεραιότητα για τον ΔΕΔΔΗΕ αποτελεί πλέον η προστασία των κρισμάτων υποδομών του από την εκδήλωση πυρκαγιών και η πρόληψη των επιπτώσεων τους στο Δίκτυο. Το τελευταίο διάστημα σε στενή συνεργασία με την Πολιτεία και τους αρμόδιους φορείς και με κεντρικό συντονισμένο σχεδιασμό, έχει δοθεί μεγάλη έμφαση στην πρόληψη με περαιτέρω ενέργειες (επέμβαση σε αντιπυρικές ζώνες δασών, βαθιά κλαδάκια, ενίσχυση επιθεώρησης με έμφαση στα δίκτυα που βρίσκονται εντός δασικών περιοχών, έλεγχος με θερμοκάμερες κ.λπ.)

Η σημερινή δωρεά αποτελεί ένα σημαντικό κομμάτι αυτής της στρατηγικής.

Σας ευχαριστώ πολύ».