Login to your account

Username *
Password *
Remember Me

Create an account

Fields marked with an asterisk (*) are required.
Name *
Username *
Password *
Verify password *
Email *
Verify email *
Captcha *
Reload Captcha

Δουλειά των ΜΜΕ είναι η έρευνα και η ανάδειξη θεμάτων και όχι οι… δημόσιες σχέσεις

Δουλειά των ΜΜΕ είναι η έρευνα και η ανάδειξη θεμάτων και όχι οι… δημόσιες σχέσεις Πηγή: pixabay

Είναι πολλοί αυτοί που δεν γνωρίζουν ή πολλές φορές δεν… θέλουν να κατανοήσουν τον πραγματικό ρόλο των ΜΜΕ και των δημοσιογράφων. Και σ’ αυτή την κατηγορία δεν εντάσσονται μόνο αυτοί που κατέχουν εξουσία ή θέσεις που παίζουν ρόλο στον δημόσιο βίο, αλλά και απλοί πολίτες, που θέλουν να… κολλάνε σε όλους μια «ταμπέλα».

Παραθέτω κάποια σημαντικά στοιχεία, όπως τα… αλίευσα από το «in.gr», με αφορμή τη δουλειά των ΜΜΕ:

Τα ΜΜΕ έχουν ευθύνη να αναδεικνύουν θέματα (ειδικά τα «κακώς κείμενα»), να ερευνούν ζητήματα και να θέτουν ερωτήματα. Καθένας πρέπει να αναγνωρίζει ποιος είναι ο ρόλος του σε αυτή τη χώρα. Στους θεσμούς της και στον τρόπο που λειτουργεί η δημοκρατία της.

Και ρόλος των ΜΜΕ προφανώς δεν είναι γενικά να στηρίζουν την εξουσία (κάθε μορφής θα πω εγώ) ή να έχουν φιλικές σχέσεις με τους ιδιοκτήτες ή τους διεκδικητές τους. Ρόλος (και ευθύνη) των ΜΜΕ είναι να αναδεικνύουν ζητήματα που προκύπτουν στον δημόσιο βίο.

Να κάνουν έρευνα και να προσπαθούν να φέρουν τα «κακώς κείμενα» στο φως.

Να θέτουν ερωτήματα και να ζητούν τις απαντήσεις που απαιτεί και η κοινωνία.

Να έχουν γνώμη και ενίοτε, υπό το φως νέων δεδομένων, αυτή να αλλάζει, ανάλογα και με ρεπορτάζ και τα νέα στοιχεία που έρχονται στο «φως».

Ρόλος των ΜΜΕ είναι να προσπαθήσουν να συγκεντρώσουν όσο περισσότερη πληροφορία, όσο μεγαλύτερη τεκμηρίωση, όσο πιο πολλά διασταυρωμένα στοιχεία και ταυτόχρονα να θέσουν ερωτήματα προς αυτούς που μπορούν να δώσουν πραγματικές απαντήσεις.

Και μετά αφήνουν τις υπόλοιπες εξουσίες να «μιλήσουν» και να ενεργήσουν, όπως για παράδειγμα τη δικαστική. Πολλές φορές ζητώντας την ειλικρίνεια που αναλογεί σε στιγμές που βιώνουμε και το θεσμικό θάρρος που αρμόζει στο αξίωμα που έχει ο καθένας. Για να υπάρχουν πρωτοβουλίες και να χύνεται πάντα άπλετο φως.

Ο πρωταρχικός σκοπός της ελευθεροτυπίας είναι ακριβώς η αναζήτηση της αλήθειας και η κριτική στην εξουσία. Είναι τμήμα της ευθύνης των ΜΜΕ να είναι ενοχλητικά. Σε αντίθετη περίπτωση, απλώς δεν επιτελούν τον ρόλο τους.

Και μπορεί όντως πολλές φορές τα ΜΜΕ να εκπροσωπούν και «συμφέροντα». Δεν μπορεί, όμως, να είναι και υπεύθυνη στάση το «μας πολεμούν τα συμφέροντα», κάθε φορά που ασκείται κριτική ή τίθενται ερωτήματα προς αυτούς που έχουν εξουσία.

Και η Πολιτεία οφείλει να μεριμνάει για την προστασία της δημοκρατίας από οτιδήποτε την εκμαυλίζει ή την υπονομεύει. Και αυτό περιλαμβάνει και τα κάθε λογής «παράκεντρα». Γι’ αυτό το θέμα τα ΜΜΕ μπορούν απλώς να μιλήσουν, να ρωτήσουν, να κάνουν κριτική (η δράση ανήκει σε άλλους…). Διαφορετικά, αντικειμενικά και ανεξάρτητα από προθέσεις, θα είναι, μέρος του προβλήματος.

Κάποτε είχα γράψει το παρακάτω κείμενο στο «Free Post Reporter»:

Η αξία της ανεξάρτητης δημοσιογραφίας

Ένα από τα πράγματα που με απασχολεί έντονα εδώ και χρόνια είναι η απαξίωση του χώρου των ΜΜΕ και των δημοσιογράφων από την πλειοψηφία του κόσμου… «Ντρέπομαι να πω ότι είμαι δημοσιογράφος», είχε πει συνάδελφός μου, ο οποίος είναι πολλά περισσότερα χρόνια στον χώρο, και τα λόγια του ήταν κάτι παραπάνω από μια δυνατή «γροθιά» στο… στομάχι μου.

Τι στο καλό κάναμε (και κάνουμε) τόσο λάθος για να φτάσουμε στην «ντροπή», με τον όρο «υπόληψη» να έχει μπει στον «βυθό» της… θάλασσας με το όνομα «κοινή γνώμη»; Για ένα επάγγελμα που χρόνια πριν, η φράση «τιμή μου και καμάρι μου» έμπαινε δίπλα από τη λέξη «δημοσιογράφος», από όποιον είχε «γερό» στομάχι να ακολουθήσει τον συγκεκριμένο δρόμο.

Αυτό που αρνούνται πολλοί, είναι οι «αλήθειες». Ειδικά όσοι είναι «βολεμένοι». Πάντα υπήρχαν «βολεμένοι», αλλά τώρα είναι πολύ περισσότεροι μετά και την οικονομική κρίση, με ΜΜΕ να ελέγχονται από επιχειρηματίες με συγκεκριμένα συμφέροντα. Και εάν δεν δεις τις «αλήθειες», δεν μπορείς να σταματήσεις την κατρακύλα.

Σταμάτησε το ρεπορτάζ κύριοι, και αυτό χαροποιεί την «εξουσία». Και πολλοί από όσους δεν… ξέχασαν το ρεπορτάζ, συνεχίζουν την ερευνητική δημοσιογραφία κυρίως από «συμφέρον». Για το καλό της «παράταξής» τους, της «ομάδας» τους. Τουλάχιστον, έστω και έτσι, ελέγχεται μέρος της «εξουσίας», αποκαλύπτονται καταστάσεις. Να πέσει… φωτιά να μας κάψει, εάν ο δημοσιογράφος λειτουργεί με «συμφέρον».

Τι σας λέω τώρα… Εδώ φτάσαμε στο σημείο, κάποιοι που έχουν πένα και μικρόφωνο, να θεωρούν «τιμή και καμάρι τους», όταν ο κόσμος τους εντάσσει στην κατηγορία «δικοί μας» και όχι στους «αντιπάλους». Αλλά το πιο αρνητικό είναι να μη θες την πολυφωνία στα ΜΜΕ και να «πολεμάς» με λύσσα τις άλλες απόψεις. Και στο παρελθόν υπήρχε η λεγόμενη «γραμμή» σε κάποια Μέσα, αλλά πάντα με «φως» στο ρεπορτάζ! Με τον κόσμο να τα τιμάει, αφιερώνοντας χρόνο για να ενημερωθεί μέσω αυτών.

Οι περισσότεροι Έλληνες δημοσιογράφοι δεν έχουν μάθει να κάνουν – πλέον – ρεπορτάζ. Κάθονται στο γραφείο και γράφουν την άποψη τους… Έτσι, απλά και ωραία. Και όσοι δεν συμφωνούν, δεν είναι «μαζί» μας και είναι με τους «απέναντι»! Στο παρελθόν για να φτάσει δημοσιογράφος στη σκέψη να δημοσιεύσει σχόλιο (κάτι που θέλει και καλό ρεπορτάζ), έπρεπε να είχε «σκιστεί» για χρόνια στο τηλέφωνο, να είχε «γράψει» χιλιόμετρα στο «πεζοδρόμιο», να ήταν μέσα στο ρεπορτάζ. Για να έχει και αξία, ως γραπτό, το σχόλιο του.

Θα σταθώ στο αθλητικό ρεπορτάζ. Μια ποδοσφαιρική ομάδα αποτελεί έναν ζωντανό οργανισμό, που απαρτίζεται από τουλάχιστον 20 άτομα. Δεν έχετε απορήσει, πού εδώ και μερικά χρόνια, δεν έχει αποτελέσει θέμα μια παρεξήγηση, ένας τσακωμός στην προπόνηση, ένας καβγάς ρε παιδί μου; Είναι αδύνατο να μην έχει συμβεί κάτι. Και όποτε έχει δημοσιευτεί κάποια πληροφορία για τέτοιο περιστατικό, έχει γραφτεί πρώτα στο εξωτερικό, εάν έχει τύχει να μιλήσει κάποιος δημοσιογράφος από τα ξένα με μέλος ομάδας μας. Και στη συνέχεια τα νέα «έφτασαν» και... εδώ, μέσω… Βρυξελλών, μέσω... Βαρκελώνης ή μέσω... Βελιγραδίου (τυχαία η αναφορά στις συγκεκριμένες πόλεις).

Κάποτε ο ρεπόρτερ, συνήθιζε να παίρνει τηλέφωνο τον υπεύθυνο του γραφείου Τύπου (τμήμα Επικοινωνίας τα τελευταία χρόνια), ενώ είχε μαζέψει όλες τις πληροφορίες του. Για να μάθει τι επιβεβαιώνει η ομάδα από τα στοιχεία που έχει συλλέξει, τι άλλο «δίνει» επίσημα ο σύλλογος και ό,τι άλλο ήθελε να ρωτήσει.

Εδώ και χρόνια ξέρετε τι συμβαίνει από τους περισσότερους δημοσιογράφους; Επικοινωνούν πρώτα με τον υπεύθυνο Επικοινωνίας (εάν δεν έχει στείλει πρώτα αυτός σχετικό μήνυμα ή το λεγόμενο non paper) για να μάθουν τη «γραμμή» της ομάδας, για να... ξέρουν τι θα πουν για συγκεκριμένα θέματα, σαν να είναι «συνήγοροι» του κλαμπ. Και όσοι μένουν εκτός από το «μαντρί», δέχονται «πόλεμο», ενώ μάχονται μόνοι τους για πολλές πληροφορίες.

Αυτό δε συμβαίνει μόνο στο αθλητικό ρεπορτάζ. Παρόμοια είναι η κατάσταση, για παράδειγμα, και στο πολιτικό ρεπορτάζ. Εκεί στη λέξη «ομάδες», βάλτε τον όρο «κόμματα»...

Παραθέτω και δυο φράσεις με ξεχωριστή σημασία, που δείχνουν πολλά:

-«Στην Τουρκία, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν μας έμαθε την αξία της ανεξάρτητης δημοσιογραφίας», έχει πει ο αυτοεξόριστος Τούρκος δημοσιογράφος Ραγκίπ Ντουράν.

-«Δημοσιογραφία θα πει να δημοσιεύεις όσα ενοχλούν τους άλλους και δεν θέλουν να μαθευτούν. Όλα τα άλλα είναι δημόσιες σχέσεις», τα περίφημα λόγια του Τζωρτζ Όργουελ.

Υπάρχουν, βέβαια, και οι δημοσιογράφοι που δεν έχουν ξεχάσει τον πολύ σημαντικό ρόλο τους, ακόμα και για την ομαλή λειτουργία της Δημοκρατίας. Και φτάνουν σε αποκαλύψεις, όντας μάχιμοι στο ρεπορτάζ. Με λυπεί, όμως, πολύ το γεγονός, ότι κάποιοι από αυτούς δεν… άντεξαν – και τις πιέσεις – και έτσι άφησαν το συγκεκριμένο ΛΕΙΤΟΥΡΓΗΜΑ.

Και είναι καλό να αντέχετε τις αλήθειες και να μη δε θέλετε «παπαγαλάκια»…

Δημοσιογράφοι νεκροί γιατί έκαναν τη δουλειά τους

Αξία έχει και το παρακάτω κείμενο, ξανά από το «in.gr» σχετικά με τους δημοσιογράφους που πέφτουν νεκροί, λόγω του γεγονότος ότι έκαναν σωστά τη δουλειά τους ή επειδή έπεσαν πάνω στο καθήκον, όπως το να καλύπτουν έναν πόλεμο:

Κάθε χρόνο βγαίνει μια μακάβρια στατιστική από τη Διεθνή Ομοσπονδία Δημοσιογράφων.

Είναι ο ετήσιος αριθμός δημοσιογράφων και εργαζόμενων στα ΜΜΕ που δολοφονήθηκαν κάνοντας τη δουλειά τους. Το 2022 αυξήθηκαν κατά 21 σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά που ήταν 47, αντιστρέφοντας μια πορεία μείωσης τα προηγούμενα χρόνια.

Σε αυτό συνετέλεσε ο πόλεμος στην Ουκρανία όπου σκοτώθηκαν 12 επαγγελματίες των ΜΜΕ το 2022. Όμως δεν ήταν ο μόνος λόγος.

Σε αρκετές χώρες αυξήθηκαν οι απειλές κατά δημοσιογράφων. Είτε από αυταρχικές κυβερνήσεις, είτε από υπηρεσίες ασφάλειας, είτε από παραστρατιωτικές οργανώσεις, είτε από κάθε λογής μαφίες.

Και αυτοί οι θάνατοι έρχονται να μας θυμίσουν μια μεγάλη αλήθεια.

Ότι η δημοσιογραφία παραμένει μια επικίνδυνη δουλειά.

Επικίνδυνη για τις εξουσίες και τα συμφέροντα που βλέπουν να αποκαλύπτονται τα κάθε λογής «άπλυτά» τους.

Επικίνδυνη για τους δημοσιογράφους που αποκαλύπτουν αυτά τα «άπλυτα» και βρίσκονται στο στόχαστρο αυτών των εξουσιών και αυτών των συμφερόντων.

Δεν έχω καμία αντίρρηση ότι πάρα πολλοί δημοσιογράφοι μάλλον δεν κάνουν κάτι που μπορεί να οριστεί ως «λειτούργημα».

Ότι μπορεί να είναι διαπλεκόμενοι, διεφθαρμένοι, προσδεμένοι σε πολιτικές και οικονομικές εξουσίες, εχθροί των κινημάτων και της ίδιας της κοινωνίας.

Όμως, δεν είναι όλες και όλοι έτσι.

Υπάρχουν και αυτές και αυτοί που δίνουν τη μάχη της είδησης. Τον αγώνα της αποκάλυψης. Την πάλη με κλειστές πόρτες για να φτάσουν στην αλήθεια.

Και που το κάνουν με κόστος μεγάλο. Στερούμενοι πράγματα και στιγμές. Υπονομεύοντας της δική τους προσωπική ευημερία. Θέτοντας σε κίνδυνο κάποιες στιγμές την υγεία ή την σωματική τους ακεραιότητα.

Και κάποιες στιγμές δίνοντας την ίδια τη ζωή τους. Επειδή τόλμησαν να βγάλουν μια είδηση. Επειδή δεν κατέβασαν την κάμερα. Επειδή προσπάθησαν να δείξουν τον πόλεμο και τη βαναυσότητα στις πραγματικές του διαστάσεις αδιαφορώντας για την ασφάλειά τους.

Σε αυτούς τους 68 συναδέλφους στρέφουμε τη σκέψη μας και υποσχόμαστε ότι θα συνεχίσουμε τον αγώνα τους.

Γιατί στο τέλος του δρόμου, η αλήθεια δεν μπορεί να νικηθεί…

Rate this item
(0 votes)
Last modified on Tuesday, 10 January 2023 12:02

Leave a comment

Make sure you enter all the required information, indicated by an asterisk (*). HTML code is not allowed.

Ad Sidebar
Σεβόμαστε την ιδιωτικότητά σας
Σεβόμαστε την ιδιωτικότητά σας

Χρησιμοποιούμε cookies για την εξατομίκευση περιεχομένου και διαφημίσεων, για την παροχή λειτουργιών κοινωνικών μέσων και για την ανάλυση της επισκεψιμότητάς μας. Επίσης, μοιραζόμαστε πληροφορίες σχετικά με τη χρήση του ιστότοπού μας από τους εταίρους των κοινωνικών μέσων ενημέρωσης, των διαφημίσεων και των αναλυτικών στοιχείων που μπορούν να τα συνδυάσουν με άλλες πληροφορίες που τους έχετε παράσχει ή που έχουν συλλέξει από τη χρήση των υπηρεσιών τους. Συμφωνείτε με τα cookies μας εάν συνεχίσετε να χρησιμοποιείτε τον ιστότοπό μας.